Eşanlamlılar: Beyin Omurilik Sıvısı Şant Enfeksiyonu

Kategori: Beyin Cerrahisi · Tür: hastalık

Özet

Şant enfeksiyonu şant cerrahisinin en sık ve en ciddi komplikasyonudur; mortalite %10-40’tır, %69’u ilk ayda görülür. En sık etken Staphylococcus epidermidis (%40), ardından S. aureus’tur (%20). Ateş (gram negatifte intermittan ve düşük), bulantı, kusma, İştahsızlık, irritabilite, Menenjit veya ventrikülite bağlı baş ağrısı ve ense sertliği; peritonitte karın ağrısı ve abdominal psödokist görülür. Şant trasesinde kızarıklık ve pürülan akıntı olabilir; yenidoğanda apne, Anemi ve hepatosplenomegali, VA şantta immünkompleks glomerülonefriti (Çocukluk Çağı Hipertansiyonu, hematüri, ödem), Vaskülit ve eklem ağrısı dikkat çeker. Tanı şant rezervuarından BOS aspirasyonu ile gram boyama ve kültürle konur (tanı değeri %95); BOS’ta >20/mm3 lökosit ve >%10 PNL beklenir, genellikle <100 hücredir; CRP yüksekliği destekleyicidir ama özgül değildir. Tedavi antibiyotik ve eksternal drenajla birlikte şant revizyonudur.

Bölümlerdeki özetler

• Şant cerrahisinin en sık ve en ciddi komplikasyonu; mortalite %10-40. En sık etken Staphylococcus epidermidis (%40), ardından S. aureus (%20); %69’u ilk ayda. Tedavi antibiyotik ve şant revizyonu (eksternal drenaj ile). (Beyin Cerrahisi › Hıdrosefalı; s.4863, s.4864)

Ayrıntılı bilgi

Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.

Tanım ve sınıflama

• Şant ameliyatlarının en sık ve en ciddi komplikasyonu; erken tedavi edilmezse mortalite %10-40, mental gerilik, kognitif disfonksiyon, Epilepsi; hemen her zaman mekanik disfonksiyona yol açar (s.4863).
• Sınıflama: erken/geç, internal (ventrikülit, kolonizasyon, VA bakteriyemi, VP peritonit) / eksternal (yara enfeksiyonu, selülit, cilt ülserasyonu) (s.4863).

Epidemiyoloji

• Girişim başına %4,5-14, hasta başına %8-40 (Kaufman ve McLone); en yüksek risk periventriküler kanamaya bağlı hidrosefalide, miyelomeningoselli hidrosefalide de yüksek; %69’u ilk ayda, %86’sı ilk 6 ayda; çoğu ilk 2 ay içinde (s.4863).
• Risk faktörleri: yaş <1 (özellikle <6 ay), prematürite, düşük kilo (cilt altı yağ azlığı, bası ülseri), şant revizyonu, VA şant, sistemik enfeksiyon, uzamış cerrahi, deri bütünlüğü bozukluğu, ameliyathanede fazla kişi, operasyon sırası ve süresi (s.4864).

Etiyoloji ve patogenez

• En sık Staphylococcus epidermidis (~%40; erken enfeksiyonların %60-75’i), ikinci S. aureus (%20); diğer Corynebacterium, streptokok, enterokok, aerobik gram negatifler (%6-20; yenidoğanda E. coli ve hemolitik streptokok), mayalar; geç (>6 ay) enfeksiyon genellikle yavaş S. epidermidis, septisemi sırasında vasküler kaynaklı veya menenjitte kolonizasyon (s.4863).
• Slime/biyofilm (S. epidermidis, Pseudomonas aeruginosa, Corynebacterium) antikor, lökosit, antibiyotiğe karşı koruma sağlar ve eradikasyonu zorlaştırır (s.4863).
• Mekanizmalar: retrograd (distal uçtan), hematojen (VA şant), cilt ayrışmasıyla yara üzerinden, cerrahi sırasında kolonizasyon (en sık) (s.4863).

Klinik bulgular ve seyir

• VP şantta ateş, karın ağrısı, bulantı-kusma, İştahsızlık (peritonit); yenidoğanda apne, Anemi, hepatosplenomegali, ense sertliği, irritabilite, beslenme azalması; S. epidermidis yavaş gelişir; gram negatifler daha şiddetli, batın bulguları belirgin, ateş intermittan ve düşük; büyük çocukta özgül olmayan abdominal yakınma, duygusal değişiklik, okul-oyun ilgisinde azalma; psödokist: obstrüksiyon bulgusu, kitle, nadiren akut batın (s.4864).