Kategori: Dil ve Konuşma · Tür: hastalık

Özet

Nörolojik hastalık, tümör, travma, inme veya serebral palsi, kas distrofisi, miyopati ve yüz felci gibi nöromotor bozukluklara bağlı kas güçsüzlüğü ve innervasyon sorunuyla gelişen, artikülasyon ve rezonansı etkileyen motor konuşma bozukluğudur. Artikülatörlerin yetersiz hareketi nedeniyle yavaş, monoton ve geveleyici konuşma, ünlü sesi bozukluğu, velofarengeal kapanma yetersizliğine bağlı hipernazal (bazen hiponazal) konuşma görülür; uzun cümlelerde nefes kontrolü sağlanamadığından cümleler kısadır. İştahsızlık, salya akması ve ağız açık duruşu (dil dışarıda) eşlik edebilir.

Bölümlerdeki özetler

• Nörolojik hastalık, tümör, travma veya inmeye bağlı kas güçsüzlüğü/innervasyon sorunuyla gelişen motor konuşma bozukluğu; artikülasyon ve rezonansı etkiler. (Dil ve Konuşma › Çocukluk Çağı Konuşma Bozuklukları; s.653)
• Serebral palsi, kas distrofisi, miyopati ve yüz felci gibi nöromotor bozukluklara bağlı motor konuşma bozukluğu. (Ruh Sağlığı ve Hastalıkları › İletişim Bozuklukları; s.4244)

Ayrıntılı bilgi

Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.

Tanım ve sınıflama

• Kas güçsüzlüğünden/nöromotor bozukluklardan (serebral palsi, kas distrofisi, miyopati, yüz felci) kaynaklanan, aslında motor konuşma bozuklukları altında sınıflanan ama konuşma seslerini de etkilediği için konuşma sesi bozukluğu başlığında ele alınan sorun; konuşma ve konuşma dışı işlevleri (gülümseme, çiğneme) etkiler (s.653, s.4244, s.4246)

Etiyoloji ve patogenez

• Serebral palsi, ALS, Multipl Skleroz gibi nörolojik hastalıklar, tümörler, kafa travmaları veya inme nedeniyle konuşma kaslarında inervasyon sorunu gelişir (s.653).
• Dil, dudak, velum gibi artikülatörlerin yetersiz hareketi sesleri üretilemez, yanlış veya uzamış üretilir hale getirir (s.653).

Klinik bulgular ve seyir

• Konuşma yavaşlamış ve monotondur; güçsüzlük, kelimelerin gevelenmesi, ünlülerin çarpıtılması, yavaş ve zahmetli konuşma; uzun cümlelerde nefes kontrolü yapılamadığından kısa cümleler kurulur ve artikülatörleri hareket ettirmek için çok çaba harcanır; kas güçsüzlüğü/inervasyon sorunu nedeniyle oral seslerde velofarengeal kapanma sağlanamaz, rezonans etkilenir ve hipernazalite (genizsi konuşma)/hiper-hiponazal rezonans gelişir; beslenme güçlüğü, salya akması, ağız açıklığı, dilin dışarıda durması eşlik eder (s.653, s.4244, s.4246)

Tanı

• Dil ve konuşma terapisti dil gelişimi, artikülasyon, rezonans sorunları ve monoton konuşma açısından değerlendirir; konuşma hızı, vurgu ve entonasyon gibi suprasegmental özellikler de değerlendirilir (s.653).

Tedavi

• Değerlendirme sonrası terapi başlanır; konuşma hızını arttırma, doğru vurgu ve entonasyon çalışılır (s.653).

Semptomlar (1)