| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | sendrom |
| ad-tr | Pseudomonas aeruginosa Enfeksiyonları |
| ad-en | Pseudomonas aeruginosa infections |
| gen | Gram-negatif basil, ZORUNLU AEROB; piyosiyanin ve piyoverdin pigmentleri |
| kalitim | — |
| insidans | YYBÜ enfeksiyonlarının %3,8’i; ateşli bakteriyemili yenidoğanların %1’i |
| tus-onceligi | çok yüksek |
| guncelleme | 2026-10-11 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 16 Enfeksiyon Hastalıkları — Bölüm 232.1, Tablo 232.1, Şekil 232.1 |
| Özellik | Nelson verisi |
|---|---|
| Morfoloji | GRAM-NEGATİF BASİL ve ZORUNLU AEROBDUR |
| Çoğalma | ÇOK AZ MİKTARDA ORGANİK BİLEŞİK İÇEREN ÇOK ÇEŞİTLİ ORTAMLARDA ÇOĞALABİLİR |
| Laktoz | LAKTOZU FERMENTE ETMEZ |
| Oksidaz | OKSİDAZ POZİTİFTİR |
| Hemoliz | KANLI AGARDA β-HEMOLİZ YAPABİLİR |
| Pigmentler | Birçok suş, içinde bulunduğu besiyerine YEŞİL VE MAVİ RENK VEREN PİYOSİYANİN, PİYOVERDİN VEYA PİYORUBİN GİBİ PİGMENTLER ÜRETİR |
| Genotipleme | PULSE-FIELD JEL ELEKTROFOREZİ KULLANAN KISITLAMA PARÇASI UZUNLUK POLİMORFİZMİ (RFLP), ÇOK LOKUSLU DİZİ TİPLENDİRME (MLST) ve TÜM GENOM DİZİLEMESİ |
💡 Klasik “fırsatçı”“P. aeruginosa klasik bir ”FIRSATÇI”DIR. Altta yatan bir risk etmeni olmayan kişilerde SEYREK OLARAK HASTALIĞA NEDEN OLUR.”
“TRAVMA, NÖTROPENİ, MUKOZİT, İMMÜN BASKILANMA VEYA BOZULMUŞ MUKOSİLİYER TRANSPORTTAN KAYNAKLANAN ZAYIFLAMIŞ KONAK SAVUNMA MEKANİZMALARI, BU ORGANİZMANIN FIRSATÇI ENFEKSİYONLARA NEDEN OLMASINDAKİ BASKIN OLMASINA BÜYÜK AÇIKLAR.”
| Grup | Nelson verisi |
|---|---|
| Pediatride en sık | KİSTİK FİBROZİS (KF) ÇOCUKLARININ SOLUNUM SALGILARINDA GÖRÜLÜR |
| Yenidoğan | ATEŞ VE BAKTERİYEMİLİ YENİDOĞANLARIN %1’İNDE P. aeruginosa bulunmuştur |
| YYBÜ serisi (1989-2003) | Yenidoğan bakteriyemi ataklarının %3,8’i P. aeruginosa kaynaklı |
| Başka bir çocuk hastanesi | 10 yıllık bir süre içinde, enfekte çocukların yarısında ALTTA YATAN MALİGNİTE teşhisinin olduğu 232 P. aeruginosa BAKTERİYEMİ ATAĞI bildirilmiştir |
⚠️ Hastane ortamında nerede bulunur?“P. aeruginosa ve diğer psödomonaslar, sıklıkla HASTALARIN VEYA HASTANE PERSONELİNİN KIYAFETLERİ, CİLDİ VEYA AYAKKABILARI, HASTANEYE GETİRİLEN BİTKİ VEYA SEBZELER VEYA HASTALARIN GASTROİNTESTİNAL (Gİ) KANALI İLE HASTANE ORTAMINA GİRERLER.”
