Ergende Kontrasepsiyon

“Cinsel aktivitenin uygunsuz sonuçları; istenmeyen gebelik ve cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar, ergenlerde kabul edilemez düzeyde yüksek oranda deneyimlenir.” (Nelson - Bölüm 12 Ergen Sağlığı, Bölüm 143)

⚠️ Kritik gecikme“Ergenler genellikle cinsel aktif olduktan 6-12 ay sonrasına kadar üreme sağlığı hizmeti gereksinimini duymazlar. Bu süre aralığında ergenlerin birçoğu gebe kalacaktır ve/veya Ergende Cinsel Yolla Bulaşan Enfeksiyonlar’lardan biri edinecektir.”“Cinsel aktif olma konusunda planlı olan ergenlerin, etkili kontrasepsiyon kullanma olasılıkları %75 daha fazladır.”

Kontrasepsiyonların etkinliği

• “Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) ve Amerikan Obstetrik ve Jinekoloji Derneği (ACOG), istenmeyen gebelik oranlarını azaltmak için, ergenlerin en etkili geri dönüşümlü kontrasepsiyon formlarını kullanmasını önermektedir.”
• [!tip] TUS ipucu — üç kademe “Kontraseptif yöntemlerin özgün etkinliğini karşılaştıran grafikte, kademeli olarak daha etkili olandan daha az etkili olana doğru kontraseptif yöntemler sunulmuştur (Şekil 143.1). Bu kademeler; yöntemi düzenli şekilde kullanılmayan veya yöntemi her zaman doğru kullanılmayan ortalama kişi sayısına göre, yöntemin etkinliğini yansıtan tipik kullanım başarısızlık oranları ile kategorilere ayrılmıştır (Tablo 143.1).” Tam tablo → Kontraseptif Yöntemlerin Etkinliği

• “Örneğin, oral kontraseptif haplar için tipik kullanım başarısızlık oranı %7 iken, ideal kullanımda başarısızlık oranı %1’in altındadır.”

Ergenlerde kontrasepsiyon kullanımı

💡 TUS ipucu — epidemiyoloji“YRBS 2015 yılı verilerine göre, Amerika’da lise öğrencilerinin %41.2’si öncesinde cinsel ilişkide bulunmuştur ve yaklaşık üçte biri cinsel aktiftir.”“Amerikalı gençler ve Avrupalı gençler benzer cinsel aktivite seviyelerine ve cinsel aktivite başlama yaşlarına sahip olsalar da, Amerikalı gençlerin hem doğum kontrol yöntemlerini, hem de en etkili yöntemleri kullanma olasılığı daha düşüktür.”“ABD halen batı sanayileşmiş dünyasında, gençlerde 2013 yılında en yüksek doğum oranına (15-19 yaşları arasında 1000 kadın başına 26.5 canlı doğum) sahiptir. Bu oran, batı Avrupa’daki en yüksek orana sahip olan Birleşik Krallık’taki genç doğum oranından neredeyse 1.5 kat, batı Avrupa’daki en düşük orana sahip olan İsviçre’deki genç doğum oranından neredeyse 8 kat daha fazladır.”“2011 yılında, ABD’deki 574 bin genç yaştaki gebeliğin %75’i istenmeyen gebeliktir.”

• “NSFG 2011-2013 verilerine göre, cinsel deneyimi olan gençler geçmişte herhangi bir çeşit kontrasepsiyon yöntemi kullanmışlardır. Genç kızlarda en sık kullanılan yöntemler; kondom, geri çekme yöntemi (ikiside en az etkili metot) ve sonrasında hap (orta derece etkili metot)dır.”
• [!warning] LARC kullanımı düşük “En etkili geri dönüşümlü kontrasepsiyon yöntemleri olan RİA ve implantlar, 15-19 yaş arasında genç kadınların sadece %4.3’ü tarafından kullanılmaktadır.”
• “İlk cinsel ilişkide kontrasepsiyon kullanımı, son 50 yılda büyük ölçüde artmıştır. 2010 yılı itibariyle, kadın ve erkeklerin yüzde 75’inden fazlası, ilk cinsel ilişkide kondom kullanımını en sık tercih edilen yöntem olarak belirtmiştir.”
• “İlk cinsel ilişkide kontrasepsiyon kullanımını etkileyen faktörler: 17 yaşa yakın olunması, okulda geçirilen süre, ilk cinsel ilişki konusunda öncesinde planlı olunması olarak bulunmuştur.”
• [!tip] TUS ipucu — ikili korunma “Hem istenmeyen gebeliklere hem de CYBE’lara karşı korunmada ikili korunmanın önemine rağmen, cinsel aktif kadın cinsiyetli ABD’li gençlerin, sadece %21.3’ü etkili bir doğum kontrol yöntemine ek olarak kondom (ikili korunma) kullanmaktadır.”

Kontrasepsiyon danışmanlığı (Bölüm 143.2)

• “Ergenlere yönelik önleyici sağlık taraması ziyaretleri; ergenler arasında güvenli olmayan cinsel davranışların belirlenmesi, tartışılması ve ”kaçınma/uzak durma” da dahil olmak üzere güvenli cinsel davranışların belirlenip pekiştirilmesi fırsatlarını sunmaktadır.”
• [!warning] Komorbidite ve İlaç Etkileşimlerinin Mekanizmaları“Bu ergenlerin komorbiditeleri veya eş zamanlı ilaç kullanımları, istenmeyen gebelik durumunda sağlık riskini arttırabilir ve aynı zamanda kontraseptif seçeneklerini azaltabilir.”“”ABD Kontraseptif Yöntem Kullanımı Tıbbi Uygunluk Kriterleri”nde (The U.S. Medical Eligibility Criteria for Contraceptive Use); gebelik sonucu yaşanabilecek olumsuz sağlık olayları ile artan riskler ile ilişkili tıbbi durumlar özetlenmiştir ve ayrıca kişinin medikal durumuna göre hangi kontraseptif yöntemlerin güvenli olduğu konusunda bilgi sağlanmaktadır.”

Danışmanlığın dört amacı