| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | sendrom |
| ad-tr | Hemorajik inme |
| ad-en | Hemorrhagic stroke |
| tus-onceligi | yüksek |
| guncelleme | 2026-10-08 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 26 Sinir Sistemi |
Bölüm 619.4 (Nomazulu Dlamini ve Gabrielle A. deVeber), Nelson - Bölüm 26 Sinir Sistemi.
💡 TanımHEMORAJİK İNME (Hİ) TRAVMATİK OLMAYAN İNTRAKRANİYAL HEMORAJİYİ KAPSAR ve HEMORAJİNİN BULUNDUĞU İNTRAKRANİYAL KOMPARTMANA GÖRE SINIFLANDIRILIR.İNTRAKRANİYAL KANAMALAR HER BÖLGEDE GÖRÜLEBİLİR; İNTRAVENTRİKÜLER KANAMALAR İZOLE ya da İNTRAPARANKİMAL KANAMANIN UZANTISI** ŞEKLİNDE OLABİLİR. BEYNİN DIŞINDA KANAMA SUBARAKNOİD, SUBDURAL veya EPİDURAL ALANLARDA OLUŞABİLİR.**
| Bulgu | Açıklama |
|---|---|
| > [!warning] Akut hemorajide | ANİ veya YILDIRIMVARİ (THUNDERCLAP) BAŞ AĞRISI**, BİTKİNLİK, ENSE SERTLİĞİNE EK OLARAK FOKAL NÖROLOJİK DEFİSİTLER ve NÖBET GÖRÜLEBİLİR. Hİ** ANİDEN ÖLÜMCÜL** OLABİLİR** |
| Vasküler malformasyon ipuçları | VASKÜLER MALFORMASYONLARDA İLİŞKİLİ ANOMALİLERDEN KAYNAKLANAN, PALPABL TİNNİTUS, KRANİYAL ÜFÜRÜM, ‣ ve YÜKSEK DEBİLİ ‣** OLABİLİR** |
| Tanı | TANI GÖRÜNTÜLEMEYE DAYANIR; BT TARAMASI AKUT Hİ İÇİN DUYARLIDIR. BUNA RAĞMEN, SUBARAKNOİD KANAMANIN DIŞLANMASI İÇİN ‣** GEREKLİ OLABİLİR** |
| > [!tip] MRG | MRG AKUT ve KRONİK HEMORAJİ İÇİN, KÜÇÜK MİKTARLAR OLDUKÇA BİLE, OLDUKÇA DUYARLIDIR ve ARTMIŞ TANISAL DOĞRULUK SAĞLAR (Şekil 619.4) |
| Vasküler inceleme | ALTTA YATAN VASKÜLER ANOMALİLERİN DIŞLANMASI AÇISINDAN, ÇOĞU ZAMAN BT, MR VEYA KONVANSİYONEL KATETERİZASYON İLE ANJİOGRAFİ** YAPILMASI GEREKİR (örn. VASKÜLER MALFORMASYONLARI, ANEVRİZMALAR)** |
ℹ️ Şekil 619.4 — Hemorajik inmeSAĞLIKLI 1 AYLIK BEBEK ANİ BAŞLANGIÇLI HUZURSUZLUK ve ARDINDAN FOKAL SOL VÜCUT NÖBETLERİ İLE BAŞVURDU.A: BEYNİN DÜZ BT TARAMASI SAĞ PARİETAL BÖLGEDE AKUT KANAMA İLE UYUMLU, BÜYÜK BİR HİPERDENS LEZYON GÖSTERMEKTE. B, C: AKSİYAL ve SAGİTAL KONTRASTLI BT TARAMALARI, ARTERİYOVENÖZ MALFORMASYONLA UYUMLU OLARAK KANAMANIN MERKEZİNDE ANORMAL BİR DAMAR KÜMESİ GÖSTERMEKTE. D: T2 AĞIRLIKLI MRG, AKUT KANAMAYI ÇEVREDEKİ ÖDEMDEN AYIRIR. E, F: GRADYAN EKO MRG HEM AKUT (E) HEM DE 3. AYDA (F), KAN ÜRÜNÜ VARLIĞINI GÖSTERMEKTEDİR.
