Eşanlamlılar: Niemann-Pick Tip C1, NPC, NPC1
Kategori: Metabolizma · Tür: hastalık
Özet
NPC1 (daha az NPC2) mutasyonuna bağlı otozomal resesif lizozomal kolesterol eksport defektidir; yenidoğan döneminde ölümcül formdan geç başlangıçlı kronik forma kadar değişkendir. Yenidoğanda uzamış sarılık (Kolestaz) ve izole Splenomegali görülebilir; sonrasında serebellar ataksi, distoni, dikey (yukarı) bakış paralizisi, Dizartri, Pediatrik Yutma Bozukluğu, bilişsel gerileme, konvülziyon, gelastik katapleksi ve psikiyatrik bozukluk gelişir; aspirasyon pnömonisi ölüm nedenidir. Tanı NPC şüphe indeksi, filipin boyama (bozulmuş kolesterol esterifikasyonu), biyobelirteçler (oksisterol, lizosfingolipid, safra asidi metabolitleri) ve NPC1 veya NPC2 patojenik mutasyonuyla konur. Tedavide miglustat kullanılır; küratif tedavi yoktur.
Bölümlerdeki özetler
- NPC1 (daha az NPC2) mutasyonuna bağlı OR lizozomal kolesterol eksport defekti; yenidoğan ölümcül formdan geç başlangıçlı kronik forma değişken. Tedavide miglustat; küratif tedavi yok. (Metabolizma › Lizozomal Transport Defektleri; s.2621, s.2622)
- NPC1, NPC2. (Nöroloji › Çocukluk Çağında Ataksi; s.3937)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Tanım ve sınıflama
- NPC1: NPC1 mutasyonuna bağlı OR lizozomal kolesterol eksport bozukluğu; NPC1 ve NPC2 proteinleri sterol bağlama bölgelerine sahiptir ve lipoprotein kaynaklı serbest kolesterolü geç endozom/lizozomdan çıkarır (s.2621)
- Daha az oranda NPC2 patojenik varyantı benzer klinik, hücresel ve biyokimyasal fenotip yapar (s.2622)
Epidemiyoloji
- İnsidans 1/100.000-150.000; çoğu olgu yanlış/atlanmış tanı alır (s.2621)
Etiyoloji ve patogenez
- NPC1 eksikliği lipid yeniden dağılımı, bozuk endositoz, lizozomal apoptoz, bozuk endozomal trafik, bozuk otofaji ve hücre ölümünü tetikler; kolesterol ve lipofilik bileşiklerin lizozomal depolanması beyin, motor kontrol, karaciğer ve dalağı etkiler (s.2621, s.3937)
- Tablo 1: NPC1, NPC2; beyin, göz, HSM var; akciğer etkilenir (s.2617)
Klinik bulgular ve seyir
- Aile üyeleri arasında bile başlangıç yaşı ve klinik çok değişkendir; yenidoğan döneminde ölümcül hastalıktan geç başlangıçlı kronik progresife kadar (s.2621)
- Çoğu olgu çocuklukta saptanır, 2. veya 3. dekatta yaşamı tehdit eden komplikasyonlar gelişir (s.2621)