| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | kavram |
| ad-tr | İmmün yetmezliği olan bireylerdeki enfeksiyonlar |
| ad-en | Infections in immunocompromised persons |
| tus-onceligi | çok yüksek |
| guncelleme | 2026-10-10 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 16 Enfeksiyon Hastalıkları — Bölüm 205, Tablo 205.1 |
“Konağın bağışıklık sistemi, konağı olası patojenlere karşı korumada yetersiz kaldığında enfeksiyon ve hastalık gelişmektedir.” (Nelson - Bölüm 16 Enfeksiyon Hastalıkları, Bölüm 205 — Marian G. Michaels, Hey Jin Chong ve Michael Green)
ℹ️ Sağlam konak ile farkı“Bağışıklık sistemi sağlam olan bireylerde, daha önce karşılaşılmamış bir mikropla karşılaşıldığında, ÖNCEDEN MİKROBA-ÖZGÜN BAĞIŞIKLIĞIN YOKLUĞU VEYA YETERSİZLİĞİNDE VEYA BEDENİN DERİ GİBİ KORUYUCU ENGELLERİ BOZULDUĞUNDA ENFEKSİYON ORTAYA ÇIKAR. SAĞLIKLI ÇOCUKLAR ENFEKSİYONU ÖNLEYEN İMMÜNOLOJİK DONANIMLARI İLE BİRÇOK ENFEKSİYÖZ AJANIN ZORLUKLARIYLA BAŞ ETME BECERİSİNE SAHİPTİR.”
“Tersine, ”İMMÜNKOMPROMİZE” (BAĞIŞIKLIĞI BASKILANMIŞ) ÇOCUKLAR AYNI YETENEĞE SAHİP OLMAYABİLİR. ETKİLENEN ÇOCUK, İMMÜN BOZUKLUĞUN DÜZEY VE TİPİNE BAĞLI OLARAK, PATOJENİ KONTROL EDEMEYEBİLİR VEYA PATOJENİN YENİDEN ORTAYA ÇIKMASINI ÖNLEYECEK UYGUN İMMÜN YANITI GELİŞTİREMEYEBİLİR.”
| Kategori | Tanım |
|---|---|
| BİRİNCİL (PRİMER) İMMÜN YETMEZLİKLER | BAĞIŞIKLIK SİSTEMİNİN BİR VEYA DAHA FAZLA KOLUNU ETKİLEYEN GENETİK OLARAK BOZUKLUKLARDAN KAYNAKLANAN BOZUKLUKLARDIR |
| EDİNSEL VEYA İKİNCİL İMMÜN YETMEZLİKLER | ENFEKSİYONDAN (örn. ‣ ENFEKSİYONU**), MALİGNİTEDEN KAYNAKLANABİLİR VEYA** İMMÜNOMODÜLATÖR VEYA İMMÜN-BASKILAYICI İLAÇLARIN OLUMSUZ ETKİSİ** OLARAK ORTAYA ÇIKABİLİR** |
| İlaç grubu | Hedef |
|---|---|
| KORTİKOSTEROİDLER, KALSİNÖRİN İNHİBİTÖRLERİ, TÜMÖR NEKROZİS FAKTÖR (TNF) İNHİBİTÖRLERİ, KEMOTERAPİ | T HÜCRELERİ |
| MİYELOSÜPRESİF AJANLAR, İDİOSENKRATİK VEYA İMMÜN-ARACILI NÖTROPENİ | NÖTROFİLLER |
| TNF BLOKERLERİ, İNTERLÖKİN-2 İNHİBİTÖRLERİ | ÖZGÜN BAĞIŞIKLIK DÜZENLEYİCİ HÜCRELER |
| KEMOTERAPİ | BÜTÜN BAĞIŞIKLIK HÜCRELERİNİ ETKİLEYEN |
⚠️ Bariyer bozulması da bir immün yetmezliktir“MUKOZA VE DERİ ENGELLERİNDEKİ VEYA NORMAL MİKROBİYAL FLORADAKİ DEĞİŞİKLİKLER; SADECE GEÇİCİ DE OLSA KONAĞI ENFEKSİYONA YATKIN HALE GETİREN, İKİNCİL İMMÜN YETMEZLİKLER OLARAK TANIMLANABİLİR.”
