Özellik Değer
tags sendrom, solunum
ad-tr Atelektazi
ad-en Atelectasis
tus-onceligi yüksek
guncelleme 2026-10-08
kaynaklar Nelson - Bölüm 18 Solunum Sistemi — Bölüm 432

Atelektazi

Akciğer segment, lob veya tüm akciğerin havasızlaşarak kollabe olması (Nelson - Bölüm 18 Solunum Sistemi, Bölüm 432).

ℹ️ Kistik Fibrozis bağlamında“Lober atelektazi görece sık değildir, asemptomatik olabilir ve rutin çekilen akciğer grafisinde görülebilir.”

Tedavi basamakları

Basamak İçerik
1 “Agresif intravenöz antibiyotik tedavileri ve etkilenmiş loba yönelik artmış göğüs fizyoterapisi etkili olabilir.”
2 “5-7 gün içerisinde iyileşme olmazsa hava yollarının BRONKOSKOPİK İNCELEMESİ ENDİKASYONU DOĞAR.”
3 “Atelektazi çözülmezse devamlı yoğun ev terapisi endikedir, çünkü atelektaziler hafta veya ay süresince çözülebilir.”

💡 TUS ipucu KF’de atelektazi akut bir acil değil, sabır gerektiren bir komplikasyondur — Nelson’ın “hafta veya ay süresince çözülebilir” ifadesi bunu vurgular. Bronkoskopi kararının eşiği net: 5-7 gün tedaviye rağmen iyileşme yok.“İnatçı atelektazi ve hava yolu tıkaçlarının temizlenmesi için BRONKOPULMONER LAVAJ ve çeşitli ilaçların direk uygulanması yöntemleri bazı vakalarda uygulanmıştır, ancak tekrarlanan uygulamaların herhangi bir fayda sağladığına yönelik bir kanıt yoktur.”

Patofizyoloji (Bölüm 437)

ℹ️ Tanım“Atelektazi, ALVEOLER KESELERE GİREN HAVANIN OBSTRÜKSİYONUNDAN KAYNAKLANAN, AKCİĞERİN HAVA TAŞIYAN DOKUSUNUN TAMA YAKIN YA DA TAMAMEN KOLLAPS OLMASIDIR.”“SEGMENTAL, LOBER YA DA TÜM AKCİĞER KOLLAPSI, ARTIK HAVALANMAYAN ALVEOLLERDEKİ HAVANIN ABSORPSİYONU İLE İLİŞKİLİDİR.”

→ Beş anatomik grup: Atelektazinin Anatomik Nedenleri (Tablo 437.1)

Mekanizma Veri
Viral “‣ ve diğer viral enfeksiyonlar, küçük çocuklarda ‣ virusleri dahil ÇOKLU ATELEKTAZİ ALANLARINA NEDEN OLABİLİR.”
Mukus tıkacı “MUKUS TIKAÇLARI ATELEKTAZİYE YATKINLIK OLUŞTURAN YAYGIN BİR NEDENDİR.”
Postoperatif “Bir veya her iki akciğerin MASİF KOLLAPSI SIKLIKLA POSTOPERATİF BİR KOMPLİKASYONDUR.”
Diğer “Zaman zaman TRAVMA, ASTIM, PNÖMONİ, TANSİYON ‣, ‣, PARALİZİ VEYA EKSTÜBASYON SONRASI gibi nedenlerden de kaynaklanabilir.”
Masif atelektazinin bileşenleri “HAREKETSİZLİK VEYA DİYAFRAM VE DİĞER SOLUNUM KASLARININ AZALMIŞ KULLANIMI, BRONŞİYAL AĞACIN OBSTRÜKSİYONU VE ÖKSÜRÜK REFLEKSİNİN BOZULMASI gibi faktörlerin birleşimiyle oluşur.”

Klinik Bulgular (Bölüm 437)

Durum Bulgu
Küçük alan “GENELLİKLE ASEMPTOMATİKTİR.”“Önceden normal akciğer dokusu olan büyük bir alan özellikle ÇOK ANİDEN ATELEKTATİK OLDUĞUNDA HIZLI VE SIĞ SOLUNUMLARLA BİRLİKTE DİSPNE, TAŞİKARDİ, ÖKSÜRÜK VE SIKLIKLA ‣ OLUR.”
Geri dönüş “Obstrüksiyon kaldırılırsa, belirtiler hızlıca yok olur.”
Ateş “Önceden atelektazinin kendi başına ateşe yol açtığına inanılsa da ÇALIŞMALAR ATELEKTAZİ İLE ATEŞ ARASINDA BİR İLİŞKİ GÖSTEREMEMİŞTİR.”
Masif atelektazi “HIZLI VE SIĞ SOLUNUM, DİSPNE, SİYANOZ VE TAŞİKARDİ ile gelir.”“Etkilenen çocuk AŞIRI DERECEDE TELAŞLI VE YETERİNCE BÜYÜKSE ‣ ŞİKAYETİ OLUR.”
Muayene “Göğüs solunum hareketinin azaldığı etkilenen tarafta düzlük, PERKÜSYONLA TİTREŞİMİN ALINAMAMASI VE SOLUK SESLERİNİN ZAYIF ALINMASI YA DA ALINAMAMASI GÖZLENİR.”“Fizik muayene bulguları; göğüs hareketlerinin sınırlanması, AZALMIŞ SOLUK SESİ VE KABA RALLERDİR.”“Soluk sesleri ÇOK BÜYÜK ATELEKTATİK ALANLARIN VARLIĞINDA AZALIR YA DA YOK OLUR.”
Postoperatif zamanlama “Postoperatif atelektazi genellikle OPERASYONUN İLK 24 SAATİNDE BULGU VEREBİLİR ANCAK BİRKAÇ GÜN İÇİNDE OLMAYABİLİR.”

