Eşanlamlılar: Kalıtsal Transkobalamin Eksikliği, TC II Eksikliği
Kategori: Hematoloji · Tür: hastalık
Özet
TCN2 gen mutasyonuna bağlı otozomal resesif bir hastalıktır; hücre içi B12 alımı bozulur ve yaşamın ilk 3-4 haftasında/aylarında bulgu verir. İshal, kusma, solukluk, gelişme geriliği, glossit, ağır megaloblastik anemi ve bazen pansitopeni, izole eritroid hipoplazi, hiposellüler kemik iliği görülür; zamanla nöromotor gelişim geriliği, Nöromüsküler Hipotoni, miyelopati, ensefalopati ve retinal dejenerasyon ekleşir. Bazı hastalarda agammaglobulinemi ve düşük B ve T lenfosit ile tekrarlayan enfeksiyon vardır. Serum B12 ve folat normal olabilirken MMA ve homosistein yüksektir; tanı TC ölçümü veya TCN2 mutasyon analiziyle konur, kord kanında TC eksikliği gösterilebilir. Lösemiyle karışabilir. Yüksek doz parenteral hidroksikobalamin ile tedavi edilir.
Bölümlerdeki özetler
- TCN2 gen mutasyonuna bağlı otozomal resesif hastalıktır; hücre içi B12 alımı bozulur, ilk 3-4 haftada bulgu verir. Serum B12 normal olabilir, MMA ve homosistein yüksektir; yüksek doz parenteral hidroksikobalamin ile tedavi edilir. (Hematoloji-Onkoloji › B12 Vitamini Ve Folik Asit Eksikliğine Bağlı Anemiler; s.1540)
- TCN2 mutasyonlarına bağlı otozomal resesif; yaşamın ilk aylarında bulgu verir, kan kobalamin düzeyi normaldir. Lösemiyle karışabilir; sistemik hidroksikobalamin ile düzelir. (Metabolizma › Kobalamin Metabolizması Bozuklukları (remetilasyon Yolağı Bozuklukları); s.2565, s.2566)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Tanım ve sınıflama
- TC, B12’nin taşınması ve hücreye alınmasında asıl taşıyıcı proteindir; konjenital eksiklik TCN2 mutasyonlarına bağlı otozomal resesiftir; diğer emilim bozukluklarından farklı olarak ilk birkaç ayda bulgu verir (s.1540, s.2565–2566)
Klinik bulgular ve seyir
- Hayatın ilk 3-4 haftasında bulgu verir: solukluk, gelişme/büyüme geriliği, ishal, kusma, glossit, nadiren cilt döküntüsü, nörolojik anormallikler; ağır megaloblastik Anemi, nadiren pansitopeni veya izole eritroid hipoplazi; periferik kanda immatür beyaz hücre artışı ve hiposellüler kemik iliği nedeniyle lösemiyle karışabilir (s.1540, s.2566)
- Erken dönemde nörolojik normal; zamanla nöromotor gerilik, hipotoni, miyelopati, ensefalopati veya retinal dejenerasyon; bazı hastalarda agamaglobulinemi, düşük B ve T lenfosit ve tekrarlayan enfeksiyon (s.2566).
Tanı
- Serum kobalaminin ~%80’i haptokorrine bağlı olduğundan total serum B12/kan kobalamini genellikle normaldir ancak hücresel düzeyde eksiklik vardır; megaloblastik anemili hastada B12 ve folat normal iken MMA ve homosistein yüksek (idrar MMA ve kan homosistein yüksek veya normal) olması akla getirir; TC ölçümü veya TCN2 moleküler analizi ile tanı; kord kanında TC eksikliği gösterilerek yenidoğanda tanı konabilir (s.1540, s.2566)
Tedavi
- Yüksek doz parenteral B12 (haftada 1-2 kez 1 mg); hidroksikobalamin daha etkindir, sistemik hidroksikobalaminle klinik bulgular düzelir; serum kobalamin 1000-10.000 pg/mL tutulmalıdır; oral daha az etkin; etkinlik tam kan sayımı, plazma Hcy ve plazma/idrar MMA ile değerlendirilir (s.1544, s.2566)
Diğer
- Haptokorrin eksikliği (TCN1, otozomal resesif): kan kobalamini düşük olmasına rağmen yeterli TC II-kobalamin nedeniyle bireyler klinik ve biyokimyasal olarak normaldir (s.2563).