Özellik	Değer
tags	sendrom
ad-tr	Apne ve prematüre apnesi
ad-en	Apnea and apnea of prematurity
omim	-
gen	-
lokus	-
kalitim	-
insidans	< 28 hafta doğanların neredeyse tamamı; 30 haftanın altında %85; 34 haftanın altında %20
tus-onceligi	yüksek
guncelleme	2026-10-26
kaynaklar	Nelson - Bölüm 11 Fetus ve Yenidoğan

Prematüre Apnesi

“Apne, uzun süreli solunum durmasıdır ve Akciğer Solunumuna Geçiş ayırt edilmelidir, çünkü apne genellikle ciddi hastalıklarla ilişkilidir.” (Nelson - Bölüm 11 Fetus ve Yenidoğan, Bölüm 122.2)

Tanım

[!tip] “Genel görüşbirliği olmamasına rağmen, apne genellikle ≥ 20 sn veya bradikardinin (< 80-100 atım/dakika), eşlik ettiği < 20 sn’lik bir süre için solunumun kesilmesi olarak tanımlanır.”

Sınıflama

Tip	Mekanizma
Santral apne	> [!tip] “Beyin sapı solunum merkezlerinin immatüritesi nedeniyle CO₂’ye zayıf tepki ve hipoksiye paradoksal yanıt sonucunda hiperventilasyondan çok santral apne ortaya çıkar.”“Santral sinir sisteminden (SSS) solunum kontrolünün en önemli belirleyicisidir.”“Hem hava akışı hem de göğüs duvarı hareketinin olmaması ile sonuçlanır.”
Obstrüktif apne	“Farengeal instabilite, boynun fleksiyonu), hava akışının olmaması, ancak sürekli göğüs duvarı hareketiyle karakterizedir.”“Farengeal çöküş, inspirasyon sırasında oluşan negatif hava yolu basıncının ardından aniden oluşabilir veya hava yolu açıklığını koruyan diğer üst hava yolu kaslarının eşgüdümsüzlüğünden kaynaklanabilir.”
Mikst apne	> [!tip] “En sık Prematüre Bebek apnesinde (vakaların %50-75’i) görülür ve santral apneden önce obstrüktif apne ortaya çıkar.”

[!warning] “Apne atakları genellikle santral iken uzamış olanlar sıklıkla mikstir. Apne uykunun derinliğine bağlıdır; aktif uyku (hızlı göz hareketi) sırasında apne sıklığı artar.”
“Gebelik yaşı, solunum kontrolünün en önemli belirleyicisidir ve gebelik yaşı ile ters orantılıdır.”
[!warning] “Olgunlaşmamış solunum kontrolü nedeniyle apne ve eşlik eden bir hastalığı sonucu olarak apne genellikle preterm bebeklerde gözlense de, zamanında doğan bebeklerde nadirdir, sıklıkla ciddi bir hastalık ile ilişkilendirilir ve derhal tanısal değerlendirme gerektirir.”

Prematüre apnesi

“Prematüre apnesi, olgunlaşmamış solunum kontrolünden kaynaklanır.”
[!tip] “En sık gebelik yaşı (GY) 34 haftanın altındaki bebeklerde görülür ve tanımlanabilir predispozan hastalıkların yokluğunda ortaya çıkar. İdiyopatik prematüre apne sıklığı GY ile ters orantılıdır.”

Gebelik yaşı	Apne sıklığı
< 28 hafta	Neredeyse evrensel
< 30 hafta	%85
< 34 hafta	%20

[!warning] “Prematüre apnesinin başlangıcı ilk günlerden haftalara kadar olabilir, ancak RDS veya diğer solunum sıkıntısının ortaya çıkana kadar başlangıcı genellikle geciktir.”
“Solunum hastalığı olmayan prematüre bebeklerde apneik ataklar doğum sonrası ilk iki gün boyunca eşit sıklıkta ortaya çıkabilir.”
[!tip] “Erken doğmuş bebeklerde apne, en az ≥ 20 saniye boyunca solunumun durması veya Siyanoz ve bradikardinin (< 80-100 atım/dk) eşlik etmesi olarak tanımlanır.”
“Bradikardinin eşlik etme sıklığı, önceki apnenin uzunluğu ile artar ve hipoksinin şiddeti ile de ilişkilidir.”“Kısa apne atakları (10 saniye) nadiren bradikardi ile ilişkiliyken, daha uzun ataklarda (> 20 saniye) bradikardi sıklığı daha fazladır.”
[!tip] “Bradikardi, vakaların %95’inden fazlasında apnenin bir-iki saniye ardından olur ve çoğu zaman sinüs bradikardisidir, ancak bazen nodal olabilir. Vagal uyarım ve nadiren kalp bloğu, apne olmadan bradikardiye neden olabilir.”
“Sürekli monitörizasyon izlemi ile fark edilen kısa, kendiliğinden düzelen oksijen desatürasyon atakları yenidoğanlarda normaldir ve tedavi gerekli değildir.”