Wilms Tümörü

“Nefroblastom olarak da bilinen Wilms tümörü, çocukluk çağının en sık görülen primer malign böbrek tümörüdür. Çocukluk çağında nöroblastomdan sonra en sık görülen malign abdominal tümördür.” (Nelson - Bölüm 21 Kanser ve Benign Tümörler, Bölüm 526.1)

• “En sık akciğer, bölgesel lenf nodu ve karaciğere metastaz yapar.”
• “Klasik Wilms tümörü histolojik olarak normal böbrek gelişim aşamalarında değişen oranlarda blastemal, stromal ve epitel hücrelerinden oluşmaktadır.”
• “Multimodal tedavi ve çok merkezli grup çalışmalarının kullanımı Wilms tümörünün iyileşme oranını %30’dan %90’a olmak üzere önemli ölçüde artırmıştır (Tablo 526.1).”

Epidemiyoloji

💡 TUS ipucu — yaş ve taraf“Wilms tümörü çocukluk çağı kanserlerinin %6’sını, böbrek tümörlerinin %95’ini oluşturur.”“ABD’de 15 yaş altı çocuklarda Wilms tümörü insidansı milyonda yaklaşık yedidir ve her yıl yaklaşık 650 yeni vaka tanı almaktadır.”“Vakaların yaklaşık %75’i, beş yaşın altındaki çocuklarda görülür, 2-3 yaşta sıklığı artmaktadır.”“Tek taraflı hastalıkta erkek/kadın oranı 0.92 olup, bilateral hastalıkta 0.6-1 arasında değişmektedir.”“Tek veya her iki böbrekte ortaya çıkabilir; bilateral Wilms tümörlerinin insidansı %7’dir.”

• “Çoğu vaka sporadik görülmektedir, fakat hastaların yaklaşık %2’sinde ailevi öykü vardır.”
• “Wilms tümörü hastalarının %8-10’unda hemihipertrofi, Aniridi, genitoüriner anomaliler ile Beckwith-Wiedemann Sendromu bulunur (Tablo 526.2).”
• “Denys-Drash Sendromu gibi seyrek görülen sendromlar bulunur. Sendromik ve ailevi vakalarda daha erken yaşta tanı konulduğunda bilateral hastalık insidansında artış görülür.”

Etiyoloji: genetik ve moleküler biyoloji

• “Wilms tümörü tamamen farklılaşmamış renal mezenkim hücrelerinden kaynaklanmaktadır.”
• [!tip] TUS ipucu — nefrojenik artıklar “Genel popülasyonda çocukların yaklaşık %1’inde böbreklerde anormal benign farklılaşmamış mezenkim (nefrojenik artıklar) odakları görülür. Ancak ailede Wilms tümörü öyküsü, bilateral tümörleri olan veya Wilms tümörü ile ilişkili sendromların özelliklerini gösteren çocukların %90’ında bu artıklar bulunur.”“Nefrojenik artıklarda çoğunlukla kendiliğinden gerileme ve farklılaşma görülmesine rağmen malignite gelişimi de olabilir.”
• WT1:“İlk tanımlanmış 11p13’te lokalize olan Wilms tümör geni WT1, tümörlerin %10-15’inde homozigot mutasyona uğrayarak kodlanmış çinko parmak transkripsiyon faktörünün işlev kaybıyla sonuçlanır.”
  • “WT1 mutasyonlarının çoğu somatik olmasına rağmen ”germline” mutasyon da olabilir.”
  • ““Germline” mutasyonlar genellikle genitoüriner anomaliler veya WAGR Sendromu (Wilms tümörü, aniridi, genitoüriner anomaliler, mental retardasyon) ile ilişkili Wilms tümöründe görülür.”
  • ““Missense germline” mutasyonlar, genellikle Denys-Drash sendromlu** çocuklarda görülür ve erken başlangıçlı böbrek yetmezliğine neden olur.”**
• CTNNB1 ve Wnt yolu:“Wnt sinyal yolu, fetal böbreğin farklılaşmasını düzenlemede kritik bir rol oynar. CTNNB1, bu yoldaki önemli bir düzenleyici olup β-katenini kodlar.” — “Çoğunlukla WT1 mutasyonları olanlarda CTNNB1 mutasyonları gözlenir.”
• WTX:“Wnt yolu düzenlenmesinde rol oynayan proteini kodlayan X kromozomu üzerinde bulunan WTX geni, tümörlerin yaklaşık %20’sinde mutasyon geçirir. CTNNB1 ve WTX mutasyonları somatik mutasyonlardır.”
• miRNA yolu:“Proteinleri kodlayan genlerin bir sınıfı, olgun miRNA’ların biyogenezi için gerekli proteinleri kodlar ve Wilms tümörlerinin beşte biri ile üçte biri arasında bu genlerde mutasyon saptanır.” — DROSHA missense, DICER1 (““germline” olmak üzere Wilms tümör ailesinde”), DGCR8, XPO5, TARBP2; “Let-7 ailesinin azaltılmış ekspresyonu”
• Transkripsiyonel uzatma:“MLLT1, ARID1A ve SMARCA4’teki somatik mutasyonlar vardır.”
• TP53:“Tümörlerin yaklaşık %5’inde p53 geninin (TP53) somatik mutasyonu görülür. Wilms tümörünün kötü prognostik göstergesi olan anaplastik tümör histolojisi ile ilişkilidir.”