| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | sendrom |
| ad-tr | 3-Metilkrotonil-KoA karboksilaz (3-MCC) eksikliği |
| ad-en | 3-Methylcrotonyl-CoA carboxylase deficiency |
| tus-onceligi | orta |
| guncelleme | 2026-10-06 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 10 Metabolik Hastalıklar |
Bölüm 103.6 (Oleg A. Shchelochkov, Irini Manoli ve Charles P. Venditti) (Nelson - Bölüm 10 Metabolik Hastalıklar).
| Konu | Ayrıntı |
|---|---|
| > [!tip] Dört karboksilazdan biri | BU ENZİM BİYOTİNİ KOFAKTÖR OLARAK İHTİYAÇ GÖSTEREN 4 KARBOKSİLAZDAN BİRİDİR (Şekil 103.4) |
| > [!warning] Ayırt edilmesi gereken | BU ENZİMİN TEK BAŞINA EKSİKLİĞİNİN DÖRT KARBOKSİLAZIN DA AKTİVİTESİNDE AZALMAYA NEDEN OLAN BİYOTİN METABOLİZMASI BOZUKLUKLARINDAN (ÇOKLU/MULTİPL KARBOKSİLAZ EKSİKLİĞİ) AYRILMASI GEREKMEKTEDİR (bkz. Biotinidaz ve Holokarboksilaz Sentetaz Eksikliği) |
| Yapı | 3-METİLKROTONİL-KoA KARBOKSİLAZ (3-MCC), α (YAZILANI İÇEREN) ve β ALT ÜNİTELERİNİ İÇEREN HETEROMERİK BİR ENZİMDİR; sırasıyla MCCC1 ve MCCC2 GENLERİ TARAFINDAN KODLANIR |
| > [!tip] Tarama ile sıklık arttı | 3-MCC EKSİKLİĞİ, YENİDOĞAN DÖNEMİNDE KURU KAN DAMLALARINDA YÜKSEK 3-HİDROKSİİZOVALERİLKARNİTİN (C5-OH) GÖSTERİLMESİ İLE TESPİT EDİLİR. ARDIŞIK KÜTLE SPEKTROMETRESİ KULLANILARAK YAPILAN EVRENSEL YENİDOĞAN TARAMASINDA 3-MCC EKSİKLİĞİ OLAN BEBEKLERİN PREVALANSI BEKLENMEDİK DERECEDE YÜKSEKTİR; 2.400 ile 68.000 ARASINDA DEĞİŞMEKTEDİR |
| Konu | Ayrıntı |
|---|---|
| > [!tip] Çok değişken | TAMAMEN ASEMPTOMATİK YETİŞKİNLERDEN (ETKİLENEN YENİ DOĞAN BEBEKLERİN ANNELERİ DAHİL) METABOLİK ASİT OLMADAN GELİŞİM GERİLİĞİ, NÖBETLER, HİPERAMONEMİ ve ‣ İLE BAŞVURAN ÇOCUKLARA KADAR KLİNİK DEĞİŞKENLİK GÖSTERİR |
| > [!warning] Şiddetli 3-MCC | EKSİKLİĞİNDE BEBEK NORMAL GÖRÜNÜR, KÜÇÜK BİR ENFEKSİYON SONRASI AKUT KUSMA ATAKLARI, HİPOTONİ, LETARJİ ve KONVÜLSİYONLAR, BAZI DURUMLARDA ŞİDDET YÜKSEK TEHDİT EDEN KOMPLİKASYONLAR (ÖRNEĞİN ‣, KOMA) GELİŞEBİLİR |
| > [!tip] Zamanlama | BU SEMPTOMLARI GELİŞTİRME EĞİLİMİNDE OLAN HASTALARDA SEMPTOMLAR GENELLİKLE ÜÇ HAFTA ila ÜÇ YAŞ ARASINDA BAŞLAR. YENİDOĞAN TARAMASINDA TESPİT EDİLEN BEBEKLERİN %85-90’I ÇOCUKLUK DÖNEMİNDE ASEMPTOMATİK KALIR |
