Eşanlamlılar: Asimetrik İUBG, Fetal Büyüme Kısıtlılığı, IUGG, İUBG, İUBK, Simetrik İUBG
Kategori: Perinatoloji · Tür: hastalık
Özet
Fetüsün normal büyüme potansiyelinin gerisinde kalmasıdır (maternal, fetal veya plasental nedenler); gebelik haftasına göre 10. persentil altı tahmini ağırlık veya karın çevresiyle tanımlanır ve başlıca neden uteroplasental yetmezliktir. Asimetrik tip (tip 1, %70-80) uteroplasental yetmezliğe bağlıdır, baş korunur ve abdominal çevre azdır; simetrik tipte (tip 2, %20-30; genetik, enfeksiyon) biparietal çap, baş çevresi, abdominal çevre ve femur birlikte kısadır. Tanı seri ultrasonla (en az 3 hafta arayla) büyümede duraklama gösterilerek konur; umbilikal arter diyastol sonu akım kaybı kötü prognoz işaretidir. Postnatal değerlendirmede ponderal indeks (<10. persentil Malnütrisyon, <3. persentil ciddi), kol/baş çevresi oranı (<0.27) ve sefalizasyon indeksi kullanılır. Bebekte göreceli makrosefali, geniş fontanel, yaşlı yüzü, skafoid abdomen, ince umbilikal kordon, mekonyumla boyanma, ince ekstremiteler, kuru gevşek deri, uzun tırnaklar ve hiperalert görünüm bulunur. Erken dönemde Hipoglisemi, Polisitemi, Hipokalsemi, asfiksi, Beslenme İntoleransı ve NEK, geç dönemde nörogelişimsel sorunlar, RDS, ROP, serebral palsi ve metabolik/kardiyovasküler hastalık riski artar; fetal ve neonatal mortalite yüksektir. Ayırıcı tanıda gebelik haftasına göre küçük bebek düşünülür.
Bölümlerdeki özetler
- Gebelik haftasına göre 10. persentil altı tahmini ağırlık veya karın çevresi; uteroplasental yetmezlik başlıca nedendir. Fetal/neonatal ölüm, RDS, ROP, serebral palsi ve geç dönemde metabolik/kardiyovasküler hastalık riski artar. (Yenidoğan › Fetüsün Değerlendirilmesi; s.950)
- Bebeğin ırk ve cinsiyetine göre beklenen büyümeyi sağlayamaması. Asimetrik (tip 1, %70-80, uteroplasental yetmezlik, baş korunur) ve simetrik (tip 2, %20-30, genetik/enfeksiyon) tipleri vardır. Erken dönemde asfiksi, hipoglisemi, polisitemi, NEK; geç dönemde nörogelişimsel sorunlar görülür. (Yenidoğan › İntrauterin Büyüme Geriliği; s.961, s.962, s.963, s.964)
- Fetüsün normal büyüme potansiyelinin gerisinde kalması (maternal, fetal, plasental nedenler); hipoglisemi, beslenme intoleransı ve yüksek morbidite-mortalite riski taşır. (Yenidoğan › Yenidoğanın Değerlendirilmesi Ve Fizik Muayenesi; s.996, s.997)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Epidemiyoloji
- Yılda yaklaşık 13,7 milyon düşük doğum ağırlıklı bebek; gelişmekte olan ülkelerin %11’i; gelişmekte olan ülkelerde 6 kat daha sık; gebelik haftası düştükçe sıklık artar (s.961)
- Risk faktörleri: ırk, yaş <16 veya >35, düşük sosyoekonomik durum (yetersiz nütrisyon), gelişmiş ülkede yaşama (Anemi, Malnütrisyon), yüksek rakım, SGA doğum öyküsü, takipsiz gebelik, yardımcı üreme teknikleri, çok zayıf anne, yetersiz kilo alımı, aşırı diyet, kısa gebelik aralığı (s.961–962)
- Maternal hastalıklar: gestasyonel/kronik HT, vaskülopatili diyabet, kronik böbrek hastalığı, SLE, antifosfolipid sendromu, Orak Hücreli Anemi, kollajen doku hastalığı, preeklampsi, enfeksiyonlar (s.961–962)
- Sigara (pasif maruziyet dahil) doz bağımlı olarak kilo ve boyu etkiler; mekanizma maternal kanda yüksek karbonmonoksit ve Doku Hipoksisi; aşırı alkol fetal alkol sendromu ve doz bağımlı İUBG yapar (s.961)
- Plasental faktörler: anormal uteroplasental vaskülarizasyon, plasental disfonksiyon, trombofili, spiral arterit, Tek Umbilikal Arter, dekolman, sinsityal düğümler, velamentöz kord, plasental hemanjiom, enfeksiyon, villit, infarkt, çoklu gebelik (s.961–962)
- Fetal faktörler: kromozom anomalileri (%7-19; trizomi 13, 18, 21), genetik sendromlar, majör konjenital anomaliler, çoğul gebelik, metabolik bozukluklar (s.962)
Etiyoloji ve patogenez
- Plasental ağırlık önemlidir; İUBG’de plasental yüzey ve villus sayısı belirgin azalır, oksijen ve nütrisyon geçişi düşer (s.961)
- Koryonik villit (etiyolojisi bilinmeyen fokal inflamasyon) İUBG’li bebeklerin önemli kısmında olup prematürite, perinatal asfiksi ve in utero ölüme yol açabilir (s.962)