Eşanlamlılar: Meningoensefalit, Viral Ensefalit
Kategori: Enfeksiyon Hastalıkları · Tür: hastalık
Özet
Meninks ve beyin dokusunun nörolojik fonksiyon bozukluğuyla giden akut inflamasyonudur; yarısından enfeksiyonlar, en sık virüsler (çocuklarda enterovirüsler) sorumludur. Ani başlayan ateş, baş ağrısı, hiperestezi, letarji, konvülziyon, halüsinasyon, bebekte irritabilite ve İştahsızlık görülür; bilinç değişikliği (stupor, koma), davranış ve kişilik değişikliği, hemiparezi, hareket bozukluğu, kraniyal sinir bozukluğu, ataksi ve yeni fokal defisit eşlik edebilir. Tanı kliniktir; başka nedenle açıklanamayan 24 saatten uzun mental durum değişikliği temel, 72 saat içinde ≥38°C ateş, yeni nöbet, fokal bulgu, BOS pleositozu, ensefalitle uyumlu görüntüleme ve EEG yardımcı kriterlerdir. BOS’ta pleositoz (ilk gün nötrofil, sonra lenfosit hakimiyeti; %3-5’inde normal), hafif protein yüksekliği ve normal şeker bulunur; eritrosit varlığı HSV ve nekrotizan etkenleri düşündürür. MRG/BT’de ödem ve inflamasyon (%60-70), temporal lob tutulumu herpes ensefalitini düşündürür; EEG olguların %87-96’sında yaygın yavaş dalga aktivitesiyle anormaldir; BOS HSV PZR ilk günlerde negatif olabilir. Şüphede IV asiklovir ve antibakteriyel tedavi başlanır; HSV dışında tedavi destekleyicidir. Ayırıcı tanıda bakteriyel ve Tüberküloz Menenjit, ADEM, beyin apsesi ve tümörü, ampiyem, otoimmün ve paraneoplastik ensefalit yer alır.
Bölümlerdeki özetler
- Meninks ve beyin dokusunun nörolojik fonksiyon bozukluğuyla giden akut inflamasyonu; yarısından enfeksiyonlar, en sık virüsler (çocuklarda enterovirüsler) sorumludur. Tanı klinik; BOS, görüntüleme, EEG ve PZR ile desteklenir. Şüphede IV asiklovir ve antibakteriyel tedavi başlanır; HSV dışında tedavi destekleyicidir. (Enfeksiyon Hastalıkları › Ensefalitler Ensefalitler; s.1261, s.1262)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Tanım ve sınıflama
- Meningoensefalit/ensefalit: nörolojik fonksiyon bozukluğuyla giden menenks ve beyin dokusunun akut inflamasyonu; BOS’ta pleositoz var, çoğunlukla gram ve kültürde etken saptanmaz (s.1261)
- Nörolojik bozukluk ensefalit ile uyumlu ama inflamasyon yoksa ‘ensefalopati’ denir (s.1262)
Etiyoloji ve patogenez
- Ensefalitlerin yarısından enfeksiyonlar sorumlu; en sık virüsler, daha az bakteri, mantar, parazit (s.1261)
- Çocuklarda viral meningoensefalitin en sık nedeni enterovirüsler; çoğu ılıman iklimde sonbahar ve yaz (s.1261)
- Parechovirüs bebeklerde aseptik Menenjit ve ensefalit için önemli; MRI’da serebral kortekste daha ağır lezyon (s.1261)
- VZV: en sık serebellar ataksi, en ağır klinik ensefalit; CMV yalnız doğumsal veya immün yetersizlikte; EBV ve HHV-6 da ensefalit yapabilir (s.1261)
- Aşısız bölgelerde kabakulak, kızamık, kızamıkçık, kuduz, influenza, parainfluenza, adenovirüs; influenza ensefaliti özellikle <5 yaş, akut enfeksiyonla ilişkili (s.1261)
- Virüs dışı etkenler: Mycoplasma pneumoniae, Listeria monocytogenes, M. tuberculosis, Treponema pallidum, Borrelia burgdorferi, Bartonella henselae, Toxoplasma gondii, Plasmodium falciparum, Naegleria fowleri, Acanthamoeba (s.1261)
- Nörolojik hasar virüsün beyin dokusunu invazyonu/çoğalması ve konağın viral antijenlere immün yanıtıyla gelişir (s.1261)
Klinik bulgular ve seyir