Akut lober kollaps

⚠️ Yoğun bakımda“Akut lober kollaps, YOĞUN BAKIMDAKİ HASTALARDA SIK GÖRÜLÜR.”“Eğer tespit edilemezse, BOZULMUŞ GAZ DEĞİŞİMİNE, İKİNCİL ENFEKSİYONLARA VE SONUCU OLARAK PULMONER FİBROZİSE NEDEN OLABİLİR.”“Başlangıçta, HİPOKSEMİ VENTİLASYON-PERFÜZYON UYUMSUZLUĞUNDAN KAYNAKLANABİLİR.”

Yaş Lokalizasyon
Yetişkin “ALT LOBLARDA ÖZELLİKLE SOL ALT LOBDA ATELEKTAZİYE KARŞIN”
Çocuk “ÇOCUKLARDAKİ VAKALARIN %90’I ÜST LOBLARI, %63’Ü SAĞ ÜST LOBU TUTAR.”
Yenidoğan “ÜST LOB ATELEKTAZİSİNİN ÖZELLİKLE SAĞ ÜST LOBTAKİLERİN YENİDOĞAN YOĞUN BAKIMDAKİ HASTALARDA YÜKSEK İNSİDANSI VARDIR.”“Yüksek insidans ENDOTRAKEAL TÜPÜN SAĞ ANA BRONŞA DOĞRU HAREKETİNE ve bundan kaynaklanan SAĞ ÜST LOBTA OBSTRÜKSİYONA VE ENFLAMASYONA BAĞLI OLABİLİR.”

Tanı (Bölüm 437)

Yöntem Veri
Grafi “Atelektazi tanısı genellikle GÖĞÜS RADYOGRAFİSİ İLE KONUR.”“Tipik bulgular, HACİM KAYBI VE FİSSÜRLERİN YER DEĞİŞTİRMESİDİR.”“Atipik durumlar, KİTLEYE BENZER OPASİTEDE VE BEKLENMEYEN YERLERDE ATELEKTAZİLER GÖRÜLMESİDİR.”
Lober atelektazi “Lober atelektazi PNÖMOTORAKS İLE İLİŞKİLİDİR.”
Astım “Astımı olan hastalarda, göğüs radyografisi %44 KADAR ANORMALİ GÖSTERİR, YÜKSEK ÇÖZÜNÜRLÜKLÜ TORAKS BT TARAMASINDA %75 ANORMALİ GÖRÜLÜR.”“Astım ve atelektazisi olan çocuklar, ARTMIŞ SAĞ ORTA LOB SENDROMU İNSİDANSINA, AKUT ASTIM ALEVLENMELERİNE, PNÖMONİYE VE ÜST SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARINA SAHİPTİR.”
Yabancı cisim “Yabancı cisim aspirasyonunda, atelektazi EN SIK RADYOGRAFİK BULGULARDAN BİRİDİR.”“Atelektazinin yeri genellikle YABANCI CİSMİN YERİNİ GÖSTERİR.”“Atelektazi, yabancı cisim aspirasyonu tanısının İKİ HAFTADAN FAZLA GECİKTİĞİ DURUMLARDA DAHA YAYGINDIR.”“Bronkoskopik inceleme TRAKEOBRONŞİYAL BİLEŞKEDE OBSTRÜKSİYON DURUMUNDA KOLLAPS OLMUŞ ANA BRONŞU GÖSTERİR.”
Masif atelektazi — Şekil 437.1 “Tipik bulgular DİYAFRAGMANIN ELEVASYONU, İNTERKOSTAL ARALIKLARIN DARALMASI VE MEDİASTİNAL YAPILARIN VE KALBİN ETKİLENEN TARAFA DOĞRU YER DEĞİŞİMİDİR.” (A: sağ akciğerin masif atelektazisi, hastanın astımı var; B: sağ ana bronştan bir mukus tıkacının bronkoskopik olarak çıkarılmasından sonra yapılan havalandırma sonrası karşılaştırma)

Tedavi (Bölüm 437)

→ Nedene göre tam tablo: Atelektazinin Tedavisi (Tablo 437.2)