| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | karşılaştırma |
| ad-tr | Akut glomerülonefrit olarak bulgu veren primer böbrek hastalıkları |
| ad-en | Primary renal diseases presenting as acute glomerulonephritis |
| konu | Tablo 537.1 ve Şekil 537.6-537.7 — PSGN, IgA nefropatisi, Goodpasture ve idiyopatik hızlı ilerleyen GN |
| tus-onceligi | yüksek |
| guncelleme | 2026-09-28 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 22 Nefroloji |
Kaynak: Nelson - Bölüm 22 Nefroloji, Bölüm 537, Tablo 537.1 ve Şekil 537.6-537.7.
💡 TUS ipucu — ilk soru her zaman serum C3**** “Kompleman düzeyi düşük” ↔︎ “normal” ayrımı, akut GN ayırıcı tanısını ikiye böler (Şekil 537.6).
C3 düşük: postenfeksiyöz GN (>%90), MPGN tip I (%50-80), Lupus Nefriti (fokal %75, diffüz %90), subakut Enfektif Endokardit (%90), şant nefriti (%90), esansiyel mikst kryoglobulinemi (%85), visseral apse
C3 normal: IgA nefropatisi, HSP nefriti, Poliarteritis Nodoza, granülomatozis polianjitis, Goodpasture, hipersensitivite vasküliti, idiyopatik hızlı ilerleyen GN
| Poststreptokokal GN | IgA nefropatisi | ‣ | İdiyopatik hızlı ilerleyen GN | |
|---|---|---|---|---|
| Yaş ve cinsiyet | “Tüm yaşlar, ortalama 7 yaş, 2:1 erkek” | “10-35 yaş, 2:1 erkek” | “15-30 yaş, 6:1 erkek” | “Erişkinler, 2:1 erkek” |
| Akut nefritik sendrom | %90 | %50 | %90 | %90 |
| Asemptomatik hematüri | Nadiren | %50 | Seyrek | Seyrek |
| ‣ | %5-10 | Seyrek | Seyrek | %10-20 |
| Hipertansiyon | %70 | %30-50 | Seyrek | %25 |
| ‣ | %50 (geçici) | Çok seyrek | %50 | %60 |
| Diğer | “1-3 hafta latent periyot” | “Viral sendromları izler” | “‣; ‣” | Yok |
| Laboratuvar | “↑ ASO titreleri (%70) · Pozitif streptozim (%95) · ↓C3-C9; normal C1, C4” | “↑ Serum Ig A (%50) · Dermal kapillerlerde Ig A” | “Pozitif anti-GBM antikor” | “Bazılarında pozitif ANCA” |
| İmmünogenetik | “HLA-B12, D’EN’ (9)” | “HLA-Bw 35, DR4 (4)” | “HLA-DR2 (16)” | “Belirlenmemiş” |
| Poststreptokokal GN | IgA nefropatisi | Goodpasture sendromu | İdiyopatik hızlı ilerleyen GN | |
|---|---|---|---|---|
| Işık mikroskobisi | “Yaygın proliferasyon” | “Fokal proliferasyon” | “Fokal → kresentlerle yaygın proliferasyon” | “Kresentrik GN” |
| İmmünfloresan | “Granüler Ig G, C3” | “Yaygın mezengial Ig A” | “Lineer Ig G, C3” | “İmmün birikim yok” |
| Elektron mikroskobisi | “Subepitelyal hörgüçler” | “Mezengial birikimler” | “Birikim yok” | “Birikim yok” |
| Prognoz | “%95 kendiliğinden iyileşir · %5 RPGN veya yavaşça ilerleyici” | “%25-50’sinde yavaş ilerleme” | “%75 stabil veya erken tedavi edilirse iyileşir” | “%75 stabil ya da erken tedavi edilirse iyileşir” |
| Tedavi | “Destekleyici” | “Belirsiz (seçenekler steroidler, balık yağı ve ACE inhibitörlerini içerir)” | “Plazma değişimi, steroidler, siklofosfamid” | “Pulse steroid tedavisi” |
“GN’yi kesin olarak teşhis etmek için ışık mikroskopisi, immünfloresan (IF) mikroskobisi, laboratuvar verileri ve klinik bulgularla birlikte değerlendirilmesinin gerekli olduğu unutulmamalıdır.”
Kısaltmalar: “ANCA, Anti-nötrofi sitoplazmik otoantikorlar; DDD, dense depozit hastalığı; EGPA, eozinofilik granülomatozis polianjitis; GBM, glomerüler bazal membran; GPA, granülomatozis polianjitis; IgA, immünoglobulin A; MPA, mikroskobik polianjitis; MPGN, Membranoproliferatif Glomerülonefrit.”
| Hastalık | Enfeksiyon ↔︎ nefrit arası süre |
|---|---|
| IgA Nefropatisi | 1-2 gün (“sinfarenjitik”) |
| Akut Poststreptokoksik Glomerülonefrit | 1-2 hafta |
| PSGN — piyoderma sonrası | 3-6 hafta |
“Bu nispeten kısa dönem, streptokokal farenjit veya impetiginöz deri enfeksiyonu başlangıcı ile postenfeksiyöz akut glomerülonefrit gelişimi arasında geçen 7-21 günlük latent periyoda zıttır.”
| Bulgu | Düşün |
|---|---|
| ASO yüksek | Faringeal streptokok enfeksiyonu (deri enfeksiyonunda nadiren artar) |
| Anti-DNase B yüksek | Kutanöz streptokok enfeksiyonu — en iyi tek antikor |
| Streptozim pozitif | Birden fazla streptokok antijenine antikor; %95 duyarlı tarama |
| C3 düşük + C4 normal | PSGN (alternatif yol) |
| C3 ve C4 birlikte düşük | Lupus nefriti, kryoglobulinemi (klasik yol) |
| Anti-GBM pozitif, lineer IgG | Goodpasture sendromu |
| ANCA pozitif, immün birikim yok | Pauci-immün (tip III) kresentrik GN; GPA, MPA, EGPA |
| Mezengial IgA + normal C3 | IgA nefropatisi veya HSP nefriti |
| 6-8 haftada C3 normale dönmezse | MPGN, kronik postenfeksiyöz GN, lupus, şant nefriti, endokardit, visseral apse |
| Tip | İmmünfloresan | Örnek |
|---|---|---|
| Tip I | Lineer IgG | Anti-GBM hastalığı / Goodpasture sendromu |
| Tip II | Granüler | İmmün kompleks kresentrik GN |
| Tip III | Birikim yok (pauci-immün) | ANCA ilişkili vaskülitler |