Rutin Yenidoğan Bakımı

Nelson Bölüm 113.3-113.5’in tam aktarımı (Nelson - Bölüm 11 Fetus ve Yenidoğan). Muayene: Yenidoğan Bebeğin Değerlendirilmesi.

Doğum sonrası ilk müdahale

• Tüm yenidoğanlar için doğum sonrası müdahalede eş zamanlı olarak solunum çabası, kalp hızı ve renk değerlendirmesi yapılırken başlangıç basamakları olan ısıtma, kurulama, taktil uyaran verme işlemleri yapılır.
• [!tip] Miadında doğan hareketli bebekler geçiş döneminde dolaşımı iyileştirmek, yenidoğanın kırmızı küre (RBC) hacmini artırmak amaçlı tavsiye edilen umbilikal kordun geç klemplenmesi (30-60 saniye)** süresince doğum sonrası başlangıçta annenin karnına konulabilir.**
• Eğer ağız ve burunda aşırı miktarda sıvı varsa ağızdaki sekresyonların temizlenmesi için puar veya yumuşak kateter ile nazik aspirasyon gereklidir.
• Kaynakları açısından fakir ülkelerde yüz, burun ve ağzın yumuşak bir bezle nazikçe silinmesi puar kadar etkili olabilir.
• [!warning] Sıkıntısız spontan soluyan yenidoğanların hava yolunun temizlenmesine gerek yoktur.

Apgar skoru

Apgar skoru doğumdan sonra bebeklerin sistematik olarak değerlendirilmesini sağlayan pratik bir yöntemdir ve yaşamın birinci ve beşinci dakikasında değerlendirme yapılır (Tablo 113.2 — bkz. Apgar Skoru ve Etkileyen Faktörler).

• [!tip] Pek çok iyi görünen sağlıklı bebek bağlanma ve emzirmenin hızlı olabilmesi için anneleriyle ten tene temas halinde bırakılabilirler.
• Uyarı sonrası solunum çabası olmayan veya solunumunu sürdüremeyen, kalp hızı <100 atım/dakika** olan ve persistan santral Siyanoz olan bebekler resüsitasyon ve izlem için ısıtıcının altına alınmalıdır.**
• [!warning] Apgar skorları resüsitasyon ihtiyacını belirlemek veya resüsitasyon basamaklarında rehber amaçlı kullanılmaz. Bununla birlikte doğum sonrası ardışık zaman birimlerinde Apgar skorlarındaki değişim bir bebeğin resüsitasyona ne kadar iyi cevap verdiğini gösterir.
• Eğer beşinci dakika Apgar skoru yedinin altında ise 20 dakikaya kadar beş dakika aralıklarla değerlendirme tekrarlanmalıdır.
• [!warning] Fetal distrese ek olarak prematürelik ve eylem sırasında anneye verilen ilaçlar gibi birçok faktör düşük Apgar skorlarına neden olabilir (Tablo 113.3).

Vücut ısısının korunması

• Yenidoğan bebekler çeşitli nedenlerle ısı kaybı ve hipotermi açısından risklidir.
• [!tip] Yenidoğan bir bebeğin vücut ağırlığına göre vücut yüzey alanı (VYA) yaklaşık olarak erişkinin üç katıdır. Vücut ısısının sağlanması büyük oranda vücut ağırlığına bağlıyken ısı kaybı VYA’ya bağlıdır. Düşük doğum ağırlığı ve Prematüre Bebek yalıtım görevi gören subkutan yağ dokusu incedir. Yenidoğanda tahmini ısı kaybı oranı, erişkinin yaklaşık dört katıdır.
• Normal doğum odası koşullarında (20-25 °C) doğumdan hemen sonraki dönemde bir bebeğin cilt sıcaklığı yaklaşık olarak dakikada 0,3 °C düşerken kor vücut sıcaklığı yaklaşık olarak dakikada 0,1 °C düşer; bu hızlar kor vücut sıcaklığında genellikle toplamda 2-3 °C’lik kayıp ile sonuçlanır (yaklaşık olarak 200 kcal/kg ısı kaybına karşılık gelir).