Semptomlar
Semptom Listesi
Klinik Bulgular ve Fizik Muayene
Klinik bulgular ve seyir
- Palpe edilene kadar dalak normalin 2-3 katına çıkmış olmalıdır; sol kot kenarından >2 cm hissedilen kenar anormaldir (s.1665); portal hipertansiyonda yüzeysel abdominal venöz distansiyon; sol üst kadran ağrısı (s.1665, s.3719)
- Ağrılı splenomegali kapsül gerilmesi ve hızlı genişlemeyi izler; doğuştan bağ (splenikofrenik) kusurunda torsiyon sol üst karın ağrılı kitle olarak gelebilir (s.1666)
- Akut başlangıçlı splenomegali akut enfeksiyon veya hızlı ilerleyen malignite (akut lösemi, lenfoma) için karakteristik; tesadüfen saptanan genellikle depo hastalığı gibi kronik süreçtir; kronik (≥1 ay) depo, konjestif, hemoliz, kronik enfeksiyon/inflamasyonu düşündürür; konjesyonda efor dispnesi, uykusuzluk, ödem eşlik eder (s.1666)
- Sistemik enfeksiyonlarda dalak yumuşaktır, kot kavsinde palpe edilir, enfeksiyon iyileşince hızla kaybolur; malign hastalıkta daha serttir, hafif/orta/masif olabilir (s.3720)
- Sert veya nodüler dalak malignite/kronik hemolizi, hassas dalak akut büyüme/enfeksiyonu düşündürür; sol kot kenarının 5 cm'den fazla altındaki dalak genellikle geçici değildir ve önemli hastalığı gösterir; büyümüş (>2 cm), sert, sabit lenf düğümleri lenfoma/lösemiyi, hassas düğümler enfeksiyonu düşündürür (s.1668)
- Masif splenomegali nedenleri: lösemiler, lenfomalar, talasemi major, orak hücreli anemide splenik sekestrasyon krizi, LHH, otoimmün lenfoproliferatif sendrom, Castleman, Gaucher, MAC'li HIV, kala-azar, malarya (s.3720)
- Mononükleoz sendromlarında lökositlerin >%50'si lenfosit ve en az %10 atipik-reaktif lenfosit vardır; EBV, CMV, toksoplazma ilk akla gelir (s.3720–3721)
- Orak hücreli anemide ani Hb düşüşü ve hipovolemik şok splenik sekestrasyon krizini düşündürür, mortalitesi %15'tir (s.3721)
- Anamnez ipuçları: göbek ven kateteri/portal ven tromboz öyküsü (konjestif splenomegali), geçirilmiş hepatit-mononükleoz-sıtma, KKY, karın travması (hematom, psödokist), ailede anemi/transfüzyon/erken safra taşı/kolesistektomi/splenektomi (hemolitik anemi), Akdeniz/Güney Asya (talasemi, G6PD), Afrika (orak hücre, G6PD), Aşkenazi Yahudi (depo hastalığı); ateş/kilo kaybı enfeksiyon, malignite, HLH, sarkoidoz; kronik soğuksuz ateş inflamatuar süreç veya tümörü; solukluk, purpura/peteşi, sarılık, kemik ağrısı (lösemi/nöroblastom), bebekte zayıf görme-sağırlık (osteopetroz), üveit (sarkoidoz, JIA), gelişimsel kilometre taşı kaybı (depo) ve nadiren miyastenia gravis eşlik edebilir (s.1666–1668)