“Herhangi bir NEMLİ VEYA SIVI MADDENİN KOLONİZASYONU MEYDANA GELEBİLİR; organizmalar, DİSTİLE SU DAHİL OLMAK ÜZERE HERHANGİ BİR SU KAYNAĞINDA VEYA HASTANE MUTFAK LAVABOLARINDA VE ÇAMAŞIRHANELERİNDE, BAZI ANTİSEPTİK ÇÖZELTİLERDE VE SOLUNUM TERAPİSİ VE İDRAR İŞLEMLERİ İÇİN KULLANILAN EKİPMANLARDA ÇOĞALIYOR OLABİLİRLER.”
“Hastaların DERİ, BOĞAZ, DIŞKI VE BURUN MUKOZASININ KOLONİZASYONU HASTANEYE YATIŞTA DÜŞÜKTÜR, ANCAK UZUN SÜRELİ HASTANEDE YATIŞ VE GENİŞ SPEKTRUMLU ANTİBİYOTİKLER, KEMOTERAPİ, Mekanik Ventilasyon VE ÜRİNER KATETERLERİN KULLANIMI İLE %50-70’E KADAR YÜKSELİR.”
💡 Bağırsak florası değişimi — Gİ kolonizasyonu“Hastaların bağırsak mikrobiyal florası, geniş spektrumlu antibiyotiklerle değişebilir; bu kolonizasyona karşı direnci azaltır ve ortamdaki P. AERUGINOSA’NIN Gİ KANALA YERLEŞMESİNE İZİN VERİR.”
“İlaçlarla, özellikle de sitotoksik ajanlarla ilişkili bağırsak mukozasının zedelenmesi, NOZOKOMİYAL ENTERİT, P. AERUGINOSA’NIN LENFATİKLERE VEYA KAN DOLAŞIMINA YAYILMASI İÇİN BİR YOL SAĞLAYABİLİR.”
⚠️ Vasküler nekroz — damar invazyonu“P. aeruginosa enfeksiyonlarının patolojik bulguları ENFEKSİYON BÖLGESİNE VE TÜRÜNE BAĞLIDIR. Toksinlerinin ve invazif etmenlerinin detaylı özellikleri nedeniyle, organizma genellikle KAN DAMARLARINI İNVAZE ETMİŞ VE VASKÜLER NEKROZA NEDEN OLMUŞ OLABİLİR.”
“Bazı enfeksiyonlarda, NEKROZ VE MİKROAPSELER İLE DOKULARA YAYILIM VARDIR. KF’li hastalarda Bronşiolitis Obliterans YOL AÇAN FOKAL VE YAYGIN Bronşit/BRONŞİYOLİT bildirilmiştir.”
💡 Virülans faktörleri — pili, ekzotoksin A, tip III sekresyon“P. aeruginosa’nın invazifliğine bir dizi virulans etmeni aracılık eder.”
Faktör İşlevi Pili Bakteriyel tutunma, önceden zarar alanına veya enfeksiyon nedeniyle zedelenmiş epitele yapışan pili ile sağlanır Hücre dışı proteinler, proteazlar, elastazlar ve sitotoksinler HÜCRE ZARLARINI BOZAR VE BUNA KARŞILIK KONAK HÜCRELERİNİN ÜRETİLEN SİTOKİNLER DAMAR GEÇİRGENLİĞİNE NEDEN OLUR VE ENFLAMATUAR YANIT OLUŞTURUR Endotoksinin antifagositik özellikleri Yerel doku zedelenmesinin uzamasını, organizmanın kan dolaşımına girme izni ve endotoksinin antifagositik özellikleri, EKZOPOLİSAKKARİT VE İMMÜNOGLOBULİN G’NİN PROTEAZLARLA PARÇALANMASI bunları kolaylaştırır Ekzotoksin A YEREL NEKROZA NEDEN OLAN VE SİSTEMİK BAKTERİYEL İNVAZYONU KOLAYLAŞTIRAN EKZOTOKSİN A DAHİL ÇOK SAYIDA EKZOTOKSİN ÜRETİR Tip III salgı sistemi KONAK HÜCRE ZARLARINA YERLEŞTİRİLEN VE EKZOTOKSİNLERİN KONAK HÜCRELERE SALGILANMASINA İZİN VEREN BİR TÜR İĞNE YAPISINDAN OLUŞAN ExoU VENTİLATÖR İLİŞKİLİ PNÖMONİ OLAN HASTALARIN DAHİL EDİLDİĞİ GERİYE DÖNÜK ÇALIŞMALARDA, TİP III SALGI SİSTEMİNE BAĞIMLI FOSFOLİPAZ ExoU’YU KODLAYAN GENE SAHİP P. aeruginosa SUŞLARI, ExoU OLMAYAN SUŞLARA KIYASLA ARTMIŞ MORTALİTEYLE İLİŞKİLİDİR
⚠️ Antikorların koruyucu etkisi YOK“Konak, enfeksiyonna güçlü bir enflamatuar yanıta tepki verir, enfeksiyon bölgesine NÖTROFİLLERİ ÇAĞIRIR VE EKZOTOKSİN A VE ENDOTOKSİN GİBİ P. AERUGINOSA PROTEİNLERİNE KARŞI ANTİKORLAR ÜRETİR.”
