| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | sendrom, sindirim, acil, enfeksiyon |
| ad-tr | Toksik Megakolon |
| ad-en | Toxic megacolon |
| omim | — |
| gen | — |
| lokus | — |
| kalitim | — |
| insidans | kaynak gerekli |
| tus-onceligi | orta |
| guncelleme | 2026-10-15 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 17 Sindirim Sistemi, Nelson - Bölüm 16 Enfeksiyon Hastalıkları |
Toksik megakolon, ŞİDDETLİ KOLİT VARLIĞINDA KOLONUN GENİŞLEMESİDİR ve bir GASTROENTEROLOJİK ACİLDİR.
💡 Tanım ve eşik“ŞİDDETLİ KOLİT VARLIĞINDA KOLON GENİŞLEYEBİLİR ve BİR ERİŞKİNDE RADYOGRAFİK OLARAK KOLON ÇAPININ 6 cm’DEN BÜYÜK SAPTANMASI TOKSİK MEGAKOLONU DÜŞÜNDÜRÜR”** (Nelson - Bölüm 17 Sindirim Sistemi, Bölüm 362.1).
| Neden | İçerik |
|---|---|
| Ülseratif Kolit | TOKSİK MEGAKOLON ÜLSERATİF KOLİTTE GÖRÜLÜR, ‣ HİÇ GÖRÜLMEZ — bkz. Crohn Hastalığı ve Ülseratif Kolitin Karşılaştırılması |
| Clostridioides difficile Enfeksiyonu | En ağır uçlarda: İNCE BAĞIRSAK TUTULUMU, TOKSİK MEGAKOLON, BAKTERİYEMİ, APSE OLUŞUMU, BAĞIRSAK PERFORASYONU ve HATTA ÖLÜM |
| Şigelloz | Şigellozun klinik komplikasyonları arasında TOKSİK MEGAKOLON sayılır. S. dysenteriae ile ilişkili psödomembranöz kolit de bildirilmiştir. YENİDOĞANDA şigelloz NADİR ve HAFİF olabilir, ama KOMPLİKASYONLAR (sepsis, menenjit, perforasyon, TOKSİK MEGAKOLON) DAHA FAZLADIR |
| Nontifoidal Salmonelloz | Komplikasyonlar arasında sayılır |
| Gelişmekte olan ülkelerde | “Özellikle gelişmekte olan ülkelerde Shigella ve C. difficile ile ilişkili olarak TOKSİK MEGAKOLON, BAĞIRSAK PERFORASYONU ve ‣ görülür” (Akut Gastroenterit) |
ℹ️ Hirschsprung ile karıştırılmamalıdırHirschsprung Hastalığı’nda görülen tablo HİRSCHSPRUNG İLİŞKİLİ ENTEROKOLİTtir — ameliyat öncesi veya sonrası her an gelişebilir ve MORTALİTENİN ÖNDE GELEN NEDENİDİR. Mekanizma stazın bakteriyel çoğalmaya (C. difficile, S. aureus, anaeroblar, koliformlar) olanak sağlamasıdır — iltihabi kolit zemininde gelişen toksik megakolondan farklıdır.
⚠️ İki mutlak kontrendikasyonOLASI BİR TOKSİK MEGAKOLON VARLIĞINDA BARYUMLU LAVMAN KONTRENDİKEDİR.TOKSİK MEGAKOLON veya PERFORASYONA NEDEN OLMA RİSKİ NEDENİYLE FULMİNAN KOLİT ŞÜPHESİ VARLIĞINDA KOLONOSKOPİ YAPILMAMALIDIR. (Nelson - Bölüm 17 Sindirim Sistemi, Bölüm 362.1)
| Yöntem | Rol |
|---|---|
| Ayakta direkt batın grafisi | Kolon çapının ölçülmesi; erişkinde >6 cm eşiği |
| Baryumlu lavman | KONTRENDİKE |
| Kolonoskopi | FULMİNAN KOLİT ŞÜPHESİNDE YAPILMAZ (perforasyon riski) |
💡 İleus veya toksik megakolonda oral antibiyotik işe yaramazClostridioides difficile Enfeksiyonu’nda İLEUS VEYA TOKSİK MEGAKOLON DURUMUNDA, ANTİBİYOTİĞİ DOĞRUDAN ENFEKSİYON YERİNE YERLEŞTİRMEK İÇİN VANKOMİSİN LAVMANI kullanılır — çünkü ağızdan verilen ilaç bağırsağa ulaşmaz.
Tedavi bilgisi eğitim amaçlıdır.
⚠️ Kapsam sınırıNelson’ın bu kesimlerinde toksik megakolonun AYRI BİR BÖLÜMÜ YOKTUR; tanım, kontrendikasyonlar ve neden listesi ilgili hastalıkların içinde geçer. Cerrahi endikasyonlar, medikal yönetim basamakları ve mortalite verileri için kaynak gerekli — uydurulmadı.
💡 TUS ipucu — Toksik megakolon
- ERİŞKİNDE KOLON ÇAPI >6 cm → TOKSİK MEGAKOLON.
- ÜLSERATİF KOLİTTE GÖRÜLÜR, CROHN’DA GÖRÜLMEZ. UC ↔︎ Crohn ayrımının klasik maddelerinden biridir.
- BARYUMLU LAVMAN KONTRENDİKE; FULMİNAN KOLİTTE KOLONOSKOPİ YAPILMAZ. İkisi de perforasyon riski nedeniyledir.
- Enfeksiyöz nedenler: C. DIFFICILE · SHIGELLA (özellikle S. dysenteriae) · SALMONELLA.
- YENİDOĞAN ŞİGELLOZU HAFİF SEYREDEBİLİR AMA KOMPLİKASYON ORANI YÜKSEKTİR (sepsis, menenjit, perforasyon, toksik megakolon).
- İLEUS/TOKSİK MEGAKOLONDA ORAL VANKOMİSİN BAĞIRSAĞA ULAŞMAZ → LAVMAN.
- Hirschsprung’daki tablo ayrıdır: HİRSCHSPRUNG İLİŞKİLİ ENTEROKOLİT, mortalitenin önde gelen nedeni.