Eşanlamlılar: CDG
Kategori: Metabolizma · Tür: hastalık
Özet
Glikoproteinlerin glikan sentezi veya glikanların protein ve lipidlere bağlanmasındaki bozukluklardan kaynaklanan, giderek büyüyen çok sistemli bir hastalık grubudur (ALG6, PMM2 gibi genler). Klinik çok değişkendir: Nöromüsküler Hipotoni, konvülziyon, şaşılık, nistagmus, oftalmopleji (PMM2-CDG), bazı tiplerde retinopati ve iris kolobomu (SRD5A3, ALG2, ALG3, CHIME Sendromu), çökük meme başı, lipodistrofi, nonimmün hidrops fetalis, Kolestaz, karaciğer yetmezliği (CDG Ib), kardiyomiyopati, kalp yetmezliği ve tamponada yol açabilen perikardiyal efüzyon, deri nodülleri, iktiyoz (MPDU1, SRD5A3, PIGL-CDG, dolikol kinaz eksikliği), kutis laksa (ALG8-CDG), tırnak hipoplazisi (ALG12-CDG, PIGV-CDG), tekrarlayan deri enfeksiyonları (SLC35C1-CDG) ve konjenital ishal (PMI-CDG, ALG8-CDG) görülebilir. N-glikozilasyon bozukluklarında tanı serum transferrin izoelektrik odaklamasıyla konur (tip 1’de disialo- ve asialo-transferrin artmıştır); tip 2’de apolipoprotein C-III izoelektrik odaklaması kullanılır, ardından enzimatik ve moleküler çalışmalar yapılır.
Bölümlerdeki özetler
- Glikoproteinlerin glikan sentezi veya glikanların protein ve lipidlere bağlanmasındaki bozukluklardan kaynaklanan, giderek büyüyen çok sistemli hastalık grubu. N-glikozilasyon bozukluklarında serum transferrin izoelektrik odaklaması, tip 2’de apolipoprotein C-III izoelektrik odaklaması kullanılır. (Metabolizma › Kalıtsal Metabolizma Hastalıklarına Klinik Ve Laboratuvar Yaklaşım; s.2418, s.2419, s.2420, s.2421)
- ALG6, PMM2 gibi genler. (Nöroloji › Çocukluk Çağında Ataksi; s.3937)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Etiyoloji ve patogenez
- ALG6, PMM2 genleri (s.3937)
Klinik bulgular ve seyir
- Karaciğer yetmezliği (CDG Ib), kardiyomiyopati, perikardiyal effüzyon/tamponad, konjenital ishal (PMI-CDG Ib, ALG8-CDG Ih), deri nodülleri, çökük meme başları ve lipodistrofi, cutis laxa, iktiyozis, kolobom, nistagmus, hipopigmentasyon, tırnak hipoplazisi; ilerleyici oftalmopleji (PMM2-CDG); kaba yüz (s.2418, s.2422, s.2427, s.2430)
- Hipotoni, nöbet, Protein Kaybettiren Enteropati, strabismus, dismorfik bulgular, belirgin serebellar ve her derecede serebral atrofi, retinitis pigmentosa (s.3937)
- Tablo 1 (N-glikozilasyon, transferrin IEF tipi): ALG6/ALG8-CDG (tip I) zihinsel yetersizlik, hipotoni, nöbet, ataksi, büyüme geriliği, hepatomegali, dismorfizm, iskelet anomalileri, brakidaktili; GFPT1/DPAGT1/ALG14/ALG2-CDG (tip I) miyasteni-bozulmuş nörotransmisyon, çoklu organ tutulumu (DPAGT1 ve ALG2); RFT1/ALG11-CDG (tip I) zihinsel yetersizlik, nöbet, Sensörinöral İşitme Kaybı; ALG9/ALG3/ALG12-CDG (tip I) polikistik böbrek, hepatik fibrozis, konjenital kalp hastalığı, iskelet displazisi; MAN1B1-CDG tip II; PGM1-CDG tip I/II; diğerleri tip I (s.2638).
- Tablo 2 (O-glikozilasyon): B4GALT7/B3GALT6-CDG spondilodisplastik Ehlers-Danlos; EXT1/EXT2-CDG herediter çoklu ekzositozlar; XYLT1-CDG Desbuquois displazisi (kalça dislokasyonu, ağır boy kısalığı, omurga eğriliği, kısa ekstremiteler); GALNT3-CDG hiperfosfatemik hiperostozis, tümoral kalsifikasyon; POMT1/POMT2-CDG serebro-oküler displazi, musküler distrofik sendromlar; POMGNT1-CDG Kas-Göz-Beyin Hastalığı; B3GALTL-CDG Peters plus sendromu (s.2639).
- Tablo 3 - Dolikol metabolizması: SRD5A-CDG zihinsel yetersizlik, göz malformasyonları, serebellar ataksi, iktiyozis; DOLK-CDG nörolojik, endokrin, koagülasyon bozuklukları, dilate kardiyomiyopati; DPM1-3-CDG zihinsel yetersizlik, nöbet, dismorfi, kas distrofisi (α-distroglikan hipoglikozilasyonu), CK yüksekliği (s.2640).
- Tablo 3 - Golgi: ATP6AP1/ATP6AP2-CDG erken karaciğer hastalığı (Kolestaz, fibrozis, Siroz), tekrarlayan enfeksiyonlar, hipogamaglobulinemi, yaşla iyileşen cutis laxa; TMEM199/CCDC115-CDG erken karaciğer hastalığı, hiperkolesterolemi, seruloplazmin düşüklüğü, zihinsel yetersizlik; TMEM165-CDG spondiloepimetafizeal displazi, osteopeni, boy kısalığı, hiperinsülinemi, GH eksikliği, zihinsel yetersizlik (s.2640).
- Tablo 3 - Çoklu glikozilasyon yolakları: GNE-CDG siyalik asit sentez kusuru, herediter inklüzyon cisim miyopatisi; GFPT1-CDG limb-girdle miyastenik sendrom; GMPPA-CDG alakrimi, akalazya, zihinsel yetersizlik (s.2640).
Tanı