| > [!warning] Açıklanamayan değişkenlik | HASTALIK İNSİDANSINDAKİ FARKLILIKLARIN NEDENİ BİLİNMEMEKTEDİR. ŞİMDİYE KADAR BİLDİRİLEN SEMPTOMLARIN HİÇBİRİ ENZİM EKSİKLİĞİ DERECESİ İLE İLİŞKİLENDİRİLMEMİŞTİR |
| Bulgu | Ayrıntı |
|---|---|
| Akut atakta | HAFİF ile ORTA ŞİDDETTE METABOLİK ASİDOZ, KETOZİS, HİPOGLİSEMİ, HİPERAMONEMİ ve SERUM TRANSAMİNAZ DÜZEYLERİNDE YÜKSEKLİK VARDIR |
| > [!tip] İdrar — TUS | İDRARDA BÜYÜK MİKTARLARDA 3-HİDROKSİİZOVALERİK ASİT ve 3-METİLKROTONİLGLİSİN ATILIMI OLUR. BU HASTALIKTA İDRARDA 3-METİLKROTONİK ASİT ATILIMI ARTMAZ; ÇÜNKÜ BİRİKEN 3-METİLKROTONİL-KoA 3-HİDROKSİİZOVALERİK ASİTE ÇEVRİLİR |
| Plazma | AÇILKARNİTİN PROFİLİNDE 3-HİDROKSİİZOVALERİLKARNİTİN (C5-OH) YÜKSEKLİĞİ GÖRÜLÜR. CİDDİ KARNİTİN EKSİKLİĞİ YAYGINDIR |
| > [!warning] Multipl karboksilazdan ayrım | 3-MCC EKSİKLİĞİ BİYOKİMYASAL OLARAK ÇOKLU (MULTİPL) KARBOKSİLAZ EKSİKLİĞİNDEN AYIRT EDİLİR: ÇOKLU KARBOKSİLAZ EKSİKLİĞİNDE 3-HİDROKSİİZOVALERİK ASİT ve LAKTİK ASİT ve PROPİYONİK ASİT METABOLİTLERİNİN DE VARDIR |
| Doğrulama | TANI MOLEKÜLER İNCELEME veya FİBROBLAST KÜLTÜRLERİNDE ENZİM ÖLÇÜMÜ İLE DOĞRULANABİLİR. ÇOKLU KARBOKSİLAZ EKSİKLİĞİNİ EKARTE ETMEK İÇİN DİĞER KARBOKSİLAZLARIN AKTİVİTELERİNİN NORMAL OLDUĞUNUN GÖSTERİLMESİ GEREKLİDİR |
Tedavi bilgisi eğitim amaçlıdır.
| Konu | Ayrıntı |
|---|---|
| > [!tip] Akut atak | İZOVALERİK ASİDEMİDEKİNE BENZERDİR. GLUKOZ ve SODYUM BİKARBONAT İNFÜZYONU İLE HİPOGLİSEMİ ve CİDDİ METABOLİK ASİDOZU DÜZELTİR; HİDRASYONU SAĞLAYICI ÖNLEMLER DERHAL UYGULANMALIDIR |
| Karnitin | HASTALARIN %50’SİNDE GÖRÜLEN SEKONDER KARNİTİN EKSİKLİĞİ L-KARNİTİN DESTEĞİ İLE DÜZELTİLEBİLİR |
| Uzun dönem | SEMPTOMATİK HASTALAR İÇİN BAZI MERKEZLER PROTEİN ALIMINI DİYETTE ÖNERİLEN MİKTARLARDA TUTMAYI, AĞIZDAN L-KARNİTİN DESTEĞİNİ ve KATABOLİK DURUMLARDA ERKEN MÜDAHALEYİ ÖNERMEKTEDİR. ÇOĞU HASTADA NORMAL BÜYÜME ve GELİŞME BEKLENİR |
| Genetik | OTOZOMAL RESESİF. ALFA ALT ÜNİTESİNİN GENİ (MCCC1) KROMOZOM 3q27.1; β ALT ÜNİTESİNİN GENİ (MCCC2) KROMOZOM 5q13.2 BÖLGESİNDEDİR. BU GENLERDEN HERHANGİ BİRİNDEKİ PATOJENİK VARYANTLAR, KLİNİK ÖZELLİKLERİ ÖRTÜŞEN ENZİM EKSİKLİKLERİ İLE SONUÇLANIR |