| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | bulgu |
| bulgu | Retinitis pigmentoza ve kiraz kırmızısı makula |
| guncelleme | 2026-09-19 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 28 Göz |
Fundus muayenesinde “kemik spikülü” pigmentasyonu, optik diskin mumsu solgunluğu ve incelmiş retina damarları (Şekil 648.4) görüldüğünde sorulacak soru, bunun izole bir retina distrofisi mi yoksa bir sendromun parçası mı olduğudur (Nelson - Bölüm 28 Göz).
(Nelson - Bölüm 28 Göz) → İşitme Kaybı ile Giden Sendromlar
“Retinitis pigmentozadan ayırt edilmesi gereken, klinik olarak benzer olan ikincil retina pigment dejenerasyonları birçok çeşitli metabolik hastalık, nörodejeneratif hastalık ve multifaset sendromlarda görülür” (Nelson - Bölüm 28 Göz):
| Grup | Nelson’ın saydığı hastalıklar |
|---|---|
| Mukopolisakkaridozlar | “özellikle Hurler, Hunter, Scheie ve Sanfilippo sendromları” (Böl. 107) |
| Geç başlangıçlı gangliozidozlar | Batten-Mayou, Spielmayer-Vogt ve Jansky-Bielschowsky hastalıkları (Böl. 104.4 ve 617.2) |
| Mitokondriyal | “İlerleyici eksternal oftalmopleji ile ilişkili ilerleyici retinal dejenerasyon (‣ sendromu)” (Böl. 616.2) |
| Siliyopatiler | Laurence-Moon ve Bardet-Biedl Sendromu sendromlarında “retinitis pigmentoza benzeri değişiklikler” |
| Lipoprotein bozukluğu | ‣ (Bassen-Kornzweig sendromu) (Böl. 104.2) |
| Peroksizomal | ‣ hastalığı — “retinal bulguları da retinitis pigmentoza bulgularına benzerdir” → Zellweger Spektrumu Hastalıkları |
❗ İki tedavi edilebilir taklitçi“Son iki hastalığın tedavisi mümkün olduğundan retinitis pigmentozadan ayırt edilip tanısının konulması önemlidir” — yani abetalipoproteinemi ve Refsum hastalığı. Bu ikisini kaçırmak, tedavi edilebilir bir körlük nedenini kaçırmak demektir (Nelson - Bölüm 28 Göz).
“Makülanın özellikle histolojik yapısı nedeniyle retinayı etkileyen belirli patolojik süreçlerde oftalmoskopiyle görülebilen; gri-beyaz ya da sarımtırak bir halo ile çevrili parlaktan mata doğru değişen kırmızı noktaya Kiraz Kırmızısı Makula makula denir” (Şekil 648.5).
Mekanizma:“Halo retinal gangliyon hücre tabakasının ödemi, lipid birikimi veya her ikisine ikincil olarak saydamlığın azalması sonucu oluşur. Ganglion hücreleri fovea’da bulunmadığından, foveayı çevreleyen retina opasifiye olur ancak fovea altta yatan normal koroidal rengi (kırmızı) geçirmekte, böylece kiraz kırmızısı makula oluşmaktadır.”
| Sıklık | Hastalıklar |
|---|---|
| Tipik olarak | “belirli sfingolipidozlarda; özellikle Tay-Sachs Hastalığı (GM2 tip 1), Sandhoff varyantında (GM2 tip 2) ve jeneralize gangliozidozda (GM1 tip 1)” |
| Benzer fakat daha az belirgin | “bazı ‣ (sülfatid lipidozis), nöronopatik ‣ bazı formları, galaktosialidozis ve belli başlı mukolipidozlarda” |
⚠️ Ayırt edilmesi gereken kiraz kırmızısı“Vazospazm, oküler kontüzyon veya santral retinal arter oklüzyonuna sekonder retina iskemisine bağlı karakteristik olarak gelişen kiraz kırmızısı nokta, nörodejeneratif hastalığın kiraz kırmızısı noktasından ayırt edilmelidir” (Böl. 104.4 ve 617) (Nelson - Bölüm 28 Göz).