| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | karşılaştırma |
| ad-tr | Çocuklarda ağrı ölçekleri |
| ad-en | Pain assessment scales in children |
| tus-onceligi | çok yüksek |
| guncelleme | 2026-10-09 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 7 Çocuklarda İlaç Tedavisi |
Tablo 76.2 ve Şekil 76.2 (Nelson - Bölüm 7 Çocuklarda İlaç Tedavisi, Bölüm 76).
| İSİM | ÖZELLİKLER | YAŞ ARALIĞI | ÜSTÜNLÜKLERİ | GEÇERLİLİĞİ VE KULLANIMI | KISITLILIKLARI |
|---|---|---|---|---|---|
| Görsel Analog Skalası (VAS) | “Yatay 10 cm hat; özne ‘ağrı yok’ (ya da ifadesiz bir yüz) ve ‘hayal edilebilen en büyük ağrı’ (ya da üzgün bir yüz) arasında sunulan hattın üzerindeki bir noktayı işaretler.” | 6-8 yaş ve üzeri | “İyi psikometrik özellikler; araştırma amaçlarına yönelik geçerliliği onaylanmıştır.” | Akut ağrı · Cerrahi ağrı · ‣ | “Daha küçük çocuklarda veya bilişsel kısıtlılıkları olanlarda kullanılamaz.”“Dil becerisi ve sayısal süreçlendirme gerektirir; ‘en büyük ağrı’ üst limiti birçok çocukta olmayan deneysel referans noktası gerektirir.” |
| Likert Skalası | “’Ağrı yok’tan ’en büyük ağrı’ya kadar olan bir aralığa karşılık gelen 0-10 (dahil) arası tamsayılar.” | 6-8 yaş ve üzeri | “İyi psikometrik özellikler; araştırma amaçlarına yönelik geçerliliği onaylanmıştır.” | Akut ağrı · Cerrahi ağrı · Kronik ağrı | “VAS ile aynı” |
| Yüz Skalaları (FACES-R, Wong-Baker, Oucher, Bieri, McGrath skalaları) | “Surat çizimleri ya da çocuk fotoğraflarının olduğu hattın üzerinde öznenin ağrılarını derecelendirir.” | 4 yaş ve üzeri | “VAS ve Likert’e göre daha küçük yaştaki çocuklarda kullanılabilir.” | Akut ağrı · Cerrahi | “‘Ağrı yok’ seçeneği (ifadesiz veya gülen yüz) yanıtları etkiler; kültürel olarak evrensel değildir.” |
| Davranışsal ya da kombine davranışsal-psikolojik skalalar (FLACC, N-PASS, CHEOPS, OPS, FACS, NIPS) | “Gözlenen davranışların puanlanması (örneğin yüz ifadeleri, ekstremite hareketleri) ± kalp hızı ve kan basıncı” | “Bazı çalışmalar her yaş için, bazı çalışmalar ise ‣ içeren özgün yaş grupları içindir.” | “Hem bebekler hem de konuşamayan çocuklar için kullanılabilir.” | FLACC, N-PASS: akut ağrı, cerrahi ağrı | “Özgün değildir; oyun çocuğu ve okul öncesi çocuklarda yüksek puanlanır, kalıcı ağrılarda düşük puanlanır, bazı ölçümler uygundur ancak bazıları video kaydı ve karmaşık süreçler gerektirir; ağrıyla ilişkisiz vital bulgu değişiklikleri olabilir ve toplam puanı etkileyebilir.” |
| Otonomik ölçümler (kalp hızı, kan basıncı, kalp hızı değişkenliği, vagal tonus, kalp hızı spektral incelemeleri) | “Kalp hızı, kan basıncı veya kalp hızı değişkenliğindeki (örneğin vagal tonus) değişiklikleri skorlar.” | Her yaşta | “Her yaşta kullanılabilir; ‣ uygulanan hastalar için kullanışlıdır.” | — | “Özgün değildir; ağrıyla ilişkili olmayan vital bulgu değişiklikleri olabilir ve skorun hatalı yüksek ya da düşük bulunmasına neden olabilir.” |
| Hormonal-metabolik ölçümler | “‘Stres’ hormonlarının (örneğin kortizol, epinefrin) plazma ya da tükürük ölçümleri” | Her yaşta | “Her yaşta kullanılabilir.” | — | “Özgün değildir; ağrıyla ilişkili olmayan değişiklikler olabilir; zahmetlidir, ‘gerçek zamanlı’ bilgi sağlamaz; her yaş grubu için standart normal değerler yoktur.” |
💡 FLACC = beş harfin kısaltması“Henüz konuşamayan, mekanik ventilasyondaki veya bilişsel engelli hastalarda kullanılabilir; beş belirtecin baş harflerinden oluşan bir akronimdir; her bir belirteç 0, 1, 2 şeklinde puanlanır, toplamda ‘0’ (ağrı yok) ile ‘10’ (en kötü ağrı) arasında puanlanan bir ölçektir.”
