Eşanlamlılar: DVT, Pulmoner Emboli
Kategori: Hematoloji · Tür: hastalık
Özet
Çocuklarda sıklıkla santral venöz kateterle ilişkilidir; kateter dışı olanlar daha çok alt ekstremiteyi drene eden iliyak, femoral ve inguinal venlerde görülür. Pediatrik travmatik beyin hasarında (çoklu travma, immobilizasyon, hiperkoagülabilite) erken komplikasyon olabilir; omurilik yaralanmalı çocuklarda nadirdir ve puberteden sonra daha sıktır. Tek taraflı ekstremite ağrısı (kasık, kalça veya karın ağrısı da olabilir), şişlik, morarma, kızarıklık ve hassasiyet görülür; vena kava superior sendromunda baş-boyun ağrısı ve şilotoraks eklenir. Tanı Doppler USG ile, üst ekstremitede USG, MR veya BT venografi ile konur; ayırıcı tanıda pulmoner emboli akla gelir. Tedavide heparin (DMAH) sonra varfarin kullanılır; komplikasyon post-trombotik sendromdur. Omurilik yaralanmasında 12 yaş üstünde hemen, küçüklerde risk faktörü varsa DMAH ve kompresyon çorabı ile profilaksi yapılır.
Bölümlerdeki özetler
- Sıklıkla SVK ilişkilidir; SVK dışı olanlar daha çok alt ekstremiteyi drene eden iliyak, femoral ve inguinal venlerde. Doppler USG ile tanı; heparin ve warfarin ile tedavi. Komplikasyon post-trombotik sendrom. (Hematoloji-Onkoloji › Çocukluk Çağında Tromboz Epıdemıyolojı; s.1636)
- Pediatrik TBH’da erken komplikasyon; çoklu travma, immobilizasyon, hiperkoagülabilite, santral venöz kateter risk faktörü. LMWH sonra varfarin. (Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon › Travmatık Beyın Hasarı Rehabılıtasyonu; s.5247)
- Omurilik yaralanmalı çocuklarda nadir; puberte sonrası daha sık. 12 yaş üstünde hemen, küçüklerde risk faktörü varsa DMAH ve kompresyon çorabı ile profilaksi. (Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon › Omurılık Felcı Rehabılıtasyonu Omurılık Yaralanması ,; s.5252)
Ayrıntılı bilgi
Kitabın ilgili bölümlerindeki bilgilerin tekrarsız derlemesi; parantez içindeki sayfalar PDF’e bağlanır.
Epidemiyoloji
- Çocuklarda Arteriyel Tromboz nadirdir, çoğu tromboembolizm venözdür (VTE); genel VTE sıklığı milyonda 7-49, hastanede yatanlarda yüz binde 49-219, yenidoğan YBÜ’de on binde 24’tür (s.1633).
- Çocukluk çağı VTE’lerin %20’si 1 yaştan önce, ~%50’si ergenlikte görülür (s.1633).
- Çocuklarda VTE’lerin çoğunda en az bir risk faktörü vardır, %30-50’si idiyopatiktir; hastanede yatan olguların üçte biri SVK ilişkilidir; trombofilik defekt oranı topluma göre %10-78 değişir (s.1633).
- Hastaneye yatan çocuklarda yüz binde 8.6-57, genelde milyonda 1.49 (s.1635).
- Çocukta PE insidansı genel populasyonda 100.000’de 0.14-0.9, hastanede yatanlarda 100.000’de 8.6-57; başka bölümde <1/100.000 olup otopsi oranları yetersiz tanıyı düşündürür (s.3069, s.3174).
- Pediatrik popülasyonda PE erişkinden daha nadirdir ancak insidansı giderek artmaktadır (s.3069).
- Erişkinde idiyopatik PE daha sıktır; çocuklardaki PE’nin çoğunda altta yatan risk faktörü vardır (s.3069).
- PE ağırlıklı olarak yenidoğanlarda, sonra adolesanlarda sıktır (s.3069).
- Ağır/kritik hasta çocukların daha uzun sağkalımı ve kemoterapi/kan ürünleri için santral venöz kateter kullanımı sıklığı artırmaktadır (s.3069).