Eritema Multiforme

Hedef (iris) lezyonları ile karakterize, çoğunlukla Herpes Simpleks Virus Enfeksiyonları tarafından tetiklenen, kendini sınırlayan akut mukokutanöz reaksiyondur (Nelson - Bölüm 30 Deri, Bölüm 673.1).

Etiyoloji

• [!tip] “Eritema multiforme (EM) etiyolojisinde yer alan çok sayıda faktör arasında, herpes simpleks virüsü (HSV) ile enfeksiyon en yaygın olandır.”
• “Özellikle çocuklarda ve genç yetişkinlerde görülen Mycoplasma pneumoniae Enfeksiyonları ile enfeksiyon, ancak Stevens-Johnson sendromu ve M. pneumoniae ilişkili mukozit farkı kafa karıştırıcı olabilir.”
• [!tip] “HSV labialis ve daha az yaygın olarak HSV genitalis EM epizodlarının %60-70’ini oluşturur ve sıklıkla güneşe maruz kalmayla ilişkili olarak tekrarlayan (yılda 6 epizoddan fazla) EM epizodlarının neredeyse tamamını etkilediğine inanılmaktadır.”
• “HSV antijenleri ve DNA’sı, EM’nin deri lezyonlarında bulunur, ancak lezyon olmayan deride yoktur.”
• [!tip] *“A33, B62, B35, DQw3 (DQB1\0301 split) ve DR53, HSV’nin neden olduğu EM’de özellikle de tekrarlayan tiplerin riskinde artış ile ilişkilidir.”
• “Çoğu hasta, kendi kendini sınırlayan bir EM atağı geçirir.”
• [!warning] “HSV’nin neden olduğu tekrarlayan EM lezyonları tipik olarak tekrarlayan HSV döküntüsünün başlangıcından 10-14 gün sonra gelişir, lezyonlar ataktan atağa benzer bir görünüme sahiptir, ancak bir hastada sıklığı ve süresi değişebilir. Tekrarlayan HSV’nin tüm atakları duyarlı hastalarda EM gelişmez.”
• “İlaca bağlı EM daha az yaygındır (hastaların %10’undan azında) ve steroid olmayan antienflamatuar ilaçlarla, asetaminofen, sülfonamidler ve diğer antibiyotiklerle ilişkili olabilir.”
• [!warning] “İlaca bağlı EM’de ayırıcı tanı toksik epidermal nekroliz ve ilaç aşırı duyarlılık sendromunu içermelidir.”

Klinik Bulgular

• “EM, eritemli makül, papül, vezikül, bül veya ürtikere benzeyen plaklardan birleşen eritemli yamalara kadar çok sayıda morfolojik görünüme sahiptir.”
• [!tip] “Döküntü en sık 10 ila 40 yaş arasındaki hastalarda görülür (erkeklerde en yüksek insidans 10-20 yaşlarında ve genellikle yanma hissi veya kaşıntı mevcut olsa da asemptomatiktir).”
• [!tip] “EM tanısı klasik lezyonun bulunmasıyla konur: eritemli bir dış sınır, iç soluk halka ve koyu mor nekrotik merkezli donut şekilli, hedef benzeri (iris veya boğa gözü) papüllerdir” (Şekil 673.1 ve 673.2).
• “EM, en yaygın üst ekstremitenin ekstansör yüzünde aniden ortaya çıkan simetrik bir döküntü ile karakterizedir; lezyonlar yüz, gövde ve bacaklarda nispeten seyrektir.”
• [!warning] “Avuç içlerinde ve ayak tabanlarında lezyonlar görülebilir.”
• “Döküntü başlangıçta genellikle koyu nekrotik merkezli, genişleyerek 2 cm çapa kadar ulaşan genişleyen kırmızı makül veya ürtikeryal plaklar olarak ortaya çıkar.”