Kategori: Neonatal Hematoloji · Tür: hastalık

Özet

Santral venöz ve arteriyel kateterler en önemli risk faktörüdür; venöz trombozların çoğu asemptomatiktir. Venöz trombozda ekstremitede ödem ve renk değişikliği, vena cava inferior trombüsünde alt ekstremite ödemi, vena cava superior trombüsünde baş-boyun şişliği görülür; arteriyel trombozda ekstremite soğuk, soluk, nabız zayıf ve kapiller dolum zamanı uzamıştır. Uzun dönemde ekstremitede Yetersiz Büyüme gelişebilir. Tanı Doppler ultrasonografiyle konur, altın standart kontrastlı anjiyografidir. Tedavi gözlem, antikoagülan (DMAH/UFH) veya fibrinolitiktir.

Bölümlerdeki özetler

• Santral venöz ve arteriyel kateterlerle en önemli risk; venöz trombozların çoğu asemptomatiktir. Tanı Doppler ultrasonografi, altın standart anjiyografidir. Tedavi gözlem, antikoagülan (DMAH/UFH) veya fibrinolitik. (Yenidoğan › Yenidoğanda Hematolojik Bozukluklar Neonatal Anemi; s.1202, s.1203)

Ayrıntılı bilgi

Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.

Epidemiyoloji

• Sıklık 100.000 canlı doğumda 5.1; YYBÜ’ye kabulde binde 2.4; santral venöz ve arteriyel kateter riski belirgin artırır (s.1202)

Etiyoloji ve patogenez

• Virchow triadı (hiperkoagülabilite, akım değişikliği, endotel hasarı); pretermde protein C ve S düşük; şok, Polisitemi, kardiyak hastalık riski artırır; kazanılmış en önemli risk kateterdir (s.1202, s.1203)
• Risk faktörleri: maternal (infertilite, oligohidroamniyoz, protrombotik faktör, preeklampsi, diyabet, koryoamniyonit, Erken Membran Rüptürü, otoimmün); doğum (acil sezaryen, FKH anormalliği, mekonyumlu amniyon, asfiksi); neonatal (SVK, arteriyel kateter, KKH, sepsis, IUBG, dehidratasyon, konjenital nefrotik sendrom, NEK, polisitemi, pulmoner hipertansiyon, cerrahi, ECMO, steroid-heparin) (s.1202)
• Protrombotik hastalıklar: antitrombin, protein C, protein S, plazminojen eksikliği, Faktör V Leiden, protrombin G20210A, MTHFR C677T, yüksek homosistein, yüksek lipoprotein (a) (s.1203)

Klinik bulgular ve seyir

• Venöz tromboz çoğu asemptomatik; semptomatikte ekstremitede ödem ve renk değişikliği; VCI’da alt ekstremite ve alt batında ödem, VCS’de baş-boyun şişliği (s.1203)
• Arteriyel trombozların neredeyse tamamı arteriyel kateterizasyona bağlı; periferik trombüste soğukluk, solukluk, nabız azalması/kaybı, uzamış kapiller dolum; ağır olguda uzun süreli arteriyel yetmezlik ve ekstremite büyüme geriliği; renal arter trombozunda hipertansiyon ve anüri; umbilikal arter trombüsü genellikle asemptomatik, bazen ağır iskemi ve organ disfonksiyonu (s.1203)
• Uzun dönem: portal ven trombozunda hepatik nekroz/portal hipertansiyon; renal ven trombozunda renal hipertansiyon, böbrek yetmezliği ve tübüler fonksiyon bozukluğu (s.1203)

Tanı

• Doppler USG en sık tercih edilen; kontrastlı anjiografi altın standart ama invazivdir (s.1203)
• Kateter öyküsü olmayan, tekrarlayan veya şiddetli trombüste protrombotik testler planlanır, anormal testler 6. aya doğru tekrarlanır; tedavi öncesi trombosit, PT, aPTT, fibrinojen ve kraniyal USG önerilir (s.1203)