| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | karşılaştırma, nöromusküler |
| baslik | Limb-girdle musküler distrofiler (LGMD) — gen, protein ve klinik özellikler |
| tus-onceligi | yüksek |
| guncelleme | 2026-10-02 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 27 Nöromusküler Bozukluklar — Bölüm 627.4, Diana X. Bharucha-Goebel, Tablo 627.5 |
ℹ️ Tanım ve sınıflama“Limb-girdle musküler distrofiler (LGMD’ler) esas olarak KALÇA veya OMUZ KUŞAĞI kaslarını etkileyen ilerleyici, kalıtsal heterojen kas distrofisi grubudur.”“Distal kaslar da sonunda atrofik ve kuvvetsiz hale gelir.”“Bazı alt tiplerde ise BALDIR HİPERTROFİSİ ve AYAK BİLEĞİ KONTRAKTÜRLERİ gelişip tablonun potansiyel olarak BMD ile karışmasına neden olur.”“LGMD’lerin 30’dan fazla genetik klinik formu tanımlanmıştır, her biri farklı bir kromozomal lokusta bulunan farklı protein kusurlarını eksprese etmektedir.”“Bunlardan bazıları, nükleer membranın lamin-A/C kusurları (bkz. Emery-Dreifuss musküler distrofisi) ve konjenital musküler distrofinin bazı formları gibi diğer geleneksel gruplarla sınıflandırılan hastalıkları içerir.”
💡 TUS ipucu — LGMD1 ↔︎ LGMD2“LGMD1 OTOZOMAL DOMİNANT kalıtım anlamına gelir ve LGMD2 OTOZOMAL RESESİF özellik gösterir, ancak her iki terim de genetik etiyolojiyi tanımlamaz.”“LGMD2 esas olarak SARKOGLİKANOPATİLERDEN, CAPN3 (kalpain-3) mutasyonundan kaynaklanan KALPAİNOPATİDEN veya MİYOSHİ MİYOPATİSİNİ (geç ergenlikten erişkin döneme kadar semptomatik hale gelmeyen) içine alan DİSFERLİNOPATİLERDEN oluşan bir gruptur.”“Hastalığın başlangıcı değişkendir; bulgular bazı hastalarda 4-5 yaşlarında (ör. sarkoglikanopatiler), bazılarında geç ergenlik veya erişkin yaşta (ör. disferlinopati veya anoktaminopati) ortaya çıkar.”“Birçok LGMD için, ilk klinik bulgular nadiren orta veya geç çocukluk döneminden önce ortaya çıkar veya erken erişkin döneme kadar ertelenebilir.”
| TİP | GEN | PROTEİN | KLİNİK ÖZELLİKLER |
|---|---|---|---|
| LGMD1A | TTID | Miyotilin | Yetişkin başlangıçlı MİYOFİBRİLLER MİYOPATİ; CK hafif yüksek; kas biyopsisi: “rimmed” vakuoller, çubuk benzeri inklüzyonlar ve Z-bandı bağlarında kopma |
| LGMD1B | LMNA | Lamin A/C | Yaşamın 1.-4. on yılları arasında başlar; KONTRAKTÜRLER, ± aksiyal kuvvetsizlik, KARDİYAK ARİTMİ ve/veya KARDİYOMİYOPATİ (potansiyel olarak hayatı tehdit eden); CK normal veya hafif yükselmiş |
| LGMD1C | CAV3 | Kaveolin | Başlangıç zamanı değişken: ilk 10 yıl ila erişkin dönem; başlangıçta MİYALJİ ± “RIPPLING” (DALGALANAN) KAS ve proksimal kuvvetsizlik; CK 4-25 kat artmıştır |
| LGMD1D | DNAJB6 | HSP40 | Klasik olarak erişkin dönemde başlar; proksimal güçsüzlük; CK normal ila 5 kat artmış; yavaş ilerleyici |
| LGMD1E | DES | Desmin | MİYOFİBRİLLER MİYOPATİ; kardiyomiyopati ve kardiyak aritmiler; CK normal veya hafif yükselmiş; kas biyopsisi: inklüzyonlar ve desmin birikimi |
| LGMD1F | TNPO3 | Transportin | Başlangıç zamanı değişken: ilk 10 yıl ila erişkin dönem; proksimal kuvvetsizlik ± skapular kanatlanma; ± solunum tutulumu |
| TİP | GEN | PROTEİN | KLİNİK ÖZELLİKLER |
|---|---|---|---|