“BU ANTİKORLARIN ENFEKSİYON OLUŞUMUNA KARŞI KORUYUCU OLDUĞUYLA İLGİLİ İKNA EDİCİ VERİ YOKTUR.”
💡 Biyofilm — kronik kalıcılığın anahtarı“Akut enfeksiyona ek olarak, P. aeruginosa ayrıca, kısmen BİYOFİLM OLUŞUMUNUN BİR SONUCU OLARAK DÜŞÜNÜLEN, KRONİK OLARAK KALICI KALMA KAPASİTESİNE SAHİPTİR; biyofilm, bir hücre dışı matrikse sahip olup, ORGANİZMALARI KONAK İMMÜN YANITINDAN VE ANTİBİYOTİKLERİN ETKİLERİNDEN KORUYAN BİR HÜCRE DIŞI MATRİKSLE SARILMIŞ olur.”
“Biyofilmin oluşumu, bir yüzeye PİLUS ARACILI TUTUNMAYI, ORGANİZMANIN ÇOĞALMASINI VE HÜCRE DIŞI MATRİKSİN ANA BAKTERİYEL BİLEŞENİ OLAN EKZOPOLİSAKKARİT ÜRETİMİNİ GEREKTİRİR.”
“OLGUN BİR BİYOFİLM, YOĞUN BİR KONAK İMMÜN YANITINA RAĞMEN KALICI OLABİLİR, DÜŞÜK ANTİMİKROBİYALE KARŞI DİRENÇLİDİR VE VAR OLAN TEDAVİLERLE ORTADAN KALDIRILMASI ZORDUR.”
⚠️ Patognomonik deri lezyonu“P. aeruginosa’nın tipik cilt lezyonu olan EKTİMA GANGRENOZUM, PEMBE MAKÜLLER OLARAK BAŞLAR VE HEMORAJİK NODÜLLERE VE NİHAYETİNDE YOĞUN KIRMIZI BİR HALEYLE ÇEVRİLİ, EKİMOTİK VE GANGRENİZE NEKROTİKLEŞEN ESKAR OLUŞTURMUŞ ÜLSERLERE İLERLER.”
“Şekil 232.1: İKİ YAŞINDAKİ BİR KIZIN KALÇASINDA YUVARLAK, HASSAS OLMAYAN DERİ LEZYONU. LEZYONUN SİYAH ÜLSERLİ MERKEZİNE VE KIRMIZI KENARINA DİKKAT EDİNİZ.”
