Özellik Değer
tags sendrom, tek-gen, nörokutanöz
ad-tr Tuberoz skleroz kompleksi (TSC)
ad-en Tuberous sclerosis complex
omim 191100
gen TSC1 (hamartin), TSC2 (tuberin)
lokus 9q34 (TSC1), 16p13.3 (TSC2)
kalitim Otozomal dominant (~%⅔ de novo)
insidans ~1/6.000-10.000 yenidoğan
tus-onceligi çok yüksek
guncelleme 2026-09-14
kaynaklar Nelson - Bölüm 26 Sinir Sistemi, Nelson - Bölüm 21 Kanser ve Benign Tümörler

Tuberoz Skleroz Kompleksi

Birçok organda hamartom oluşumuyla seyreden nörokutanöz sendrom. TSC1/TSC2 ürünleri hamartin ve tuberin, birlikte mTOR yolağını baskılar; kayıpları mTOR’u sürekli aktif bırakır — bu yüzden mTOR inhibitörleri hedefe yönelik tedavi olarak işe yarar.

Genetik

TSC1 TSC2
Protein Hamartin Tuberin
Lokus 9q34 16p13.3
Sıklık ~%⅓ ~%⅔
Fenotip Genelde daha hafif Genelde daha ağır (ZY, nöbet daha sık)

💡 Moleküler zincir — tedavi buradan çıkar Hamartin ve tuberin, hücre içinde üçüncü bir protein olan TBC1D7 ile üçlü kompleks oluşturur. Bu kompleks, küçük GTPaz RHEB’i inaktif durumda tutar. RHEB inaktifken mTOR baskılıdır. TSC1/TSC2 kaybı → RHEB dizinhibe olur → mTOR aşırı aktive olur → protein sentezi ve hücre büyümesi kontrolsüzleşir (Nelson - Bölüm 26 Sinir Sistemi). Bu yüzden TSC1 ve TSC2 birer tümör baskılayıcı gendir ve mTOR inhibitörleri hastalığın kendi mekanizmasını hedefler.

Klinik Bulgular — yaşa göre

Yaş Öne çıkan bulgu
Fetal / yenidoğan Kardiyak ‣ (fetal ekoda saptanabilir), hipopigmente maküller
Süt çocuğu İnfantil spazm (‣), gelişim geriliği
Çocukluk Anjiyofibrom, shagreen yaması, kortikal tuberler, otizm/ZY
Ergen / erişkin SEGA, renal anjiyomiyolipom, ungual fibrom, kadında LAM

Cilt — en erken ve en kolay bulgular

Santral sinir sistemi