| LGMD2A | CAPN3 | KALPAİN 3 | Başlangıç 8-15 yaş arası, hastalık seyri değişken (yürüme kaybı ikinci ve üçüncü on yılda olabilir); SKAPULAR KANATLANMA yaygın; KALP KORUNMUŞ; CK ÇOK YÜKSEK |
| LGMD2B | DYSF | DİSFERLİN | Ergenlik veya erken erişkin döneminde başlangıç; erken dönemde kuvvetsizlik hafif; kalça-omuz kuşağı dağılımında kuvvetsizlik veya MİYOSHİ MİYOPATİSİ (BALDIR kuvvetsizliği); yavaş ilerleyici; KALP KORUNMUŞ; erken dönemde mide atrofisi |
| LGMD2C | SGCG | γ-Sarkoglikan | DUCHENNE BENZERİ, başlangıç 4-7 yaş; CK çok yüksek; üçüncü on yılda sıklıkla SOLUNUM YETMEZLİĞİ; + KALP TUTULUMU; genç yaşlarda yürüme kaybı |
| LGMD2D | SGCA | α-Sarkoglikan (adhalin) | Duchenne benzeri, başlangıç 2-15 yaş; erişkin hastalık sık; KUADRİSEPS kuvvetsizliği; kardiyomiyopati NADİR; CK çok yüksek |
| LGMD2E | SGCB | β-Sarkoglikan | Duchenne veya Becker musküler distrofileri fenotipi; başlangıç ilk 10 yılda; yürüme kaybı 10-25 yaş; nadiren kardiyomiyopati |
| LGMD2F | SGCD | δ-Sarkoglikan | Başlangıç 2-10 yaş arası; yürüme kaybı birinci veya ikinci on yılda; ‣; ayrıca daha hafif bir fenotip tarif edildi |
| LGMD2G | TCAP | Telethonin | Nadir hastalık; ergenlikte başlangıç; CK 10 kata kadar artmış |
| LGMD2H | TRIM32 | Tripartite motif containing 32 | HUTTERİTE popülasyonunda görülür; başlangıç çocukluktan genç erişkinliğe; proksimal kuvvetsizlik; yavaş ilerleyici; yürüme erişkinliğe geçişe kadar korunmuş |
| LGMD2I | FKRP | Fukutin-related protein | DİSTROGLİKANOPATİ; değişken fenotip: erken başlangıçlı olanlar asla yürüyemezken, daha hafif ve geç başlangıçlı olanlar aralıklı KAS KRAMPLARI ile seyreder; yaygın KARDİYOMİYOPATİ; ± solunum yetmezliği |
| LGMD2J | TTN | Titin | Başlangıç 3-10 yaş; şiddeti değişken; ± solunum yetmezliği; yürüme kaybı ile ilerleyici (ciddi konjenital miyopati fenotipi olan bazı hastalar hiç yürüyemeyebilir); kas biyopsisi: değişken lif boyutu; çubuklar; merkezi yerleşimli çekirdekler |
| LGMD2K | POMT1 | Protein O-mannosyl transferaz 1 | Başlangıç ilk on yıl; hafif kuvvetsizlik ve yorgunluk; yavaş ilerleme; ‣ |
| LGMD2L | ANO5 | ANOKTAMİN | Kuzey Avrupa ve Kanada’da daha yaygın; başlangıç ikinci ila üçüncü on yıl arasında; KARDİYOMİYOPATİ YOK; erken ventrikül kasılması nadir olan vakalar mevcut; kalça omuz kuşağı veya MİYOSHİ miyopatisi fenotipleri |
| LGMD2M | FKTN | Fukutin | Erken başlangıç; yüksek CK, zaman içinde ilerleme; değişken ZİHİNSEL YETERSİZLİK; VERMİS HİPOPLAZİSİ veya POLİMİKROGİRİ; bazı hastalarda ‣ gelişir |
| LGMD2N | POMT2 | Protein O-mannosyl transferaz 2 | LGMD fenotipi, zihinsel yetersizlik olan ve olmayan |
| LGMD2O | POMGnT1 | Protein-O-bağlı mannoz beta 1,2 N-asetilglukozaminil transferaz | Daha olası bir KONJENİTAL KAS HASTALIĞI / ‣ veya KAS-GÖZ-BEYİN (muscle-eye-brain) tablosu (olası çocukluk LGMD fenotipi) |
| LGMD2P | DAG1 | Distroglikan | Çocukluk dönemi başlangıçlı (ilk on yıl); ÇOK YÜKSEK CK; yorgunluk ve proksimal kuvvetsizlik; ± merkezi sinir sistemi (zihinsel yetersizlik), solunum ve GÖZ (‣) tutulumu |
| LGMD2Q | PLEC1 | Plektin | Çocukluk dönemi başlangıçlı, erişkin döneminde yürüme kaybı |
