Eşanlamlılar: İnek Sütü Proteini Alerjisi, İSA, İSPA

Kategori: Alerji · Tür: hastalık

Özet

Kazein ve beta-laktoglobuline karşı tekrarlanabilir immün yanıtla gelişen, küçük çocuklarda en sık görülen besin alerjisidir; IgE aracılı ve aracılı olmayan mekanizmalarla çok çeşitli klinik tablolar yapar. IgE aracılı formda ilk 4 saat içinde ürtiker, Anjiyoödem ve anafilaksi gibi reaksiyonlar, aracılı olmayan formda saatler-günler sonra belirtiler ortaya çıkar. Tanı öykü, deri prick testi ve spesifik IgE ile konur; süt spesifik IgE değeri 2 yaş üstünde ≥15 kUA/L, 2 yaş altında ≥5 kUA/L ise %95 olasılıkla tanı koydurur, prick test için eşikler 2 yaş üstünde ≥8 mm, 2 yaş ve altında ≥6 mm’dir. Şüphede 2-8 hafta eliminasyon sonrası besin yükleme testi yapılır; çift kör plasebo kontrollü yükleme altın standarttır. Tedavi eliminasyon diyeti ve hidrolize formüladır; %80-90’ı okul çağına kadar tolerans kazanır.

Bölümlerdeki özetler

• Kazein ve beta-laktoglobuline karşı tekrarlanabilir immün yanıt; küçük çocuklarda en sık besin alerjisi; IgE aracılı ve aracılı olmayan türleri vardır. Tedavi eliminasyon diyeti ve hidrolize formüla; %80-90’ı okul çağına kadar tolerans kazanır. (Beslenme ve Diyetetik › Pediatri Uygulamalarında Sık Rastlanan Beslenme İle İlişkili Sorunlar Ve Tedavi Yaklaşımları; s.588, s.589)
• Çocuklarda en sık besin alerjisi; IgE aracılı ve/veya IgE aracılı olmayan mekanizmalarla çok çeşitli klinik tablolar yapar. Tanı öykü, DPT/sIgE ve besin yükleme testi ile konur; tedavi eliminasyon diyetidir, çoğunda tolerans gelişir. (Alerji › Besin Allerjisi; s.1391, s.1392)

Ayrıntılı bilgi

Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.

Tanım ve sınıflama

• Süt proteinlerine (özellikle kazein ve β-laktoglobulin) karşı tekrarlanabilir immün yanıt; çocuklarda/küçük çocuklarda en sık besin alerjisi; IgE aracılı ve/veya IgE aracılı olmayan reaksiyonlarla çok çeşitli klinik gösterir (s.588, 1391)
• Belirtiler: ürtiker/anjioödem ve anafilaksi (IgE aracılı); AD ve EoE (mikst); proktokolit, enterokolit (BPİES), enteropati ve Heiner sendromu (non-IgE) (s.1392).

Epidemiyoloji

• Gelişmiş ülkelerde erken çocuklukta %2-7, ülkemizde %1-2. (s.588)
• %80-90’ı okul çağına kadar tolerans kazanır; IgE aracılı olmayanlar daha hızlı. (s.589)
• <4 yaş çocukların yaklaşık %2’sini etkiler; 1 yaşta %2.2-2.8 bildirilmiştir; erkeklerde daha fazladır (s.1391).
• EuroPrevall doğum kohortunda BYT ile ancak %11’in azında doğrulanmıştır; İSA’lıların %50’sinde başka besin alerjisi de eşlik eder (s.1391).
• Türkiye’de IgE aracılı reaksiyonlara en sık inek sütü, yumurta, kabuklu kuruyemiş; non-IgE besin alerjilerine en sık inek sütü, yumurta ve dana eti neden olur (s.1391).

Etiyoloji ve patogenez

• Süt proteininin %80’i kazein (alfaS1, alfaS2, beta, kappa), %20’si whey (alfa-laktalbümin, beta-laktoglobulin/BLG, sığır laktoferrin, BSA, sığır immünoglobulinleri); tüm proteinler potansiyel alerjendir, çoklu duyarlanma sık (s.1392).