Özellik	Değer
tags	kavram
ad-tr	Göbek kordonu (umbilikal kord) ve umbilikal bozukluklar
ad-en	The umbilical cord and umbilical disorders
tus-onceligi	yüksek
guncelleme	2026-10-26
kaynaklar	Nelson - Bölüm 11 Fetus ve Yenidoğan

Göbek Kordonu ve Umbilikal Bozukluklar

Nelson - Bölüm 11 Fetus ve Yenidoğan, Bölüm 125 (kitap s.975-976).

Normal anatomi

“Göbek kordonu tipik olarak iki göbek arteri, bir göbek veni ve Wharton’un jölesi adı verilen jelatinimsi bir maddeden oluşur. Bunlar amniyon kaynaklı türetilmiş ve sarmal bir şekle sarılmış bir kılıf içinde bulunur.”
[!tip] “Göbek arterleri, fetusta oksijensiz olan kanı internal iliyak arterlerin komşuluğunda plasentaya taşır. Göbek veni ise duktus venozus yoluyla süperior vena kavaya akan oksijenlenmiş kanı plasentadan fetüse taşır.”
[!tip] “Göbek kordonu, yaklaşık olarak 20 ml/kg kan içerir ve plasental transfüzyonu kolaylaştırmak için kord klemplenmesinin 30-60 saniye geciktirilmesi önerilmektedir.”
“Zamanında doğan bebeklerde normal kord uzunluğu yaklaşık 55 cm’dir.”
[!warning] “Anormal kısaltmalı göbek kordonu, fetal hipotoni, oligohidramnios ve uterusa bası dahil olmak üzere azalmış fetal harekete neden olan durumlarla ilişkilidir ve hem anne hem de bebek için komplikasyon riskinde artışa neden olur.”
[!warning] “Uzun kordonlar (> 70 cm) ise, gerçek düğüm, kordon dolanması ve/veya kordon sarkması riskini artırır.”

“Kordon doğumdan sonra kesildiğinde, bir kısmı göbek tabanında kalır, yavaş yavaş yok olur. Kan damarları fonksiyonel olarak kapalı olsa da, 10-20 gün anatomik olarak açık kalır.”
“Göbek arterleri, göbek etrafında göbek bağı haline gelirken; göbek venleri ise, teres ligamanı, duktus venozus kalıntısı ve venöz ligaman haline gelir.”
[!tip] “Göbek kordonu genellikle iki hafta içinde düşer.”
[!warning] “Göbek düşmesi gecikenlerde, özellikle bir açıkan fazla olduğunda, nötrofil kemotaksis defekti ve ağır bakteriyel enfeksiyon ile ilişkilidir.”

[!tip] “Günümüzde tek göbek arteri varlığı yaklaşık 1000 doğumda 5-10 oranında görülürken; ikiz bebeklerde bu oran 1000 doğumda 35-70 oranında artmış olarak görülmektedir.”
[!warning] “Tek göbek arteri olan bebeklerin yüzde 30’unda ek yapısal konjenital anomalileri olduğu tahmin edilmektedir.”
[!warning] “Çoklu anomalilerin varlığı trizomiler de dahil olmak üzere anormal karyotip varlığını düşündürür.”
[!tip] “İzole tek göbek arteri olan bebeklerin kromozom anomalisi riski yüksek olduğu düşünülmemektedir ve ayrıntılı bir fizik muayene dışında bu bebekler için spesifik bir değerlendirme önerilmemektedir.”