| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | karşılaştırma |
| ad-tr | Akut romatizmal ateş ayırıcı tanısı |
| ad-en | Differential diagnosis of acute rheumatic fever |
| tus-onceligi | çok yüksek |
| guncelleme | 2026-10-10 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 16 Enfeksiyon Hastalıkları — Tablo 210.3 |
Tablo 210.3’ün tam aktarımı (Nelson - Bölüm 16 Enfeksiyon Hastalıkları). Üç sütun, üç ana bulguya göre: ARTRİT · KARDİT · KORE.
| ARTRİT | KARDİT | KORE |
|---|---|---|
| JUVENİL İDİOPATİK ARTRİT | VİRAL MİYOKARDİT | HUNTINGTON KORESİ |
| REAKTİF ARTRİT (örn. ‣, SALMONELLA, ‣) | VİRAL PERİKARDİT | ‣ |
| ‣ | ENFEKTİF ENDOKARDİT | ‣ |
| ORAK HÜCRE HASTALIĞI | KAWASAKİ HASTALIĞI | TİK BOZUKLUĞU |
| MALİGNİTE | KONJENİTAL KALP HASTALIĞI | HİPERAKTİVİTE |
| SİSTEMİK LUPUS ERİTEMATOZUS | ‣ | ENSEFALİT |
| İLTİHABİ ARTRİT, MALİGNİTELER, SERUM HASTALIĞI, ‣, ORAK HÜCRE HASTALIĞI | MASUM ÜFÜRÜMLER | |
| LYME HASTALIĞI (BORRELIA BURGDORFERI) | ||
| PİYOJENİK ARTRİT | ||
| POSTSTREPTOKOKSİK REAKTİF ARTRİT |
💡 JIA — en sık karışan“Çocuklarda artrit görüldüğünde KOLLAJEN DOKU HASTALIĞI DÜŞÜNÜLMELİDİR. JUVENİL İDİOPATİK ARTRİT (JIA) ARA’DAN AYIRT EDİLMELİDİR.”
Özellik JIA lehine YAŞ DAHA KÜÇÜK ÇOCUKLAR AĞRI EKLEM AĞRISI ARA’DAKİNE GÖRE DİĞER KLİNİK BULGULARDAN DAHA AZDIR ATEŞ ATEŞ YÜKSEKLİĞİ ARTRİT GEZİCİ OLMAYAN ARTRİT DİĞER ‣ ve ‣ SALİSİLAT YANITI “SALİSİLAT TEDAVİSİNE YANIT ARA’DA JIA’YA GÖRE DAHA DRAMATİKTİR.”
⚠️ SLE — ANA ile ayrılır“SİSTEMİK LUPUS ERİTEMATOZUS (SLE) ANTİNÜKLEER ANTİKORLARIN BULUNMASI İLE ARA’DAN AYIRT EDİLEBİLİR.” SLE tabloda üç sütunun ikisinde birden (artrit ve kore) yer alır.*
ℹ️ Reaktif artritin bakteriyel tetikleyicileri“İLTİHABİ ARTRİT, MALİGNİTELER, SERUM HASTALIĞI, LYME HASTALIĞI, ORAK HÜCRE HASTALIĞI YA DA MİDE-BAĞIRSAK ENFEKSİYONLARI (örn. SHIGELLA, SALMONELLA, YERSINIA) İLE İLİŞKİLİ OLAN REAKTİF ARTRİT GİBİ DİĞER ARTRİT SEBEPLERİ DE AKLA GETİRİLMELİDİR.”
⚠️ Kardit — iki kritik ayrım“ARA şüphesi olduğunda tek ana bulgu KARDİT İSE VİRAL MİYOKARDİTLER, VİRAL PERİKARDİTLER, KAWASAKİ HASTALIĞI VE ENFEKTİF ENDOKARDİT DE DÜŞÜNÜLMELİDİR.”
ENFEKTİF ENDOKARDİT nasıl ayrılır?“ENFEKTİF ENDOKARDİT OLAN HASTALAR HEM EKLEM HEM KARDİYAK BULGULAR İLE BAŞVURABİLİR. BU HASTALAR ARA OLAN DİĞER HASTALARDAN GENELLİKLE KAN KÜLTÜRLERİ VE KARDİYAK OLMAYAN BULGULAR (örn. HEMATÜRİ, SPLENOMEGALİ, SPLİNTER HEMORAJİLER) İLE AYIRT EDİLEBİLİR.”
[!tip] Valvülit kuralı Romatizmal karditte ENDOKARDİT (valvülit) EVRENSELDİR. Valvülit yoksa, izole miyokardit veya perikardit çoğu zaman romatizmal değildir — özellikle viral etiyoloji düşünülür. → Akut Romatizmal Ateş
ℹ️ Kore ayırıcı tanısı“ARA şüphesi olan hastada tek ana bulgu KORE İSE HUNTINGTON KORESİ, WILSON HASTALIĞI, SLE VE BAZI ENSEFALİTLER DE DÜŞÜNÜLMELİDİR.”
Tabloda ayrıca TİK BOZUKLUĞU ve HİPERAKTİVİTE yer alır — bunlar nörolojik hastalık değil, hareketi yanlış yorumlama kaynaklı ayırıcı tanılardır. → Sydenham Koresi, PANDAS
Tedavi bilgisi eğitim amaçlıdır.
💡 TUS ipucu — ayırıcı tanı
- Üç sütun, üç ana bulgu: ARTRİT · KARDİT · KORE.
- SLE hem ARTRİT hem KORE sütununda yer alır — ANA ile ayrılır.
- JIA lehine beşli: küçük yaş · ağrı/bulgu oransızlığının TERSİ · yüksek ateş · GEZİCİ OLMAYAN artrit · lenfadenopati + splenomegali.
- Salisilata DRAMATİK yanıt ARA lehinedir; yanıt yoksa başka tanı düşünülür.
- Reaktif artrit tetikleyicileri: Shigella, Salmonella, Yersinia.
- Enfektif endokardit ARA’yı taklit eder → ayrım kan kültürü + hematüri, splenomegali, splinter hemoraji.
- Valvülit olmadan miyokardit/perikardit → romatizmal DEĞİL, VİRAL düşün.
- Kore ayırıcı tanısında Huntington ve WILSON HASTALIĞI — Wilson her genç koreli hastada dışlanmalıdır.
- MASUM ÜFÜRÜMLER ve MİTRAL KAPAK PROLAPSUSU kardit sütununda yer alır — Ekokardiyografi ile ayrılır.