| Özellik | Değer |
|---|---|
| tags | sendrom |
| ad-tr | Anoreksiya nervoza |
| ad-en | Anorexia nervosa |
| omim | 606788 |
| gen | Poligenik; anksiyete, depresyon ve obsesif-kompulsif özelliklerle genetik yatkınlık aralığı paylaşılır |
| lokus | - |
| kalitim | Kalıtsal değil; ailesel kümelenme ve genetik yatkınlık var |
| insidans | Erken adolesan kızlarda %0,5-1; yeme bozukluğu tanılı hastaların ~%85’i kız |
| tus-onceligi | yüksek |
| guncelleme | 2026-09-27 |
| kaynaklar | Nelson - Bölüm 3 Davranışsal ve Psikiyatrik Bozukluklar |
| Ölçüt | İçerik |
|---|---|
| A | “Yaş, cinsiyet, gelişim eğrisi ve fiziksel sağlık bağlamında önemli ölçüde düşük vücut ağırlığına yol açan, gereksinimlere göre enerji alımının kısıtlanması. Önemli ölçüde düşük ağırlık, normalin alt sınırından daha az bir ağırlık veya çocuklar ve ergenler için minimum düzeyde beklenenden daha düşük bir ağırlık olarak tanımlanır.” |
| B | “Yoğun kilo alma ya da şişmanlama korkusu ya da önemli ölçüde düşük kiloda olsa bile kilo alımına engel olmaya çalışan sürekli davranış.” |
| C | “Kişinin vücut ağırlığını veya biçimini algılama şeklinde bozulma, öz-değerlendirmede vücut ağırlığının veya şeklinin uygunsuz etkisi veya mevcut düşük vücut ağırlığının ciddiyetinin sürekli olarak farkında olunmaması.” |
| Tip | Tanım |
|---|---|
| Kısıtlayıcı tip (F50.01) | “Son üç ay boyunca, birey tekrarlayan tıkınırcasına yeme veya boşaltma davranışı (yani kendinden kaynaklanan kusma veya müshil, diüretikler veya lavmanların kötüye kullanılması) ile uğraşmamıştır. Bu alt tip, kilo kaybının öncelikle diyet, oruç ve/veya aşırı egzersiz yoluyla gerçekleştirildiği sunumları açıklar.” |
| Aşırı yeme/çıkarma tipi (F50.02) | “Son üç ay boyunca, birey tekrarlayan tıkınırcasına yeme veya çıkarma davranışı (yani, kendinden kaynaklanan kusma veya müshil, diüretikler veya lavmanların kötüye kullanılması) ile uğraşmıştır.” |
| Şiddet | BMI |
|---|---|
| Hafif | ≥17 kg/m² |
| Orta | 16-16,99 kg/m² |
| Şiddetli | 15-15,99 kg/m² |
| Aşırı | <15 kg/m² |
“Çocuklar ve ergenler için karşılık gelen BMI persentilleri kullanılmalıdır.”
(Kaynak: Nelson - Bölüm 3 Davranışsal ve Psikiyatrik Bozukluklar, Tablo 41.1; DSM-5, 2013, s.338-339)
“Anoreksiya nervozanın klasik sunumu, ortalamanın üzerinde zeka ve sosyoekonomik seviyeye sahip, çatışmadan kaçınan, risk almayan mükemmeliyetçilikte, kaygı ve/veya ruh hali bozukluklları ile mücadele eden erken-orta adolesan kadınlarda görülür.”
| Ölçüm | Değer |
|---|---|
| Erken adolesan kızlarda insidans | %0,5-1 |
| Erkek oranı | “yeme bozukluğu tanısı koyulan hastaların yaklaşık %85’ini kız hastalar oluşturur” |
| EDNOS | “kız popülasyonlarında %10’dan fazla oranda başka yerde sınıflandırılmamış yeme bozukluğu (EDNOS) görülür” |
⚠️ Erkeklerde ve atipik profillerde tanı gecikir“bu oranlar muhtemel örnek belirleme yanlışları ve yaygın profile uymayan vakaların tanı konusunda atlanmasını yansıtır”“Irk ve etnisite ile risk faktörleri ve bozulmuş beslenme arasındaki ilişki daha az ilişki görünmektedir; Afro-Amerikan ve Karayibli kızlarda, Hispanik ve Hispanik olmayan beyaz kızlara kıyasla daha az vücut memnuniyetsizliği ve daha az diyet yapma bildirilmiştir.”“Akran kabulü sağlıklı ergenlerin büyümesi ve gelişmesinin merkezi olduğu için, özellikle erken ergenlik döneminde anoreksiya nervoza ilk sıklık zirvesini yapma eğilimindedir.”“Akran veya aile üyelerinin (özellikle erkeklerin) alay etmesi aşırı kilolu kadınlarda katkıda bulunan bir risk faktörü olabilir.”
“Yeme bozukluklarının cinsel travma öyküsü genel popülasyondan önemli ölçüde daha yaygın değildir, ancak cinsel travma öyküsü bunu daha zor iyileşmeye sebep olur.”