Hiperkalsemi ile Giden Sendromlar

Bölüm 591.1 — Hiperkalseminin Diğer Nedenleri (Nelson - Bölüm 25 Endokrin Sistem)

Familyal hipokalsiürik hiperkalsemi (familyal benign hiperkalsemi)

→ Familyal Hipokalsiürik Hiperkalsemi

• “Familyal hipokalsiürik hiperkalsemili hastalar genellikle asemptomatiktir ve başka nedenlerle rutin taranırken tesadüfen saptanır.”
• “Paratiroid bezleri normaldir, PTH düzeyleri uygunsuz şekilde normaldir ve subtotal paratiroidektomi hiperkalsemiyi düzeltmez.”
• “Serum magnezyum düzeyleri yüksek normal veya hafif yüksektir. Hiperkalsemiye rağmen kalsiyum-kreatinin klerensi oranı genellikle azalmıştır.”
• Genetik:“Hastalık otozomal dominant kalıtılır ve 3q2’deki mutant bir genden kaynaklanır. Penetrans %100’e yakındır ve hastalık erken çocukluk döneminde serum ve idrar kalsiyum konsantrasyonları ile tespit edilebilir.”
• “Etkilenmiş diğer aile üyelerinin belirlenmesi, gereksiz paratiroid cerrahisini önlemek için önemlidir.”
• Mekanizma:“Ca⁺² duyarlı reseptör genini inaktive edici bir mutasyon vardır. Bu G proteini aracılı reseptör kandaki serbest Ca⁺²’yi algılar ve Hipokalsemi karşısında ekstraselüler Ca⁺²’u artırmak için yolağı tetikler.”
• “Bu reseptör, kalsiyum homeostazisini düzenlemek için böbrek ve paratiroidlerde fonksiyon görür; inaktive edici mutasyonlar serum Ca⁺²’a göre ayar noktasının bir yükselmeye neden olur ve heterozigotlarda hafif orta dereceli hiperkalsemi ile sonuçlanır.”

💡 TUS ipucu — cerrahi hatasıFHH’de subtotal paratiroidektomi hiperkalsemiyi DÜZELTMEZ. Primer Hiperparatiroidizmden ayırt edilememesi gereksiz boyun cerrahisine yol açar; ayırt edici bulgu düşük kalsiyum-kreatinin klerens oranıdır.

Granülomatöz hastalık

• “Hiperkalsemi, Sarkoidoz hastaların %30-50’sinde ve Tüberküloz gibi diğer granülomatöz hastalığı olan hastalarda daha az sıklıkla görülür.”
• “PTH düzeyleri baskılıdır ve 1,25(OH)₂D₃ düzeyleri yükselmiştir. Ektopik 1,25(OH)₂D₃ kaynağı, T lenfositlerden salınan interferon-α tarafından uyarılan ve granülomatöz lezyonlarca fazla miktarda bulunan aktive makrofajlardır.”
• “Renal tübüler hücrelerden farklı olarak, makrofajlardaki 1α-hidroksilaz basamağında regülasyona yansıtmazdır.”
• Tedavi:“Oral prednison (2 mg/kg/24 saat) serum 1,25(OH)₂D₃ düzeyini normale düşürür ve hiperkalsemiyi düzeltir.”

Malignite hiperkalsemisi

• “Hiperkalsemi, erişkinlerde görülen çeşitli solid tümörlere sıklıkla eşlik eder ancak çocuklarda daha az sıklıkta saptanır.”