Eşanlamlılar: Egzersizin Tetiklediği Astım
Kategori: Pulmonoloji · Tür: hastalık
Özet
Egzersizle gelişen hiperventilasyon sonucu havayolunda su ve ısı kaybı ile mediatör salınımına bağlı bronkospazmdır; nüfusun %5-20’sinde görülür ve solunum kaynaklı göğüs ağrısının en sık nedenlerindendir. Efor sırasında nefes darlığı, göğüs ağrısı ve sıkışma, hırıltı, yorgunluk ve özellikle geceleri kronik öksürük olur; muayenede hışıltı ve ekspiryumda uzama saptanır. Tanı ayrıntılı öyküye dayanır.
Bölümlerdeki özetler
- Egzersizle gelişen hiperventilasyon sonucu havayolunda su ve ısı kaybı ile mediatör salınımına bağlı bronkospazm; solunum kaynaklı göğüs ağrısının en sık nedenlerindendir, nüfusun %5-20’sinde görülür. (Kardiyoloji › Göğüs Ağrılı Hastaya Yaklaşım; s.2107)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Tanım ve sınıflama
- Egzersizin tetiklediği bronkospazm Astım bulguları olmadan akut gelişen hava yolu darlığıdır (s.2107)
Epidemiyoloji
- Solunum yoluna bağlı ağrıların en sık nedenlerindendir; nüfusun %5-20’sinde görülür, kötü kontrollü astımda %100’e kadar çıkar; çocuk kardiyoloji polikliniğinde göğüs ağrısı nedeni olarak %4 (s.2103, 2107)
- Egzersizin tetiklediği bronkospazmlı çocuklarda sonradan Astım geliştiği gösterilmiştir (s.2107)
- Astımlıların ~%90’ında görülür (s.5294).
Etiyoloji ve patogenez
- Egzersizle/hemen sonrasında aşırı hiperventilasyon hava yollarında su ve ısı kaybı (havayolu kuruması) yapar, salgılanan mediatörler havayolu reseptörlerini uyararak bronkospazm yapar; sağlıklı kişide egzersizde derin nefes düz kasları geriyerek bronkodilatasyon sağlar ve denge korunur, astımlıda bozulur; tek egzersiz seansının oksidatif stres yanıtı havayolu inflamasyonu yapar; Astım varlığı/ciddiyeti, ailede alerji-astım-atopi, yaş, etnik köken, cinsiyet, egzersiz yoğunluğu/süresi, solunum yolu enfeksiyonu etkilidir; patofizyoloji allerjen tetiklemeli astımdan farklıdır (s.2107, s.5294)
Klinik bulgular ve seyir
- Egzersiz sırasında nefes darlığı, göğüste sıkışma, öksürük, hırıltı, yorgunluk ve göğüs ağrısı; astıma bağlı ağrılar genellikle efor ve öksürükle ortaya çıkar (s.2107)
- Tablo 4: astımda ağrı bronkospazm ve havayolu inflamasyonu sonucu bronşlardaki nosiseptörlerin uyarılması, göğüste sıkışma hissi, ağrının vagus siniri ile servikal spinal korda iletilmesi, sık öksürükle göğüs duvarı kası aşırı kullanımı (s.2107)
Tanı