| LGMD2R | DES | Desmin | Erişkin dönemde başlayan zayıflık; proksimal ve distal kuvvetsizlik; kardiyak: ‣ (20’li yaşlarda erken kalp pili gerektirebilir); kardiyomiyopati (çocuklukta veya 20’li yaşlarda başlar) |
| LGMD2S | TRAPPC11 | Transport protein particle complex 11 | Başlangıç bebeklik veya çocukluk döneminde; yüksek CK; proksimal kuvvetsizlik; yorgunluk; ± NÖBET, ‣, HİPERKİNETİK HAREKETLER, zihinsel yetersizlik |
| LGMD2T | GMPPB | GDP-mannose pyrophosphorylase B | Zihinsel yetersizliğin eşlik ettiği veya etmediği konjenital veya çocukluk başlangıçlı LGMD olarak ortaya çıkabilir; NÖBET; KATARAKT |
| LGMD2U | ISPD | Isoprenoid synthase domain | Zihinsel yetersizliğin eşlik ettiği veya etmediği konjenital veya çocukluk başlangıçlı LGMD olarak ortaya çıkabilir; bazı hastalar bağımsız yürümeyi kaybederler; ± kardiyomiyopati; ± solunum yetmezliği |
| LGMD2V | GAA | Alpha-1,4 glucosidase | ‣ (infantil, juvenil veya yetişkin başlangıçlı formlar); kardiyomiyopati (infantil formda daha fazla), solunum yetmezliği, zayıflık; EMG: “irritative” miyopati (miyotoni/koni çubuk distrofileri ve miyopatik bulgular katılabilir) |
💡 TUS ipucu — en sık karşılaşılanlarLGMD2A (kalpainopati) — EN SIK otozomal resesif LGMD; skapular kanatlanma + KALP KORUNMUŞ + CK çok yüksekLGMD2B (disferlinopati) — iki fenotip: kalça-omuz kuşağı ↔︎ MİYOSHİ (baldır kuvvetsizliği); kalp korunmuş; CK binleri bulan düzeylerde kronik olarak yüksekSarkoglikanopatiler (2C-2F) — DUCHENNE BENZERİ; 2C ve 2E en sık otozomal resesif LGMD vakalarından sorumluLGMD2I (FKRP) — distroglikanopati; yaygın kardiyomiyopatiLGMD2L (anoktaminopati) — Kuzey Avrupa/Kanada; kardiyomiyopati YOKLGMD1C (kaveolinopati) — “rippling” (dalgalanan) kas, hiperCKemi, miyaljiLGMD2V = POMPE HASTALIĞI
⚠️ Alfa-distroglikan ve immünohistokimya“Bazı durumlarda, sarkolemmanın distrofine ilişkili bir glikoproteini olan α-sarkoglikan (eski adıyla ADHALİN olarak bilinir) EKSİKTİR; bu özgün kusur, diğer üç sarkoglikan formunun eksikliği gibi, immünositokimya ile kas biyopsisinde tanımlanabilir.”“Artmış serum CK seviyesi tipiktir, ancak yükselmenin büyüklüğü aileler arasında değişir. Pediatrik Elektrokardiyografi genellikle değişir.”“Distroglikanın anormal glikozilasyonuna yol açan mutasyonlardan kaynaklanan ve genden bağımsız olarak tüm mutasyonların distroglikan fonksiyonunu etkileyen ortak bir yolla ilişkili olduğu görülmektedir.”“Histokimyasal olarak, distroglikanopatilerde sıklıkla ilişkili olmayan immünoreaktivite kusurları (kayıp veya azalma) gösterir: alfa-distroglikanın karbonhidrat parçalarının tanıyan VIA4-1 veya IIH6.”
📝 Bilişsel tutulum“Bilişsel işlev çoğunlukla normaldir, ancak özellikle bazı alfa-distroglikanopatilerde (ör. POMT2, POMGnT1, GMPPB ve ISPD’deki mutasyonlara bağlı LGMD’ler) değişen derecelerde görülebilir.”“LGMD’nin klinik ayırıcı tanısı: juvenil/tip 3 Spinal Musküler Atrofi (Kugelberg-Welander hastalığı), Miyastenia Gravis ve metabolik miyopatileri içerir.”“EMG ve kas biyopsisi musküler distrofi için doğrulayıcı kanıtlar sıklıkla gösterir, ancak bulguların hiçbiri ek klinik veya immünohistokimyasal kriterler olmadan kesin tanı koymak için YETERİNCE ÖZGÜN DEĞİLDİR.”