Akut kulak ağrısı - AOM, büllöz mirinjit, eksternal otit ve herpes zoster otikus

Karşılaştırılan: Akut Otitis Media · Büllöz Mirinjit · Akut Eksternal Otit · Herpes Zoster Otikus · Başlık: Kulak Burun Boğaz

Akut Kulak Ağrısı çocukta en sık Akut Otitis Media (AOM) ile açıklanır. Büllöz Mirinjit, Akut Eksternal Otit ve Herpes Zoster Otikus de benzer şiddette ağrı yapar. Ayrımı otoskopi ve dış kulak muayenesi sağlar. AOM’de timpanik membran bombe ve hiperemiktir. Büllöz mirinjitte zarda hemorajik veya seröz büller görülür. Eksternal otitte tragus hassasiyeti ve kanal ödemi vardır. Herpes zosterde yanıcı ağrı vezikülden günler önce başlar ve fasiyal paralizi eklenebilir.

Özellik	Akut Otitis Media	Büllöz Mirinjit	Akut Eksternal Otit	Herpes Zoster Otikus
Etiyoloji ve mekanizma	ÜSYE sonrası östaki tıkanması, orta kulakta sıvı ve bakteriyel süpürasyon; S. pneumoniae, tiplendirilemeyen H. influenzae, M. catarrhalis	Timpan membran ve komşu dış kulak yolunun enfeksiyonu; viral etiyoloji olası	Islaklık, kuruluk, cilt hastalığı ve travma zemininde dış kulak yolu enfeksiyonu	VZV’nin 7. ve 8. kranial sinir gangliyonlarında reaktivasyonu (fasiyal tutulumla Ramsay-Hunt)
Tipik yaş	Prevalans 1-2 yaşta zirve; çocukların %80’i 3 yaşına dek en az bir atak	—	—	—
Başlangıç ve seyir	Ani başlangıç, ÜSYE sonrası	Kışın, ÜSYE ile birlikte	Hızlı gelişen ağrı	Ağrı veziküllerden 1-4 gün önce başlar
Ana semptomlar	Ateş, şiddetli ağrı; küçük çocukta huzursuzluk, uykusuzluk, ağlama, kulağı çekiştirme; kulak akıntısı	Şiddetli, sıklıkla bilateral ağrı, işitme kaybı	Kulak kaşıntısı, dolgunluk; tragus basısı ve aurikula hareketiyle artan ağrı	Şiddetli, yanıcı ağrı; ağır olguda baş dönmesi
Ayırt ettirici fizik muayene bulguları	Hiperemik, bombe timpanik membran, hareket kısıtlılığı, orta kulakta sıvı; süpürasyonda perforasyon ve otore	Timpan membranda hemorajik veya seröz büller	Tragus hassasiyeti, kanalı kapatabilen dış kulak yolu ödemi, preauriküler lenfadenopati	Kavum konkada (sonra lobül ve boyunda) veziküler döküntü; fasiyal paralizi
Laboratuvar	Bakteriyelde CRP yüksekliği ve nötrofili, viralde lenfositoz	—	—	—
Görüntüleme ve diğer testler	Pnömatik otoskopi altın standart; iletim tipi işitme kaybı (10-40 dB)	—	Kanal kapanınca işitme kaybı	Labirentite bağlı sensörinöral işitme kaybı
Tedavi	Analjezik/antipiretik; yüksek doz amoksisilin veya yaş ve ağırlığa göre takip; gerekirse miringotomi	Analjezikle izlem	Kanal temizliği; asidik veya antibiyotik-steroid damla (perforasyonda florokinolon kullanılmaz)	Erken asiklovir ve oral steroid
Komplikasyon ve prognoz	Perforasyon, mastoidit, labirentit ve intrakraniyal komplikasyonlar	Akıntıdan sonra ağrı azalır	Ayırıcı tanıda mastoidit	Fasiyal paralizi, SNİK

Ayırt ettirici ipuçları

Bombe, hiperemik ve hareketsiz kulak zarıyla birlikte ateş varsa AOM lehine. Zarda büller varsa büllöz mirinjit lehine.
Akıntı geldikten sonra ağrının azalması büllöz mirinjit tanısını doğrular.
Tragusa basınca ya da kulak kepçesi hareket ettirilince artan ağrı, kanal ödemi ve kaşıntı akut eksternal otit lehine.
Yanıcı ağrıdan günler sonra kavum konkada veziküller çıkıyorsa ve fasiyal paralizi ekleniyorsa herpes zoster otikus lehine.
AOM’de iletim tipi, herpes zoster otikusta sensörinöral işitme kaybı beklenir.
Kulak arkasında şişlik ve kulak kepçesinin öne itilmesi mastoidit için uyarıcıdır. Bu bulgu eksternal otitin ayırıcı tanısında da sayılır.

Tanısal yaklaşım

Önce aurikula ve tragus muayenesini yap ve dış kulak yolunu incele. Ödem, akıntı ve vezikül olup olmadığına bak.
Pnömatik otoskopiyle zarın rengini, şeklini, hareketini ve bül olup olmadığını değerlendir.
Fasiyal sinir fonksiyonunu ve işitmeyi kontrol et.
AOM’de yaşa ve ağırlığa göre amoksisilin ya da takip kararı ver. Büllöz mirinjitte analjezikle izle. Eksternal otitte kanalı temizle ve damla başla. Herpes zoster otikusta asiklovir ve steroidi geciktirme.