Eşanlamlılar: Hipotalamik Amenore
Kategori: Adölesan Jinekolojisi · Tür: hastalık
Özet
Stres, yorucu egzersiz, kronik malnutrisyon, yeme bozukluğu veya kronik hastalıklarda GnRH salınımının baskılanmasıyla gelişen amenoredir; sekonder amenorenin en yaygın nedenlerindendir. Dışlama tanısıdır: hipofiz kitlesi ve hipogonadotropik Hipogonadizm İlişkili Uzun Boy nedeni gösterilemeyen, düşük östrojenli, FSH’sı normal veya düşük hasta. Düşük vücut kitle indeksi ve Bradikardi görülür; prepubertal patern yüksek FSH/LH oranı ve kortizol yüksekliği saptanabilir. Tedavi altta yatan nedenin düzeltilmesi ve gerekirse hormon replasmanıdır.
Bölümlerdeki özetler
- Stres, yorucu egzersiz, kronik malnutrisyon, yeme bozukluğu veya kronik hastalıklarda GnRH salınımının baskılanmasıyla gelişen, dışlama tanısı olan amenore; sekonder amenorenin en yaygın nedenlerindendir. Tedavi altta yatan nedenin düzeltilmesi ve gerekirse hormon replasmanıdır. (Jinekoloji › Amenore Normal Menstrüel Siklus; s.5340, s.5341)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Tanım ve sınıflama
- Dışlama tanısı; hipofiz kitlesi veya hipogonadotropik hipogonadizm nedeni gösterilemeyen, düşük östrojene rağmen normal/düşük FSH; sekonder amenorenin en yaygın nedenlerinden (s.5340).
Etiyoloji ve patogenez
- Aşırı düşük GnRH ile bazal LH/FSH salgılanır, folikülogenez bozulur; FSH normal, prepubertal paterne benzer yüksek FSH/LH oranı; GnRH pulsatilitesindeki hafif azalma luteal faz bozukluğu, belirgin azalma amenore yapar (s.5340).
- Emosyonel stres, yorucu egzersiz, malnutrisyon, kronik hastalık, yeme bozuklukları, psikiyatrik bozukluklar; HPA aktivasyonu ile CRH ve endojen opiatlar gonadotropini baskılar; FSH, LH, PRL düşük, kortizol yüksek (s.5340–5341).
- GnRH pulsatilitesini CRH, endojen opiatlar, melatonin, GABA inhibe; katekolaminler, asetilkolin, VIP uyarır; leptin düşüşü NPY artışı ile GnRH’yı değiştirir (s.5341).
Klinik bulgular ve seyir
- Stres kaynaklı amenore geçicidir, tetikleyici düzelince eksen düzelir (s.5341).
Tedavi
- Stres: tetikleyici ortadan kalkınca düzelir. Gebelik isteyenlerde ekzojen gonadotropin veya pulsatil GnRH (s.5341).
Semptomlar (1)