Karşılaştırılan: BCG Aşısı Komplikasyonları · Tüberküloz · Süpüratif Servikal Lenfadenit · Başlık: Sosyal Pediatri
BCG aşısı yapılmış bir bebekte aksiller ya da servikal Lenfadenit, BCG aşısının en sık komplikasyonudur. Aynı bulgu tüberküloz lenfadeniti ve bakteriyel süpüratif lenfadenitte de görülür. Ayrımda belirleyici olanlar şunlardır: aşı tarafında olması, aşıdan bu yana geçen süre, sistemik belirtiler (ateş, gece terlemesi, kilo kaybı), temas öyküsü ve öncesinde geçirilmiş bir üst solunum yolu enfeksiyonu.
| Özellik | BCG Aşısı Komplikasyonları | Tüberküloz | Süpüratif Servikal Lenfadenit |
|---|---|---|---|
| Etiyoloji ve mekanizma | BCG aşısı; nedenleri steril olmayan enjektör, fazla doz, subkutan uygulama | M. tuberculosis; çocukta en sık aktif form primer TB (bkz. Çocukluk Çağı Tüberküloz Hastalığı) | Üst solunum yolu bakteriyel enfeksiyonunun komplikasyonu |
| Tipik yaş | Aşılanan süt çocuğu | 0-3 yaşta unilateral hiler lenfadenopati aksi ispatlanana dek TB | — |
| Başlangıç ve seyir | Normal reaksiyon: papül, 2-8 haftada küçük apse, 8 haftada skar; ilk 2 haftada apse Koch fenomeni (önceden basille karşılaşma) | Sinsi; aralıklı ateş, 2-3 haftadan uzun öksürük | Akut, enfeksiyon sonrası |
| Ana semptomlar | Genellikle sistemik belirti yok | Ateş, gece terlemesi, kilo alamama, öksürük | — |
| Ayırt ettirici fizik muayene bulguları | Aşı tarafında aksiller, servikal veya supraklaviküler lenfadenit; BCGit’te osteit, lupus vulgaris, kutanöz apse | Kronik, hassas olmayan lenfadenopati, fliktenli konjonktivit, koroid tüberkülü; süt çocuğunda hepatosplenomegali | Büyük servikal lenfadenopati, apse oluşabilir |
| Laboratuvar | — | TDT veya IGRA pozitif (aktif TB’de TDT %30 negatif olabilir); ARB/kültür; anemi, lenfopeni | — |
| Görüntüleme ve diğer testler | — | Hiler/mediastinal lenfadenopati ve aynı tarafta konsolidasyon; kazeöz nekrozda periferik rim kontrastlanan düşük dansiteli lenf nodu | Kronik adenitte TB, kedi tırmığı (nekrotik lenfadenopati) ve toksoplazma ayırıcı tanıda |
| Tedavi | İmmün yetmezlik yoksa tedavi gerekmez | Akciğer TB’de 2 ay HRZ + 4 ay HR; ağır formda HRZE | — |
| Komplikasyon ve prognoz | Genellikle kendiliğinden düzelir; immün yetmezlikte yaygın hastalık | Menenjit, miliyer TB | Apse |
Lenfadenitin aşı tarafında olup olmadığı ve aşıdan bu yana geçen süre belirlenir. Sistemik belirti ve temas öyküsü varsa TDT/IGRA ve akciğer grafisi ile tüberküloz araştırılır. BCG komplikasyonu immün yetmezlik yoksa tedavi gerektirmez. BCGit ya da yaygın tutulumda ise immün yetmezlik düşünülür.