⚠️ İstismara bağlı kafa travmasıÇOCUKLARDA İNTRAKRANİYAL KANAMALI, İSTİSMARA BAĞLI KAFA TRAVMASI** BELİRGİN TRAVMA ÖYKÜSÜ OLMADAN OLUŞAN PRİMER SUBDURAL ya da PARANKİMAL KANAMA ŞEKLİNDE ORTAYA ÇIKABİLİR.HEKİMLER ŞÜPHELİ YARALANMALARI DIŞLAMALI: KAFA DERİSİNDE, GÖZ ALTINDA ve KULAKTA HAFİF MORARMALAR; BİRDEN FAZLA KATMANDA RETİNAL HEMORAJİLER; ve KRONİK Büyüme Geriliği.SUBDURAL KANAMASI OLAN SÜT ÇOCUKLARINDA KIRIKLARI DIŞLAMAK İÇİN RÖNTGEN ÇEKİLMELİDİR.ORTA MENİNGEAL ARTER YARALANMASININ TİPİK OLARAK KAFATASI KIRIKLARI İLE İLİŞKİLİ OLMASI GİBİ, EPİDURAL HEMATOMLARIN NEREDEYSE HER ZAMAN TRAVMA SEBEBİ OLUR. SUBDURAL HEMATOMLAR İSE, KÖPRÜ VENLERİN GERİLMESİ NEDENİYLE, BEYİN ATROFİSİ OLAN ÇOCUKLARDA KENDİLİĞİNDEN veya BASİT TRAVMA SONRASI OLUŞABİLİR.**
| Genel kategori | Örnekler |
|---|---|
| > [!warning] VASKÜLER BOZUKLUK | ARTERİYOVENÖZ MALFORMASYONLAR · KAVERNÖZ MALFORMASYONLAR (“KAVERNOMLAR”) · VENÖZ ANJİYOMLAR ve DİĞER VENÖZ ANOMALİLER · KALITSAL HEMORAJİK TELENJİEKTAZİ · İNTRAKRANİYAL ANEVRİZMA · KOROİD PLEKSUS ANJİYOMLARI (SAF İNTRAVENTRİKÜLER KANAMA) · MOYAMOYA HASTALIĞI/SENDROMU · İNFLAMATUAR VASKÜLİT · GENETİK LEZYONLAR ARTERİYOPATİSİ · DAYANIKSIZ DAMARLANMA GÖSTEREN NEOPLASTİK · İLAÇLAR/TOKSİNLER (KOKAİN, AMFETAMİN) · SEREBRAL SİNOVENÖZ TROMBOZ |
| İDİYOPATİK / HEMATOLOJİK | İDİYOPATİK TROMBOSİTOPENİK PURPURA · HEMOLİTİK ÜREMİK SENDROM · KARACİĞER HASTALIĞI/YETMEZLİĞİ KOAGÜLOPATİSİ · ‣ (YENİDOĞANIN HEMORAJİK HASTALIĞI) · YAYGIN DAMAR İÇİ KOAGÜLOPATİ |
| TRAVMA | ORTA MENİNGEAL ARTER YARALANMASI (EPİDURAL HEMATOM) · KÖPRÜ (BRIDGING) DAMAR YARALANMASI (SUBDURAL HEMATOM) · SUBARAKNOİD HEMORAJİ · HEMORAJİK KONTÜZYONLAR (COUP ve CONTRECOUP) · KAZA DIŞI TRAVMA (FARKLI YAŞLARDAKİ SUBDURAL HEMATOMLAR) · İYATROJENİK (NÖROŞİRURJİ İŞLEMLERİ, ANJİYOGRAFİ) · ARAKNOİD KİSTİN RÜPTÜRÜ |
| Konu | Bilgi |
|---|---|
| AVM’ler | ÇOCUKLUK ÇAĞINDA SUBARAKNOİD ve İNTRAPARANKİMAL Hİ’NİN EN SIK NEDENİDİR ve HER YAŞTA GÖRÜLEBİLİR. GALEN VENİ MALFORMASYONLARI OLAN DAHA BÜYÜK ÇOCUK ve YENİDOĞANLAR İSE YÜKSEK DEBİLİ KALP YETMEZLİĞİ, İLERLEYİCİ MAKROSEFALİ** ve NADİREN KANAMA İLE BAŞVURABİLİRLER** |
| > [!tip] Kanama riski | ARTERİYOVENÖZ MALFORMASYONU OLAN ÇOCUKLARDA, YAŞAM BOYUNCA YILLIK KANAMA RİSKİ YAKLAŞIK %2-4’TÜR**. BEYİNDE ARTERİYOVENÖZ MALFORMASYONLARI OLAN BAZI HASTALARDA, SOMATİK** KRAS MUTASYONLARI** BİLDİRİLMİŞTİR** |