| ENFEKSİYON | GENEL KLİNİK ÖZELLİKLERİ |
|---|---|
| Endokardit | İNTRAVENÖZ İLAÇ KÖTÜYE KULLANIMI İLE BİRLİKTE DOĞAL SAĞ TARAFLI (TRİKÜSPİD) KAPAK HASTALIĞI |
| Pnömoni | ZAYIFLAMIŞ BÖLGESEL (AKCİĞER) VEYA SİSTEMİK KONAK SAVUNMA MEKANİZMALARI; NOZOKOMİYAL (SOLUNUMSAL), BAKTERİYEMİK (MALİGNİTE) VEYA ANORMAL MUKOSİLİYER TEMİZLEME (KİSTİK FİBROZİS) PATOGENEZDE ROL OYNAYABİLİR; KİSTİK FİBROZİS KAPSÜLLER “SLİME” ÜRETEN MUKOİD P. AERUGINOSA ORGANİZMALARI İLE İLİŞKİLİDİR |
| Santral sinir sistemi enfeksiyonu | MENENJİT, ‣; KOMŞULUK YOLUYLA YAYILMA (MASTOİDİT, DERMAL SİNÜS YOLLARI, ‣); BAKTERİYEMİ VEYA DOĞRUDAN İNOKÜLASYON (TRAVMA, CERRAHİ) |
| ‣ | YÜZÜCÜ KULAĞI, NEMLİ SICAK İKLİMLER, YÜZME HAVUZU KONTAMİNASYONU |
| Malign otitis eksterna | KÜÇÜK BEBEKLERDE, İMMÜNİTESİ BASKILANMIŞ NÖTROPENİK HASTALARDA VEYA DİYABETİK HASTALARDA İNVAZİF, YAVAŞ SEYİRLİ, ATEŞLİ TOKSİK, YIKICI NEKROTİZAN LEZYON; 7. SİNİR FELCİ VE MASTOİDİT İLE İLİŞKİLİDİR |
| Kronik mastoidit | KULAK DRENAJI, ŞİŞKİNLİK, ERİTEM; PERFORE TİMPANİK MEMBRAN |
| Keratit | KORNEA ÜLSERİ; KONTAKT LENS KERATİTİ |
| Endoftalmit | PENETRAN TRAVMA, CERRAHİ, PENETRAN KORNEA ÜLSERİ; FULMİNAN İLERLEME |
| Osteomiyelit/‣ | AYAĞIN DELİNME YARALARI VE OSTEOKONDRİT; İNTRAVENÖZ İLAÇ KÖTÜYE KULLANIMI; FİBROKARTİLAJİNÖZ EKLEMLER, STERNUM, VERTEBRA, PELVİS; AÇIK KIRIK OSTEOMİYELİTİ; YAVAŞ SEYİRLİ PİYELONEFRİT VE VERTEBRAL OSTEOMİYELİT |
| İdrar yolu enfeksiyonu | İATROJENİK, NOZOKOMİYAL; ÇOCUKLARDA, TIBBİ AMAÇLA YABANCI CİSİM KULLANILAN HASTALARDA VEYA OBSTRÜKSİYONU VEYA TAŞLARI OLAN HASTALARDA TEKRARLAYAN İYE’LER |
| İntestinal kanal enfeksiyonu | İMMÜNİTESİ ZAYIFLAMIŞ, NÖTROPENİ, TİFLİT, REKTAL APSE, ÜLSERASYON, SEYREK OLARAK İSHAL; PERİTON DİYALİZİNDE ‣ |
| Ektima gangrenozum | METASTATİK YAYILIM, KANAMA, NEKROZ, ERİTEM, ESKAR; KAN DAMARLARININ BAKTERİYEL İNVAZYONUYLA OLAN AYRIK LEZYONLAR; AYRICA SUBKUTAN NODÜLLER, ‣, PÜSTÜLLER, DERİN APSELER |
| Primer ve sekonder cilt enfeksiyonları | BÖLGESEL ENFEKSİYONLAR; YANIKLAR, TRAVMA, DEKÜBİT ÜLSERLERİ, AYAK PARMAKLARI ARASINDA ENFEKSİYON, YEŞİL TIRNAK (‣); JAKUZİ DERMATİTİ; YAYGIN, KAŞINTILI FOLİKÜLİT, VEZİKÜLOPÜSTÜLER VEYA MAKÜLOPAPÜLER, ERİTEMATÖZ LEZYONLAR |