Özellik Değer
tags sendrom
ad-tr Bulimia nervoza
ad-en Bulimia nervosa
omim 607499
gen Poligenik
lokus -
kalitim Kalıtsal değil; ailesel kümelenme var
insidans Erken adolesan kızlarda %0,5-3, geç adolesanda %1-5
tus-onceligi yüksek
guncelleme 2026-09-27
kaynaklar Nelson - Bölüm 3 Davranışsal ve Psikiyatrik Bozukluklar

Bulimia Nervoza

Tablo 41.2 — DSM-5 tanı ölçütleri

Ölçüt İçerik
A “Tekrarlayan tıkınırcasına yeme atakları. Aşırı yemek yeme olayı aşağıdakilerin her ikisi ile de karakterize edilir:”1.”Belirli bir zaman diliminde (örn. herhangi bir iki saatlik süre içinde); benzer koşullar altında çoğu bireyin benzer bir zaman diliminde yiyeceğinden kesinlikle daha büyük miktarda yiyecek yemek.”2.”Atak sırasında yeme üzerinde kontrol eksikliği hissi (örn. bir kişinin yemeyi durduramayacağı veya ne ya da ne kadar yediği kontrol edemeyeceği hissi).”
B “Kendi kendine tetiklenen kusma gibi kilo alımını önlemek için tekrarlayan uygunsuz telafi edici davranışlar; laksatiflerin, diüretiklerin veya diğer ilaçların yanlış kullanılması, açlık veya aşırı egzersiz.”
C “Aşırı yemek yeme ve uygunsuz telafi edici davranışların ortalama olarak üç ay boyunca haftada en az bir kez ortaya çıkar.”
D “Özdeğerlendirme vücut şeklinden ve ağırlığından layık olmayan bir şekilde etkilenir.”
E “Rahatsızlık sadece anoreksiya nervoza atakları sırasında ortaya çıkmaz.”

Remisyon ve şiddet

Şiddet Haftalık uygunsuz telafi edici davranış atağı
Hafif 1-3
Orta 4-7
Şiddetli 8-13
Aşırı ≥14

“Minimum önem derecesi uygunsuz telafi edici davranışların sıklığına dayanmaktadır. Şiddet seviyesi, diğer belirtileri ve fonksiyonel yetersizliğin derecesini yansıtmak için artırılabilir.”

(Kaynak: Nelson - Bölüm 3 Davranışsal ve Psikiyatrik Bozukluklar, Tablo 41.2; DSM-5, 2013, s.345)

Epidemiyoloji ve klinik profil

💡 TUS ipucu — anoreksiyadan farklı kişilik profili“Bulimia nervoza geç adolesan dönemde ortaya çıkma eğilimindedir, bazen anoreksiya nervoza sonrasında gelişebilir.”“Bulimia nervoza dürtüsellik ve depresyon ile ilişkili sınırda (borderline) kişilik bozukluğunun özellikleri ve duygudurum dalgalanmaları ile karakterizedir.”“Anoreksiya nervozanın erken ve geç adolesan kızlardaki insidans oranları sırasıyla %0,5-1, bulimia nervozanın erken ve geç adolesan kızlardaki insidans oranları sırasıyla %0,5-3dir.”Tıkınırcasına yeme bozukluğu (BED):“DSM-5’de ayrı bir kategoridir, ancak obesite ile birçok özelliği paylaşır, bu bozuklukta tıkınırcasına yeme telafi edici davranışlar (kusma, müshil) tarafından düzenli olarak takip edilmez (bkz. Bölüm 60).”

Klinik bulgular

Ayrıntılı bulgu tabloları için bkz. Yeme Bozuklukları Karşılaştırması (Tablo 41.4, 41.5, 41.6) ve Yeme Bozukluğunun Tıbbi Komplikasyonları.

Bulimia nervozaya özgü öne çıkanlar

Sistem Bulgu Klinik yorum
Beden algısı “Değişken beden algısı bozukluğu ve tatminsizliği” “ince olma isteği kilo almaktan kaçınma isteğinden daha azdır”
Gözler “Subkonjunktival hemoraji” “Kusma sırasında artan intratorasik basınç nedeniyle”
Dişler “Diş minesinin erozyonu, çürüme, kırık ve diş kaybı” “Kusma sırasında ortaya çıkan ağız içi mide asidi diş minesini oyar, daha yumuşak mide elemanlarını ortaya çıkarır” · “Maksiller dişlerin lingual yüzeylerinde daha kötü olan perimoliz”
Tükürük bezleri “Genişleme (hassasiyet hafif ya da yok)” “Kronik tıkınırcasına yemek ve uyarılmış kusmanın neden olduğu, daha belirgin olmak üzere submandibular bezde büyüme”
Boğaz “Öğürme refleksinin olmaması” “Tekrarlayan farengeal uyarı ile öğürme refleksinin olmaması”
Eller “Elin proksimal parmak eklemleri üzerinde nasır” Russell belirtisi — “özellikle baskın elde, kronik farengeal uyarı ile maksiller kesici dişlerin parmakları aşındırması sonucu nasır oluşumu”
Kalp “Baş dönmesi, ‣, çarpıntı” “Tıkınırcasına yeme-çıkarma ile oluşan hipovolemi sonucu hipotalamik ve kardiyak düzeyde düzensizlik”; “Elektrolit bozukluğunun neden olduğu çarpıntı ve aritmiler”
Karın “Tıkınma davranışı sonrası rahatsızlık”; “Laksatif kötüye kullanımı ile kramplar ve ishal” —
Ekstremiteler “Bilek ve kollarda kendini kesme veya yakma” “kronik müshil kullanımını durduktan sonra rebound ödemi olabilir”
Ruhsal durum “Depresyon, ‣, borderline kişilik bozukluğu özellikleri” “SSRI’ların etkinliği bulimia nervoza için etkili olduğu gösterilmiştir”

⚠️ Kilo normal olabilir — bu tanıyı geciktirir“Yeme bozukluklarında yaygın olarak bulunan yeme ve kilo kontrolü alışkanlıkları geniş bir aralıkta enerji alımı ve çıkışına neden olabilir; bunların arasında denge, anoreksiya nervozada aşırı derecede düşmüş vücut ağırlığından, bulimia nervozada normal ila orta derecede yüksek vücut ağırlığına kadar dalgalanan geniş bir kilo aralığına sebep olur.”“Alım ve çıkarma dengesine bağlı olarak ince ile kaşektik arası” (anoreksiya) ↔︎ “Çeşitli yollarla alım ve çıkarma dengesine bağlı olarak ince ile fazla kilolu arası” (bulimia).

Tanı — laboratuvar