Özellik	Değer
tags	sendrom
ad-tr	Trikotillomani (saç çekme)
ad-en	Trichotillomania
tus-onceligi	yüksek
guncelleme	2026-10-26
kaynaklar	Nelson - Bölüm 30 Deri

Trikotillomani (Saç Çekme)

Kompülsif saç çekme sonucu gelişen travmatik alopesidir; DSM-5’te obsesif-kompülsif bozukluklar kategorisinde değerlendirilir (Nelson - Bölüm 30 Deri, Bölüm 682).

Etiyoloji ve Patogenez

Saç çekme çocuklarda genellikle EMOSYONEL STRESE BİR TEPKİ olarak ya da özellikle KÜÇÜK ÇOCUKLARDA ALIŞKANLIK olarak görülür (Nelson - Bölüm 30 Deri).
[!tip] Trikotillomani (OBSESİF-KOMPÜLSİF BOZUKLUK) ya da özellikle ADOLESANLARDA DAHA CİDDİ PSİKİYATRİK HASTALIKLARIN PARÇASI olarak görülebilir.
DSM-5 (Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal Elkitabı-5) trikotillomaniyi OBSESİF-KOMPÜLSİF BOZUKLUKLAR KATEGORİSİNDE değerlendirmektedir. Trikotillomaninin TANISAL KRİTERLERİ (Nelson - Bölüm 30 Deri):

GÖZLE GÖRÜLEBİLEN, SAÇ ÇEKME İLE OLDUĞU ANLAŞILAN SAÇ KAYBI OLMASI
SAÇ ÇEKME ÖNCESİ BİR STRESİN OLMASI ve SAÇ ÇEKME İLE BU STRESTE AZALMA OLMASI
Bu durumun HALÜSİNASYONLAR, DELÜZYONLAR ya da ENFLAMATUAR BİR DERİ HASTALIĞI ile İLİŞKİLİ OLMAMASIDIR

Klinik Bulgular

Özellik	Tanım
Dağılım	DÜZENSİZ ve KISMİ SAÇ KAYBI ALANLARI; özellikle SAÇIN TEPESİNDE, OKSİPİTAL ve PARİETAL ALANLARDA
Diğer bölgeler	Daha az sıklıkla KAŞLARDA, KİRPİKLERDE ve VÜCUT KILLARINDA
Zamanlama	Genellikle HAREKETSİZ ANLARDA başlar (televizyon izleme, uyku için yatağa gitme) ve genellikle ANNE-BABALAR TARAFINDAN GÖZLEMLENİR
Şekil	Bazı alopesi plakları ÇİZGİ ŞEKLİNDE olabilir
> [!tip] Patognomonik bulgu	Saç kaybı olan alanlarda GERİ KALAN SAÇLAR DEĞİŞKEN UZUNLUKLARDADIR (Şekil 682.2) ve KIRILMA SEBEBİYLE KÜT FORMDADIR
Saçlı deri	Bazen KANAMA, KABUKLANMA (Şekil 682.3), kronik ‣ görülebilir; ancak genellikle NORMALDİR
> [!warning] Komplikasyon	SAÇ YEME ALIŞKANLIĞI sebebiyle BEZOAR OLUŞUMU görülebilir

Histoloji

Hem NORMAL hem ZARAR GÖRMÜŞ FOLİKÜLLER (pigmente saç kümeleri, trikomalazi, boş foliküller) bir arada bulunur. PERİFOLİKÜLER KANAMA, bazı foliküllerde ATROFİ, SAÇIN KANAMA DEĞİŞİMİ görülür. İLERİ AŞAMALARDA PERİFOLİKÜLER FİBROZİS görülebilir (Nelson - Bölüm 30 Deri).

⚠️ UZUN SÜRELİ TEKRARLAYAN TRAVMALAR, GERİ DÖNÜŞÜMÜ OLMAYAN ZEDELENMEYE ve KALICI ALOPESİYE neden olabilir (Nelson - Bölüm 30 Deri).

Ayırıcı Tanı

Akut tepkisel saç çekme, Tinea Kapitis, Alopesi Areata ayırıcı tanıda düşünülmelidir (Tablo 682.3 ve 682.4) → Alopesi Ayırıcı Tanısı.

💡 TUS ipucu“Düzensiz şekilli yamada FARKLI UZUNLUKLARDA, KÜT UÇLU, sert ‘sakal gibi’ saçlar + OKB/anksiyete öyküsü + saç çekme testi NEGATİF” → trikotillomani.Alopesi areatadan ayıran: areatada ÜNLEM İŞARETİ SAÇ ve TIRNAK PİTTİNG vardır, trikotillomanide yoktur.Tinea kapitisten ayıran: tinea KAŞINTILI, PULLANMA/PÜSTÜL/KERİON yapar.Komplikasyon: Bezoarlar (saç yeme — trikofaji).

Tedavi

Tedavi bilgisi eğitim amaçlıdır.