| Skor | 0 | 1 | 2 |
|---|---|---|---|
| Yüz (Face) | İfadesiz | Seyrek bulgular | Sık ifade |
| Bacaklar (Legs) | Normal | Huzursuz veya gergin | Tepinme, bacakları karına çekme |
| Aktivite (Activity) | Sessiz | Hareketli veya gergin | Katı, kavisli, jerkler |
| Ağlama (Cry) | Yok | İnleme, sızlama | Sürekli ağlama, çığlık atma, hıçkırarak ağlama |
| Avutulabilirlik (Consolability) | Avuntuya ihtiyacı yok | Avutulabilir | Avutulamaz |
💡 Hangi yaşta hangi ölçek?Yenidoğan ve süt çocuğu:“hastanın yüz ifadesini, ağlamasını ve vücut hareketlerini vurgulayan birkaç davranışsal sıkıntı ölçeği vardır.”“Yenidoğanlarda yararlı ve özgün olanı yüz ifadesi ölçümleridir.”“Otonomik belirtiler ve vital bulgular ağrıyı işaret edebilir ancak özgün olmadıkları için ateş, hipoksemi ve kalp veya böbrek işlev bozukluğu gibi diğer süreçleri de yansıtabilirler.”3-7 yaş:“ağrının şiddetini, yerini ve niteliğini daha iyi tanımlayabilirler.”“Ağrı başarı için bölgelerin yansıyabilir; kalça ağrısının uyluğa veya diz üstü bölgeye yansıması bu yaş aralığında yaygındır.”“öz-ifadelerine dayalı ölçeklerde; çizimler, resimleri veya farklı derecelerde renk yoğunluklarını kullanmayı içerir.”≥8 yaş:“genellikle sözel sayısal derecelendirme ölçeklerini veya görsel analog skalalarını (VAS) doğru bir şekilde kullanabilir.”“Sözel sayısal derecelendirme ölçekleri tercih edilir ve altın standart olarak kabul edilir; 8 yaş ve üzerindeki çocuklarda geçerli ve güvenilir derecelendirme elde edilebilir.”
⚠️ “Mümkün olan en kötü ağrı” ifadesi sorunludur“Sayısal derecelendirme ölçeği (NRS) 0-10 arasındaki sayılardan oluşur, burada 0 ağrı olmamasını ve 10 çok şiddetli ağrıyı temsil eder.”“En yüksek ağrı derecelendirmesinin nasıl yapılacağı tartışmalıdır ancak güncel fikir birliği ‘mümkün olan en kötü ağrı’ ifadesini kullanmamaktır; çünkü çocuklar her zaman daha büyük bir ağrı hayal edebilirler.”
⚠️ Ağrı skoru ve kalp hızı“Ağrı skorları her zaman kalp hızı ya da kan basıncındaki değişikliklere ilişkili değildir.”“Amerika Birleşik Devletleri’nde, düzenli olarak belgelenen ağrı değerlendirmeleri hastanede yatan, polikliniklere ve acil servislere başvuran çocuklar için gereklidir.”
💡 TUS ipucuFLACC: Face, Legs, Activity, Cry, Consolability — 0-10 puan. Konuşamayan, ventilasyondaki veya bilişsel engelli hastada. Yüz skalaları 4 yaş ve üzeri; VAS ve Likert 6-8 yaş ve üzeri; sözel sayısal ölçek 8 yaş üzerinde ALTIN STANDART.Yenidoğanda en özgün ölçüt YÜZ İFADESİDİR; vital bulgular özgün değildir. Kalça ağrısının uyluğa/dize yansıması 3-7 yaşta yaygındır.