Özellik Değer
tags bulgu, ters-indeks
ad-tr Hepatosplenomegali
ad-en Hepatosplenomegaly
tus-onceligi yüksek
guncelleme 2026-10-14
kaynaklar Nelson - Bölüm 20 Kan, Nelson - Bölüm 10 Metabolik Hastalıklar, Nelson - Bölüm 16 Enfeksiyon Hastalıkları

Ters indeks: HEPATOSPLENOMEGALİ GÖRÜNCE HANGİ HASTALIKLARI DÜŞÜNECEĞİZ. Her başlığın ayrıntısı bağlanan sayfadadır; bu sayfa yalnızca bulgudan tanıya giden yoldur.

💡 Nelson’ın çerçeve cümlesi“Hepatosplenomegali DOĞUMSAL METABOLİK HASTALIKLAR, DEPO HASTALIKLARI, HIV Enfeksiyonu ve AIDS ENFEKSİYONU veya MALİGNİTEYİ gösterebilir.” Bu dört eksen, ayırıcı tanının iskeletidir.

1. Depo hastalıkları ve doğumsal metabolik hastalıklar

Yol gösteren ek bulgu Düşün
Makrosefali + sağırlık + körlük + şiddetli anemi + ‣ ‣ (süt çocukluğu formu)
Kaba yüz + dizostozis + kornea bulanıklığı ‣
Nörolojik regresyon + olağandışı yüz özellikleri ‣
Hipoglisemi + laktik asidoz + bebeklikte masif hepatomegali ‣

⚠️ Depo hastalığı ipucu“Olağandışı YÜZ ÖZELLİKLERİ veya HEPATOSPLENOMEGALİ gibi ilişkili fiziksel bulgular, nörolojik bozukluğun sebebi olarak DEPO HASTALIKLARINI veya DOĞUŞTAN METABOLİZMA BOZUKLUKLARINI düşündürür.”

2. Enfeksiyonlar

Bağlam Düşün
Yaşa göre küçük + peteşiyel döküntü + koryoretinit + sağırlık + nöbet ‣ ve diğer ‣
Yüksek ateş + GİS semptomları + ağır anemi (çocukta) Sıtma — “çocukta sıtma erişkinden farklı: daha yüksek ateş, GİS semptomları, hepatosplenomegali, ağır anemi”
İlerleyici immün yetmezlik tablosu HIV Enfeksiyonu ve AIDS
Ateş + sitopeni + ferritin yüksekliği ‣

💡 HIV’de ters anlam taşırLENFADENOPATİ, HEPATOSPLENOMEGALİ, Lenfositik İnterstisyel Pnömoni ve PAROTİT, HIV’de DAHA YAVAŞ İLERLEYEN HASTALIĞA işaret eder — hastalık belirtisi gibi görünen bu bulgular iyi prognoz göstergesidir (Pediatrik HIV Enfeksiyonunda Prognoz).

3. İmmünolojik ve hematolojik

Ek bulgu Düşün
Yaygın eritroderma + deskuamasyon + alopesi + ödem + lenfadenopati ‣ — klasik SCID’de bunlar yoktur; eozinofili ve yüksek IgE eşlik eder
Ateş + sitopeni + hipertrigliseridemi ‣
Kontrolsüz lenfoproliferasyon ‣ ve lenfoproliferatif hastalıklar

4. Karaciğer hastalığı ve portal hipertansiyon

Kronik karaciğer hastalığının kanıtları: ASİT, HEPATOSPLENOMEGALİ, ÖRÜMCEK ANJİYOMLAR, ÇOMAKLAŞMA, GELİŞME GERİLİĞİ → transplantasyon merkezine sevk ölçütleri arasındadır.

Değerlendirme

Abdominal ultrason hepatosplenomegalinin doğrulanmasında ilk basamaktır; depo hastalığı şüphesinde iskelet taraması (dizostozis) ve kemik yoğunluk taraması eşlik eder.

💡 TUS ipucu — hepatosplenomegali

Bağlantılar