Akçaağaç Şurubu Kokulu İdrar Hastalığı

Dallı zincirli α-ketoasit dehidrogenaz (BCKDH) kompleksinin eksikliği sonucu lösin, izolösin ve valinin dekarboksile edilememesi; adını vücut sıvılarının, özellikle idrarın akçaağaç şurubunu andıran tatlı kokusundan alır (Nelson - Bölüm 10 Metabolik Hastalıklar, Bölüm 103.6).

Genetik

• “Lösin, izolösin ve valinin dekarboksilasyonu tiamin (B₁ vitamini) pirofosfatı koenzim olarak kullanan karmaşık bir enzim sistemi (BCKDH) tarafından gerçekleştirilir.”
• “Bu mitokondriyal enzim 4 alt üniteden oluşur: E₁ₐ, E₁ᵦ, E₂ ve E₃.”
• “E₃ alt birimi diğer 2 dehidrogenaz, Piruvat Dehidrogenaz Kompleksi Eksikliği ve α-ketoglutarat dehidrogenaz, ile ortak kullanılır.”
• “Bu alt gruplardan herhangi birinin eksikliği … akçaağaç şurubu kokulu idrar hastalığına (MSUD) neden olur” (Şekil 103.4).

⚠️ E₃ kusuru ayrı bir tablodur E₃ paylaşımlı olduğundan bu alt ünitenin kusurunda piruvat dehidrogenaz ve α-ketoglutarat dehidrogenaz da etkilenir ve tabloya Laktik Asidoz ile Giden Sendromlar eklenir (Nelson - Bölüm 10 Metabolik Hastalıklar).

Sınıflandırma

• “E₁ₐ, E₁ᵦ, E₂ ve E₃’teki kusurların neden olduğu klinik durumlar sırasıyla MSUD tip IA, tip IB, tip 2 ve tip 3 olarak adlandırılır.”
• “Bununla birlikte, bu sınıflandırma klinik olarak çok yararlı değildir, çünkü klinik bulguların ciddiyeti özellikle enzimin herhangi bir alt birimi ile uyumlu değildir. Tip IA kusuru olan etkilenmiş bir bebeğin nispeten hafif ile çok şiddetli arasında değişen klinik belirtileri olabilir.”
• “Klinik bulgular ve tiamin uygulamasına alınan yanıta dayanılarak yapılan daha kullanışlı bir sınıflandırma MSUD’u beş fenotipte tanımlar.”

Klinik Bulgular

Klasik MSUD

• “Klasik MSUD en şiddetli klinik bulgulara sahiptir. Bu gruptaki BCKDH kompleks aktivitesi normalin %0-2 arasındadır.”
• “Kontrolsüz veya kötü kontrollü hastalar Akut Ensefalopati Nedenleri belirtileri gösterir.”
• Organik asidemilerin ortak başlangıç tablosu (Şekil 103.6): beslenmeyi reddetme, kusma, Metabolik Asidoz, Dehidratasyon, Kalıtsal Kemik İliği Yetmezliği Sendromları, Hipoglisemili Bebek ve Çocuğa Yaklaşım — MSUD bu algoritmada ketoz VAR + cilt bulgusu YOK + karakteristik koku VAR koluna düşer → Organik Asidemiler Karşılaştırması

Lösinozis — ensefalopatinin mekanizması

“Hayatı tehdit eden bu komplikasyona altta yatan mekanizmalar karmaşıktır. Ancak lösin ve bunun metaboliti α-ketoizokaproik asitin akut ensefalopatide altta yatan anahtar etmenler olduğu görülmektedir.”