| Kavernomlar | SEREBRAL KAVERNÖZ MALFORMASYONLAR SPORADİK ya da AİLESEL OLABİLİR (OTOZOMAL DOMİNANT) ve CCM1, CCM2 ve CCM3** GENLERİ İLE İLİŞKİLİDİR** |
| Anevrizma | SEREBRAL ANEVRİZMALAR ÇOCUKLARDA SUBARAKNOİD KANAMANIN DAHA NADİR GÖRÜLEN BİR SEBEBİDİR ve ALTTA YATAN BİR BOZUKLUĞU (örn. POLİKİSTİK BÖBREK HASTALIĞI, ENFEKTİF ENDOKARDİT**) DÜŞÜNDÜRÜR (Şekil 619.5)** |
| Tümör | Hİ’NİN EN SIK BİR NEDENİ VAROLAN BEYİN TÜMÖRÜNDEN KANAMADIR |
| İskemik → hemorajik dönüşüm | GENELDE İSKEMİK İNMEYE NEDEN OLAN FİBROMUSKÜLER DİSPLAZİ, VASKÜLİT, İNTRAKRANİYAL DİSEKSİYON ve MOYAMOYA GİBİ ARTERİYEL HASTALIKLAR Hİ’YE DE YATKINLIK OLUŞTURABİLİR. ÖZELLİKLE SSVT’DE İSKEMİK ENFARKTLAR HEMORAJİK TRANSFORMASYON GEÇİREBİLİR** ve BUNLARIN PRİMER Hİ’DEN AYIRT EDİLMESİ GÜÇ OLABİLİR** |
| Diğer sebepler | HİPERTANSİF KANAMA ve TROMBOSİTOPENİK PURPURA, HEMOFİLİ, KAZANILMIŞ KOAGÜLOPATİLER (örn. YAYGIN DAMAR İÇİ PIHTILAŞMA, KARACİĞER YETMEZLİĞİ), ANTİKOAGÜLAN TEDAVİ (örn. VARFARİN) HEMATOLOJİK BOZUKLUKLAR VEYA YASADIŞI İLAÇ KULLANIMI |
ℹ️ Kompartman, erken beyin hasarı ve sistemik etkilerA — İNTRAKRANİYAL ANEVRİZMA YIRTILMASI → SUBARAKNOİD KANAMA + GEÇİCİ GLOBAL İSKEMİ → ERKEN BEYİN HASARI.Vasküler yol: MİKRODOLAŞIMDA DARALMA · ENDOTELYAL HÜCRE APOPTOZU · KAN-BEYİN ENGELİNİN BOZULMASI · OTOREGÜLASYONUN BOZULMASI · SEREBRAL ÖDEM. Hücresel yol: EKSİTOTOKSİSİTE · İYON KANALI İŞLEV BOZUKLUĞU · TROMBİN AKTİVASYONU · OKSİDATİF STRES · ENFLAMASYON · MMP’LERDE ARTIŞ · DEĞİŞEN NİTRİK OKSİT. B — Kompartmanlara göre kanama ve sıklıkları: SUBDURAL HEMATOM (<%5) · İNTRASEREBRAL HEMATOM (%30) · VENTRİKÜL İÇİ KANAMA (>%50) · SUBARAKNOİD KANAMA (>%99) · DURET BEYİN SAPI KANAMASI (orta hat kayması veya herniasyon sonucu: KAFA İÇİ BASINÇ ARTIŞI, POSTERİOR SEREBRAL ARTER ENFARKTI). Sistemik etkiler: Pulmoner Ödem · Akut Solunum Yetmezliği SENDROMU · ARİTMİLER · KONTRAKTİLİTE · SİSTEMİK ENFLAMATUAR YANIT · SEMPATİK HİPERAKTİVİTE · KATEKOLAMİN ARTIŞI · NATRİÜRETİK PEPTİT ARTIŞI · RENİN-ANJİYOTENSİN ARTIŞI · ENFLAMATUAR SİTOKİNLER. (Macdonald RL, Schweizer TA: Spontaneous subarachnoid haemorrhage, Lancet 389:655-666, 2017, Fig. 2.)