💡 Patojen havuzunun genişlemesi“İmmün yetmezliği olmayan konaklarda enfeksiyonlara neden olan en önemli patojenler immün yetmezliği olan çocuklarda da enfeksiyonlardan sorumlu ana patojenlerdir.”
Buna EK OLARAK:“NORMAL DERİ FLORASI, OROFARİNKS VEYA GASTROİNTESTİNAL (Gİ) YOLUN KOMMENSAL BAKTERİLERİ, ÇEVRESEL MANTARLAR VE PATOJENİTESİ DÜŞÜK DÜZEYDE OLAN, TOPLUMDA YAYGIN VİRUSLAR GİBİ DAHA AZ VİRULAN ORGANİZMALAR İMMÜN YETMEZLİĞİ OLAN HASTALARDA AĞIR, HAYATI TEHDİT EDEN HASTALIKLARA NEDEN OLABİLİR” (Tablo 205.1) → İmmün Yetmezlikli Çocuklarda Enfeksiyonların En Sık Nedenleri
⚠️ Laboratuvar ile iletişim kritiktir“Bu nedenle, laboratuvarın NORMALDE ÖNEMLİ OLMAYAN KONTAMİNAN OLARAK DÜŞÜNÜLEN NORMAL FLORA VEYA ORGANİZMALARI İHMAL ETMEDİĞİNDEN EMİN OLMAK İÇİN TANI LABORATUVARI İLE YAKIN İLETİŞİMDE OLMAK KRİTİK ÖNEME SAHİPTİR.”
Pratik karşılığı: Koagülaz Negatif Stafilokok Enfeksiyonları, Bacillus, Corynebacterium, Propionibacterium gibi “kirlenme” sayılan izolatlar bu çocuklarda gerçek patojen olabilir.
| Bölüm | İçerik |
|---|---|
| 205.1 | PRİMER İMMÜN YETMEZLİKLERDE GÖRÜLEN ENFEKSİYONLAR → Primer İmmün Yetmezliklerde Görülen Enfeksiyonlar |
| 205.2 | EDİNSEL İMMÜN YETMEZLİKLERDE GÖRÜLEN ENFEKSİYONLAR → Edinsel İmmün Yetmezliklerde Görülen Enfeksiyonlar |
ℹ️ 300’den fazla gen“Günümüzde malignitenin yanı sıra enfeksiyon, alerji, otoimmünite ve otoenflamasyona yatkınlık oluşturan geniş bir hastalık yelpazesinden sorumlu, DOĞUŞTAN BAĞIŞIKLIK BOZUKLUKLARINA NEDEN OLAN 300’DEN FAZLA GEN BELİRLENMİŞTİR.”
Tedavi bilgisi eğitim amaçlıdır.
💡 TUS ipucu — genel çerçeve
- Primer = genetik; edinsel/ikincil = enfeksiyon (HIV), malignite veya ilaç.
- İmmünosüpresif ilaçların hedef hücresini bilmek enfeksiyon paternini tahmin ettirir: kortikosteroid/kalsinörin inhibitörü/TNF inhibitörü → T hücresi → viral, fungal, protozoal; miyelosüpresif → nötrofil → bakteriyel ve fungal.
- Mukoza/deri bariyerinin bozulması da bir ikincil immün yetmezliktir — kateter, mukozit, yanık.
- Kommensal ve düşük virulanslı organizmalar bu hastalarda ölümcül olabilir — “kontaminasyon” yorumu tehlikelidir.
- Pratisyenlerin bugün bu hastalarla karşılaşma olasılığı artmıştır çünkü primer immün yetmezlikli, otoimmün hastalıklı ve nakilli hastaların sağkalımı artmıştır.