Eşanlamlılar: Tinea Versikolor
Kategori: Dermatoloji · Tür: hastalık
Özet
Malassezia furfur’un stratum korneumda yaptığı yüzeyel maya enfeksiyonudur; erişkinlerde sık, pubertede ve bebeklerde daha az görülür. Deri ısı ve neminin artması, Cushing Hastalığı, Malnütrisyon ve immünosupresyon yatkınlık sağlar. Üst gövde ve omuzlarda, çocuklarda sırt ve göğüs yanında yüzde de, sütlü kahverengi, mercimek büyüklüğünde hipopigmente veya hiperpigmente, birleşerek harita görünümü alan makülller görülür; ince furfürik skuam (talaş belirtisi) vardır. Wood ışığında sarı-portakal floresans izlenir; direkt mikroskopide KOH ile spor ve hifalar spagetti köfte görünümü verir. Tedavide selenyum sülfid veya ketokonazol şampuan, topikal azol, gerekirse sistemik flukonazol ya da itrakonazol kullanılır. Ayırıcı tanıda atopik dermatit, lepra, mikozis fungoides, nummüler dermatit, Pitriyazis Alba ve rozea, seboreik dermatit, sekonder sifiliz, tinea korporis ve vitiligo bulunur.
Bölümlerdeki özetler
- Malassezia furfur kaynaklı yüzeyel maya enfeksiyonu; erişkinlerde sık, puberte ve bebeklerde daha az. Predispozan: deri ısı ve nem artışı, Cushing hastalığı, malnütrisyon, immünosupresyon. Tedavi selenyum sülfid, ketokonazol şampuan, topikal azol veya sistemik flukonazol, itrakonazol. (Dermatoloji › Derinin Yüzeyel Mantar Hastalıkları; s.4446, s.4447)
- Malassezia furfur’un stratum korneumda yaptığı enfeksiyon; çocuklarda sırt ve göğüs yanında yüz tutulumu da sıktır. Tanıda Wood bakısı ve KOH ile mantar aranır. (Dermatoloji › Çocukluk Çağı Hipopigmentasyon Bozuklukları; s.4570)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Tanım ve sınıflama
- Tinea versikolor; saprofit maya Malassezia furfur (Pityrosporum ovale/orbiculare) etkenlidir, stratum korneumdaki enfeksiyonudur (s.4446, s.4570)
Epidemiyoloji
- Sıklıkla erişkinde, daha az puberte ve bebeklerde; etken normal florada bebeklerin %18’inde, erişkinlerin %90-100’ünde bulunur (s.4446).
- Kolaylaştırıcılar: kalıtım, deri ısısı-neminde artış, Cushing Hastalığı, Malnütrisyon, immünosupresyon (s.4446).
- Türler: M. furfur, M. globosa, M. sympodialis (yenidoğan sefalik püstülozunda en sık izole edilen), M. pachydermatis (hayvanlarda sık, lipid bağımlı olmayan), M. restricta, M. slooffiae, M. obtusa (s.4446).
Klinik bulgular ve seyir
- En sık üst gövde ve omuz, genellikle sırt ve göğüs; çocukluk çağında yüz tutulumu da sık; hipo- veya hiperpigmente, sütlü kahverengi, mercimek büyüklüğünde, Pitriyazis Alba gibi ince furfürik skuamlı maküller, birleşip harita şekli yapabilir (s.4446, s.4570)
- Kazınınca skuam talaş gibi kalkar (talaş/yonga belirtisi; karakteristik); güneşte esmerleşenlerde lezyon daha açık görülür (tinea versikolor alba) (s.4446).
Tanı
- Klinik, Wood ışığında yavru ağzı-portakal renk, KOH ile direkt mikroskopide ‘spagetti-köfte’ görünümü (spor ve hif) (s.4446, s.4570)