| Konu | Yaklaşım |
|---|---|
| Acil cerrahi | AKUT ÇOCUKLUK ÇAĞI Hİ’Sİ YÖNETİMİNDE, BÜYÜK veya HIZLA GENİŞLEYEN HEMORAJİLER İÇİN ACİL NÖROŞİRURJİK GİRİŞİM** GEREKİR** |
| Nöron koruma | Aİİ BÖLÜMÜNDE, ZEDELENMİŞ BEYNİN NÖROLOJİK KORUNMASI İÇİN ÖNERİLEN İLKELER Hİ İÇİN DE GEÇERLİDİR |
| > [!tip] Antikoagülanın tersine çevrilmesi | ANTİKOAGÜLAN TEDAVİNİN TERSİNE ÇEVRİLMESİ (örn. K VİTAMİNİ, TAZE DONMUŞ PLAZMA** ile) GEREKLİ OLABİLİR ANCAK FAKTÖR VII GİBİ DİĞER TIBBİ GİRİŞİMLER ÇOCUKLARDA ÇALIŞILMAMIŞTIR** |
| Tekrarlama | TEKRARLAMA RİSKİ YAPISAL LEZYONLARI OLANLARDA YÜKSEKTİR ve SERİ GÖRÜNTÜLEME GEREKLİ OLABİLİR. VASKÜLER MALFORMASYONUN TAM ONARIMI YA DA ÇIKARILMASI İÇİN GİRİŞİMSEL ENDOVASKÜLER YÖNTEMLER ve BEYİN CERRAHİSİ GEREKLİ OLABİLİR |
| Prognoz | ÇOCUKLUK ÇAĞINDA Hİ’NİN KLİNİK SONUÇLARI İYİ ÇALIŞILMAMIŞTIR ANCAK SONUÇLAR BÜYÜK OLASILIKLA LEZYONUN BOYUTUNA, YERİNE ve ETİYOLOJİSİNE BAĞLIDIR. Aİİ İLE KARŞILAŞTIRILDIĞINDA, Hİ’DE MORTALİTE DAHA YÜKSEKTİR ANCAK UZUN VADELİ DEFİSİTLER DAHA NADİRDİR |
⚠️ Yenidoğana özgü noktalarKRANYAL ULTRASONOGRAFİ ÇOĞU YENİDOĞAN PARANKİMAL KANAMASINI ve SEREBELLUM KANAMASINI, ÖZELLİKLE GERMİNAL MATRİKS KANAMASI ve İNTRAVENTRİKÜLER HEMORAJİLER** GİBİ, KANAMALARIN MERKEZİ YERLEŞİMLİ OLDUĞU PREMATÜRELERDEKİ KANAMALARI TESPİT EDEBİLİR.GERMİNAL MATRİKS YARALANMASI veya KANAMASI ANNE KARNINDA DA GÖRÜLEBİLİR, SÜT ÇOCUKLUĞUNUN İLERLEYEN DÖNEMİNDE BELİRTİ VEREN KONJENİTAL HEMİPAREZİ İLE SONUÇLANIR.SUBARAKNOİD ve SUBDURAL KAN, GÖRÜNTÜLEME İLE ZAMANINDA DOĞAN YENİDOĞANLARDA %25’E VARAN ORANLARDA TESPİT EDİLEBİLİR.TERM YENİDOĞANDA İNTRAVENTRİKÜLER KANAMA SIKLIKLA DERİN SSVT’YE İKİNCİLDİR ve KENDİNE ÖZGÜ YÖNETİM GEREKTİRİR.**
Tedavi bilgisi eğitim amaçlıdır.