Eşanlamlılar: Lityum Zehirlenmesi
Kategori: Toksikoloji · Tür: hastalık
Özet
Lityumun dar terapötik aralığı nedeniyle serum düzeyi 1,5 mEq/L üzerine çıktığında gelişir; kalıcı böbrek ve nörolojik hasara ve ölüme yol açabilir. Yetersiz sıvı alımı, NSAİİ ve ACE inhibitörleri riski artırır. Baş dönmesi, karın ağrısı, kusma, bulanık görme ve sedasyon ile başlar; yürüme ve konuşma bozukluğu, kaba Tremor ve konfüzyon görülür. Tanı serum lityum düzeyiyle konur (akut tedavide hedef 0,8-1,2, ötimik dönemde 0,6-0,8 mEq/L).
Bölümlerdeki özetler
- Lityumun dar terapötik aralığı nedeniyle serum düzeyi 1,5 mEq/L üzerine çıktığında ortaya çıkar; kalıcı böbrek ve nörolojik hasara ve ölüme yol açabilir. Yetersiz sıvı alımı, NSAİİ ve ACE inhibitörleri riski artırır. (Ruh Sağlığı ve Hastalıkları › Psıkofarmakolojı; s.4385)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Etiyoloji ve patogenez
- Lityumun terapötik aralığı çok dardır; doz ayarı serum lityum düzeyiyle yapılır; toksisite riski yetersiz sıvı alımı, böbrek fonksiyonunu etkileyen NSAİİ ve ADE inhibitörleri ile artar (s.4385)
Klinik bulgular ve seyir
- Toksisitenin ilk belirtileri genellikle kan düzeyi >1.5 mEq/L olunca çıkar: baş dönmesi, dengesiz yürüyüş, konuşma bozukluğu, kaba Tremor, karın ağrısı, kusma, sedasyon, konfüzyon, bulanık görme (s.4385)
- Lityumun en sık yan etkisi ince Tremor; diğerleri bulantı, kusma, kilo alımı, baş ağrısı, karın ağrısı, sedasyon, poliüri, polidipsi, hipotiroidizm, hiperparatiroidizm (s.4385)
Tanı
- Serum düzeyi alımdan 2-4 saat sonra bakılır; sürekli salınımlı tablette 6-12 saat sonra tekrarlanabilir (s.738).
- Akut tedavide hedef serum lityum 0.8-1.2 mEq/L, ötimik dönemde 0.6-0.8 mEq/L (s.4385)
Tedavi
- Aktif kömür lityumu bağlamaz; yavaş salınımlı tabletlerde tüm barsak yıkama kullanılır (s.738).
- Hemodiyaliz eşiği: akut 4 mEq/L, kronik 2.5 mEq/L; düşük dağılım hacmi (<1 L/kg), düşük molekül ağırlığı (<500 Da) ve düşük protein bağlanmasıyla diyalizden yarar görür (s.740)
Komplikasyonlar ve prognoz